Μανώλης Δημελλάς
ΛΑΒΕΤΕ ΕΝΗΜΕΡΩΣΕΙΣ ΑΠΌ Μανώλης Δημελλάς
Ο Μανόλης Δημελλάς είναι αρθρογράφος στο περιοδικό «Εφοπλιστής» και εικονολήπτης για το Mega Channel. Η καταγωγή του είναι από την Κάρπαθο. Γεννήθηκε στη Χίο το 1968 και μεγάλωσε στον Πειραιά. Σπούδασε Κινηματογράφο στη σχολή Χατζίκου. Εργάζεται στο MEGA από το 1992 και με την κάμερά του έχει καλύψει κορυφαία ειδησεογραφικά γεγονότα σε όλο τον κόσμο: γιουγκοσλαβικός εμφύλιος, εξέγερση στην Αλβανία, πόλεμος στο Ιράκ, παλαιστινιακή ιντιφάντα, επιθέσεις της Αλ Κάιντα στη Σαουδική Αραβία, Σκοπιανό, Τουρκία, εξεγέρσεις στην Αίγυπτο και τη Λιβύη. Από το 2003 συμμετέχει με ντοκιμαντέρ του σε διεθνή φεστιβάλ στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Δημοσιεύσεις από Μανώλης Δημελλάς

Κώστας Σεβδαλής, ο πιο τρυφερός σιδεράς του κόσμου

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 25 Νοέμβριος 2017 | 7:27 μμ

Καθισμένος σε μια γωνιά του Παραδείσου, χαμογελά ενώ κερνά τις περαστικές ψυχές, απ΄αυτές κάποιες απορούν, χασομερούν και κοντοστέκουν, θέλουν να μάθουν την ιστορία ετούτου του νησιώτη.

Φτάνουν μια-δυο λέξεις του, μια παλιά ιστορία ή ένα από κείνα τα αθώα πανέξυπνα χωρατά του, για να τις κερδίσει και να κάνει...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Η επέλαση των Drones

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 10 Νοέμβριος 2017 | 8:43 μμ

Και με επίσημη σφραγίδα οι δρόμοι για πτήσεις στους ουρανούς άνοιξαν σε κάθε ενδιαφερόμενο!
Μόλις πριν μια εβδομάδα ολοκληρώθηκαν στη χώρα μας οι πρώτες γραπτές εξετάσεις για χειριστές Drone ή κατά την eπίσημη ορολογία της ΥΠΑ, ΣμηΕΑ, δηλαδή των Συστημάτων μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Περίπου 50...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ιμμακολάτα, ταξίδι με την ψυχή της πιο περήφανης βάρκας

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 3 Οκτώβριος 2017 | 6:25 μμ

photo


Όλο περίμενε μοναχή και έρημη στα ξένα, έκανε όνειρα μήπως τη θυμηθεί κάποιος φίλος, ήθελε να τρέξει κοντά ένας δικός της, πρώτα χαϊδέψει τα ξύλα της, έπειτα συμμαζέψει τα σάπια σχοινιά και τη ξερή σκουριασμένη μηχανή κι ύστερα να βρεθεί κάποιος τρόπος, ώστε να...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ο πατριώτης Νικόλαος Λύκος, από το Νταχάου στη λησμονιά

(6) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 22 Σεπτέμβριος 2017 | 11:34 μμ

photo

«Οι άνθρωποι μοιάζουν με τα μπαλόνια, τη μια στιγμή φουσκώνουν κι ύστερα δεν αργούν να ξεφουσκώσουν, να αδειάσουν και μαζί με τον αέρα ξερνούν τα περασμένα».

Μ' αυτά τα λόγια με καλωσόρισε ο Γιώργος Λύκος στον Λευκό, έψησε καφεδάκι, έφερε ένα γλυκό τσαμπί άσπρο σταφύλι, από...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ο καραβομαραγκός Μαστρομιχάλης Χατζηνικολάου

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 13 Σεπτέμβριος 2017 | 12:15 πμ

photo
«Το 1964 χτύπησε η πόρτα του σπιτιού μου, ήταν ο Γιάννης Πατέρας, ο μεγάλος εφοπλιστής από το Λονδίνο, ήξερε όλη την ιστορία μου, με πήγε λοιπόν στο Μιραμάρε, μου έκανε τραπέζι για να με γνωρίσει από κοντά. Κι εγώ πάνω στο φαγητό δεν έχασα την...
Διαβάστε την Ανάρτηση

Καραβοκύρισσα Φωτεινή Πρωτόπαππα, μια θαλασσινή ελιά στην άκρη του Αιγαίου

(2) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 5 Σεπτέμβριος 2017 | 10:44 μμ

photo


Αν ο Ποσειδώνας, αυτός ο ξεχασμένος παλιός Θεός, είχε θηλυκή φύση στα σίγουρα θα είχε τη μορφή της!
Η Φωτεινή Πρωτόπαππα έχει ορεσίβια καταγωγή, κατεβαίνει από τα ψηλά, την Όλυμπο της Καρπάθου, το παραδοσιακό χωριό ταυτότητα ολάκερου του Αιγαίου, όμως η θάλασσα...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Κασιώτικες τραγωδίες δεμένες με την πιο πικρή μαντινάδα

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 23 Αύγουστος 2017 | 7:16 μμ

photo


Ο Ηλίας Σκευοφύλακας δε μπορούσε να πιστέψει πως μ'αυτό το τρόπο είχε χάσει τον καλύτερο φίλο και στενό του συγγενή, τον υποπλοίαρχο Μηνά Μαυρή.

Από νωρίς, μόλις είχαν κυκλοφορήσει στη Σύρο τα μαύρα μαντάτα για το πλοίο ΑΚΤΗ, εκείνος μπαινόβγαινε στα γραφεία της...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Τι θα πει να είσαι κινηματογραφιστής; Μια κουβέντα με τον Σάκη Μανιάτη

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 17 Αύγουστος 2017 | 10:21 μμ

photo

Ακόμη κι αν δεν γνωρίζετε τους Όσβαλντ Μόρις, Γκουνάρ Φίσερ, Γκάμπριελ Φιγκουερόα ή τον Σβεν Νίγκβιστ και τον Μίεσλαβ Τζαχόντα σίγουρα έχετε γελάσει ή κρυφοκλάψει με τις δημιουργίες τους. Έχουν γραφτεί χιλιάδες σελίδες για τον φωτισμό, το κάδρο, ακόμη και τον ερωτικό τρόπο που άγγιζαν...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Πλοία-μουσεία στη Ρωσία

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 11 Αύγουστος 2017 | 6:13 μμ

(Β' Μέρος)


Αναμφισβήτητα στην Αγία Πετρούπολη χτυπά η καρδιά της τουριστικής Ρωσίας, άλλωστε αυτή είναι η πόλη που αναδείχθηκε ως ο καλύτερος τουριστικός και πολιτιστικός προορισμός στον κόσμο για το 2016! Για αυτό το λόγο επιλέξαμε να ξεκινήσουμε από εκεί την έρευνα μας για τα πλοία-μουσεία της Ρωσίας....

Διαβάστε την Ανάρτηση

Χρόνης Χλίτσιος, στα βήματα του θρυλικού Σκυλλία

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 6 Αύγουστος 2017 | 5:11 μμ

photo
Εσύ δεν κάνεις για βουτιές στη θάλασσα, εσύ παιδί μου βουτάς σε ένα βαθύ πιάτο με σαλάτα...άκους εκεί, θέλεις να σπάσεις όλα τα ρεκόρ στην άπνοια! Πήγαινε παιδί μου να φας καμιά μπουγάτσα και τα ξαναλέμε...

Η ιστορία του 47χρονου Βολιώτη Χρόνη Χλίτσιου θα μπορούσε να...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ένας Δεσπότης-Ιεραπόστολος στην υποσαχάρια Αφρική

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 3 Αύγουστος 2017 | 3:58 μμ

photo


Η ιστορία που γράφει ένας διαφορετικός «πολεμιστής», ένας Έλληνας από εκείνους που δεν κουρνιάζουν στο απέραντο γαλάζιο της πατρίδας, αλλά επιλέγουν να ζήσουν σε τόπους μακρινούς και ζόρικους για να μοιράσουν, πολλές φορές ακόμη και να σπάσουν, το χρόνο της ζωής τους συνήθως...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Η τραγωδία της Ντέρνα: Όταν τα Δωδεκάνησα ντύθηκαν στα μαύρα

(2) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 28 Ιούλιος 2017 | 8:55 μμ

Το απόγευμα της 28ης Ιουλίου 1955 δείχνει τόσο άγνωστο και μακρινό, σα μια λεπτομέρεια από άλλον πλανήτη. Για τους περισσότερους ανθρώπους αυτά τα 62 χρόνια, που μας χωρίζουν από κείνη τη μέρα, διαγράφουν κάθε πιθανότητα μνήμης.

Μονάχα οι τραγωδίες λυγίζουν το χρόνο, εκείνες μπορούν να παγώσουν μέσα στους αιώνες...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ντίνος Καραξής, ο Τζεπέτο της Καρπάθου

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 25 Ιούλιος 2017 | 5:43 μμ

photo

Πετάγομαι μέχρι το Μεσοχώρι για δουλειά, σε δυο-τρεις μέρες θα γυρίσω. Μ΄αυτές τις κουβέντες ο Ντίνος έφυγε από το σπίτι και η γυναίκα του, η Μαρία, βρήκε ευκαιρία να επισκεφθεί τους γονείς της, για να χαρούν κι εκείνοι τα παιδιά. Επέστρεψε αλαφιασμένη, ήθελε να τακτοποιήσει το...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Μανώλης Καπετανάκης, ο φύλακας άγγελος της μητρότητας

(13) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 16 Ιούλιος 2017 | 5:32 μμ

photo

Τι ζητάς από έναν γιατρό αν όχι επιστημοσύνη, τιμιότητα και εμπιστοσύνη; Αν μάλιστα αυτός ο γιατρός είναι πρώτα από όλα άνθρωπος και δεν κοιτά σαν πορτοφόλι τους πελάτες, μα τότε δεν θέλει πολύ για να τους κερδίσει και να δεθεί μαζί τους.


Είναι δύσκολο...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ένας αληθινά γενναίος έρωτας, τα ποδήλατα και μια ντροπιαστική νεκρόπολη

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 7 Ιούλιος 2017 | 4:32 πμ


Η πρώτη φορά που άκουσα για ποδηλατάδες και πεταλάρισμα στην Κάρπαθο ήταν από τον Γιάννη Μελισσινό, γελούσαν και τα μάτια του όποτε θυμόταν την ιστορία για το ποδήλατο, μαζί με αυτό είχε βρει και μια κούτα μπισκότα!

Αυτά ήταν τα δικά του παιδικά λάφυρα, κατά την αποχώρηση των τελευταίων Γερμανών από το αεροδρόμιο του νησιού, στις 3-4 Οκτώβρη 1944. Πάνω λοιπόν σε εκείνο το ποδήλατο πολλοί Καρπάθιοι ευχαριστήθηκαν ξεγνοιασιά και έμαθαν ισορροπία.

Ωστόσο απαντήσεις για το ποδηλάτο δεν είχα, υποπτευόμουν την πιθανότητα της ιταλική του προέλευση, δεν ήμουν σίγουρος και έτσι το θέμα όλο και με στοίχειωνε. Μέχρι που μια τυχαία συνάντηση με τον μηχανικό Μιχάλη Γκατούλη όχι μόνο φώτισε την ανεξιχνίαστη υπόθεση, μα έφερε στην επιφάνεια την πρόσφατη ιστορία δίτροχων και τετράτροχων της Καρπάθου.

Όλα ξεκινούν από μια φωτογραφία του 1941, τραβηγμένη στο μηχανουργείο των Πηγαδίων, εκεί εμφανίζεται ο πρώτος μηχανικός του νησιού, ο Σέρτζιο Γκατούλης, οι Παχούντηδες, ο Γιώργος Ζαβόλας κι ο Παναγιώτης Σταματάκης. Μπροστά τους έχουν ένα ποδήλατο, ένα τράπανο και το καμίνι.

Τα ιταλικά ποδήλατα της εποχής ήταν βαριές κατασκευές που χρησιμοποιούσαν οι στρατιώτες για τις μετακινήσεις τους στους χωματόδρομους του νησιού και στον μηχανικό έπεφτε πολύ δουλειά. Κάθε τόσο μπάλωνε τα λάστιχα, διόρθωνε τις σπασμένες ακτίνες των τροχών ή τα ξεχαρβαλωμένα γρανάζια και την αλυσίδα, όμως σπάνια τον μνημονεύουν για αυτές τις λεπτομέρειες.

Η περιπέτεια της ζωής του Sergio Gattulli, στην Ελλάδα έγινε Σέργιος Γκατούλης, είναι από τις πιο γνωστές στα Δωδεκάνησα, πρόκειται για ένα έρωτα, για την ακρίβεια τον πιο διάσημο από τους 39 έρωτες Ιταλών στρατιωτών με Καρπαθιές που κατέληξαν σε γάμο.

Αυτή η ιστορία ξεπερνά τη φαντασία, έγινε μύθος και τρυφερό βιβλίο («Πικρός πόλεμος γλυκειά ζωή», του συγγραφέα Μανώλη Γ. Κασσώτη), ενώ οι ασταμάτητες διηγήσεις των απογόνων εξακολουθούν να είναι φορτωμένες από συναίσθημα και δεκάδες κρυφές λεπτομέρειες, συνεχίζουν να κατακτούν τις καρδιές γνωστών και άγνωστων ανθρώπων σε όλο τον πλανήτη.

photo


Ο Sergio Gattulli και η Ζωή Βασιλαράκη

Ο Sergio Gattulli, μικρότερος γιός της Francesca και του Domenico από το Ruvo di Puglia της Νότιας Ιταλίας, ήταν 26 χρονών όταν ντύθηκε τα στρατιωτικά και πήρε μετάθεση για την Κάρπαθο. Με ειδικότητα μηχανικού στην αρχή δούλεψε στο επιταγμένο σιδηρουργείο του Νικολή Παχούντη, ενώ στη συνέχεια χρεώθηκε τις μηχανές των ψυκτικών θαλάμων του ιταλικού στρατού, μια αποθήκη στη θέση που βρίσκεται σήμερα το Δασονομείο.

Η ιστορία του ζευγαριού θυμίζει σενάριο παλιάς Α/Μ ταινίας κι όμως είναι πέρα για πέρα αληθινή! Ξεκινά με τον όμορφο και ειρηνικό Sergio να παλεύει χωμένος στα λαδωμένα εργαλεία, να ψειρίζει μια χαλασμένη μηχανή και να μονολογεί, είχε ακόμη μια αφορμή για να μη μπλέκεται στις στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Είχαν ήδη περάσει δυο μήνες από τότε που άφησε την Ιταλία.

Η Κάρπαθος, όπως και όλα τα Δωδεκάνησα, ήταν Ιταλική δεν άλλαξε λοιπόν πατρίδα, ήρθε σε πιο φτωχικά, χωμάτινα στενά. Σίγουρα θα σκεφτόταν πως ήταν τυχερός, άλλοι φίλοι και γειτόνοι, πήραν μετάθεση και πήγαν να υπηρετήσουν στη Λιβύη, εκεί είχε γερή κάψα και αληθινό πόλεμο, όχι την ηρεμία και τη γαλήνη του μικρού νησιού.

Οι Καρπάθιοι, μέσα στη φτώχεια και την ανέχεια, δεν ήταν πιεστικοί, καθόλου ενοχλητικοί. Από τις πρώτες μέρες ο Σέρτζιο τους είχε καταλάβει, αξιοπρέπεια και ένα ριμάδι, κρυφό πάθος, την Ελλάδα, αυτό ήταν τρυπωμένο στο μυαλό τους.

Δεν τον πείραζε, να κάμει τη θητεία του, έπειτα να τα μαζέψει και να φύγει, δεν έψαχνε φασαρίες, ούτε και αναζητούσε «παιγνίδια» με όπλα.

Ευτυχώς δικαιολογίες για να αποφύγει σκοπιές είχε ένα σωρό, έτσι που πιάναν τα χέρια του και με τόσα χαλασμένα μηχανήματα στη καζάρμα, μια χαρά πήγαινε η στρατιωτική θητεία.

Παράξενο, εκεί που λες πως τάχεις όλα, ανοίγεις φτερά και πετάς μονάχος, να που εμφανίζεται παραδίπλα μια θηλυκιά κανάρα και σε κοιτά με κάτι τεράστια μάτια, έτσι που σε πιάνει ταχυπαλμία, από εκείνες που λες πως η καρδιά θα βγεί έξω από το κορμί, θα τρυπήσει τα ρούχα και θα πετάξει, θα περάσει το μπλέ του ουρανού, στα σίγουρα είναι ικανή να φέρει ολάκερη τη γη καπάκι.

photo 10 Ιούνη 1943, ο Σέρτζιο με έναν συνάδελφο του στο σιδηρουργείο του Παχούντη

Από ώρα είχε ακουστεί το Σιλέντσιο και ο Σέρτζιο είπε πια να σταματήσει το πάλεμα στο μηχανουργείο, όμως μόλις άφηνε κάτω τα εργαλεία η μορφή της τρύπωνε κάτω από τα βλέφαρα του.

Η Ζωή Βασιλαράκη τον είχε ξεσηκώσει, την πρωτόδε στο Όθος, μέρα-μεσημέρι, εκείνη έπλενε ρούχα στη τρίτη χολέτρα της πηγής, έτριβε το σαπούνι πάνω στα σκληρά υφάσματα, μακριά τα υπόλοιπα κορίτσια κι έδειχνε τόσο απορροφημένη, όμως ο Σέρτζιο, που έτυχε να σταθεί πάνω στο γεφύρι, το ένιωσε, κατάλαβε πως αυτό το κορίτσι είχε μάτια και στην πλάτη, παρακολουθούσε κάθε κίνηση, ας μην έδινε σημασία σε κανέναν.

Εκεί λοιπόν την ξεχώρισε και φαίνεται πως ο μικρός φτερωτός Θεός, ο ζαβολιάρης Έρωτας, είχε πολύ μεγάλα κέφια, του ξετρύπησε την καρδιά με μια ντουζίνα βέλη!

Μέρες την αναζητούσε, ώσπου την ξανα-τράκαρε στα Πηγάδια, αμέριμνη καθάριζε χόρτα και εκείνος δεν άντεξε, πλησίασε για να της πει μια κουβέντα, όμως το κορίτσι μόλις τον πήρε χαμπάρι έγινε καπνός, παράτησε μάλιστα και το μαχαίρι πάνω στις πέτρες, έτσι ο γλυκός Σέρζιο βρήκε ευκαιρία να ενδιαφερθεί, έδωσε στη γειτόνισσα το μαχαίρι και ρώτησε για κείνη.

Από τότε η Ζωή είχε κατακτήσει την καρδιά του, δεν ξαναβγήκε από το μυαλό του. Οι περισσότεροι Ιταλοί στρατιώτες δεν είχαν σχέση με τη διοίκησή τους, άνθρωποι ειρηνικοί, δεν μπήκαν στον τόπο για να τον πατήσουν, ούτε να πιούν το αίμα του νησιώτη. Από τον ερχομό τους στο νησί έλεγαν πως δεν ήταν η αληθινή τους πατρίδα, έτσι λογάριαζαν την Κάρπαθο σα ξένη.

Ο Σέρτζιο είχε μια διαφορά από όλους τους υπόλοιπους, ίσως να φαίνεται μικρή, μα κάποιες φορές είναι ικανή να αλλάξει όλη την ζωή. Το συναίσθημα, ο λόγος κι ψυχή του, ήταν σφιχτά δεμένα. Όσο προχωρούσε με το νεαρό κορίτσι, όσο μπαινόβγαινε στο σπίτι της οικογένειας Βασιλαράκη, τόσο περισσότερο ταύτιζε τη μοίρα του με το νησί.

photo Η Ζωή βασιλαράκη αφηγείται με κάθε λεπτομέρεια την ιστορία της

Η Ζωή δεν άφηνε περιθώρια για παιγνίδια, μπορεί ο χαρακτήρας και οι προθέσεις του Sergio να ήταν αγνές, όμως αυτά δεν ήταν αρκετά.

Μονάχα όταν έφτασε η επιστολή με την ευχή της μητέρας του, άρχισε δειλά να εξελίσσεται η γνωριμία τους! Στη συνθηκολόγηση της Ιταλίας με τους συμμάχους (11.9.43) η Κάρπαθος ήταν φορτωμένη από στρατιώτες. Οι 2.500 Ιταλοί είχαν δυο δρόμους, ή θα περνούσαν στις γερμανικές γραμμές (το έκαναν μόνο 140 αξιωματικοί και στρατιώτες, αστυνομικοί, τελώνες και εφοριακοί), όμως οι περισσότεροι διάλεξαν να παραδώσουν τα όπλα και αιχμάλωτοι πίστεψαν ότι ο πόλεμος τελείωσε, επιτέλους θα γυρνούσαν στην πατρίδα τους. Πόσο πικρά γελάστηκαν!

Ο μεγαλύτερος αριθμός των Ιταλών πνίγηκε από τους τορπιλισμούς των πλοίων που τους μετέφεραν σε γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσεως. Ο Σέρτζιο ούτε που σκέφτηκε να εγκαταλείψει την αγαπημένη του, δεν πέρασε στις γερμανικές γραμμές, ούτε όμως παραδόθηκε, με τη βοήθεια της Ζωής και της οικογένειας της δραπέτευσε και κατάφερε να ξεφύγει και να επιζήσει τους επόμενους 11 μήνες μέχρι την απελευθέρωση! Να σημειώσουμε ότι υπήρχαν τουλάχιστον ακόμη δυο Ιταλοί φυγάδες, ο Alberto Patruno, που εκτελέστηκε από τους κατασκόπους και ο Alessandro που πιάστηκε και εκτελέστηκε από Γερμανούς αφού νωρίτερα τον είχαν βάλει να σκάψει τον τάφο του.

Η περιπέτεια ξεκινά στις 14 Νοέμβρη 1943, ο Σέρτζιο έβγαλε τα στρατιωτικά ρούχα και πήρε την απόφαση να γίνει φυγάς. Η Ζωή και η οικογένεια της δεν δίστασαν να ρισκάρουν και τον βοήθησαν. Πρώτος ο αδελφός της Ζωής, γνωστός λυράρης της Καρπάθου, ο Γιώργος Βασιλαράκης. Το κρησφύγετο του Σέρτζιο δεν ήταν σπίτι αλλά ένα δέντρο στην περιοχή του Άη Γιώργη στις Βάτσες!


photo
Η ελιά κρυψώνα του Σέρτζιο Γκατούλη στον Άη Γιώργη στις Βάτσες

Η κουφάλα μιας γέρικης ελιάς φιλοξένησε για 5 μήνες τον Ιταλό φυγά, οι Γερμανοί είχαν σκυλιάσει και τον αναζητούσαν σε όλο το νησί, εκείνος ήταν κυριολεκτικά εξαφανισμένος. Κι όμως προδόθηκε, μια περίπολος τριγύριζε στην περιοχή και η Ζωή αναγκάστηκε να μεταφέρει τον αγαπημένο της στο σπίτι της αδελφής της, στο χωριό Όθος. Εκεί ο Σέρτζιο έφτιαξε με ξύλα και κασόνια μια απίθανη κρύπτη μέσα στην αποθήκη, ένα μέτρο φάρδος και λίγο μεγαλύτερο μάκρος. Όλη μέρα έμενε κρυμμένος και μόνο τη νύχτα, έπειτα από μεγάλες προφυλάξεις, ξεμυτούσε!

Τα πράγματα δεν πήγαιναν καλά, μάλιστα πέρασε μια ιταλική περίπολος και από τύχη γλύτωσε τη σύλληψη. Απογοητευμένος και φοβούμενος μην κάνουν κακό στη Ζωή και την οικογένεια της, ο Σέρτζιο αποφάσισε να παραδοθεί, όμως η Ζωή τον μετέπεισε και του άλλαξε κρυψώνα. Τρύπωσε σε ένα αδειανό σπίτι στην πλατεία του χωριού Όθους, εκεί πέρασαν ακόμη δυο αγωνιώδη μήνες, με τη Ζώη να δίνει μάχη για να μεταφέρει φαγητό και νερό στον αγαπημένο της, ώσπου κάποια ντόπια γυναίκα κάρφωσε τον Στέργιο και Ιταλοί καραμπινιέροι συνέλαβαν τον Σέρτζιο.

Ιούλιος 1944, ο Σέρτζιο ταξίδεψε για το στρατόπεδο αιχμαλώτων στη Ρόδο, λίγο νωρίτερα αποχαιρέτησε τη Ζωή, κανείς δεν ήξερε τι έκρυβε η μοίρα. Περίπου δυο μήνες αργότερα, Σεπτέμβρης 1944 όταν επέστρεψε στην Κάρπαθο, αιτία η έλλειψη τροφίμων στη Ρόδο και εκεί βρέθηκε ο φύλακας άγγελος του Σέρτζιο!

Ένας Γερμανός στρατιώτης κατά τη σύλληψη του είχε δώσει υπόσχεση ότι θα τον βοηθήσει, με πρώτη ευκαιρία έκανε τα στραβά μάτια και τον άφησε να φύγει.

Για δεύτερη φορά ο Σέρτζιο ήταν δραπέτης. Περίπου 20 βασανιστικά μερόνυχτα, τόσο κράτησε το μαρτύριο για τον Ιταλό και την Ελληνίδα αγαπημένη του, στις 4 Οκτώβρη έφυγαν και οι τελευταίοι Γερμανοί και την επόμενη μέρα, 5 Οκτώβρη 1944, πρώτοι οι Μενετιάτες ξεσηκώθηκαν, το νησί απελευθερώθηκε μοναχό του, ειδοποιήθηκαν οι σύμμαχοι και 2 εγγλέζικα πολεμικά, το ΤΕΡΨΙΧΟΡΗ και το ΚΛΗΒΕΛΑΝΤ έφτασαν στο λιμάνι της Καρπάθου. Συνέλαβαν και έδιωξαν όλους τους Ιταλούς, τους 11 Γερμανούς λιποτάκτες και έναν Καρπάθιο ρουφιάνο, συνεργάτη των Γερμανών, όλους τους έστειλαν αιχμάλωτους στην Αίγυπτο.

Όμως ο Σέρτζιο Γκατούλης έμεινε στο νησί, όχι μόνο γιατί αναγνωρίστηκε η αντίσταση κατά των Γερμανών, ήταν ο πρώτος μηχανικός της ελεύθερης Καρπάθου και δούλεψε την πρώτη ηλεκτρογεννήτρια που έφεραν οι Άγγλοι για να φωτίσουν τα διοικητήρια.

Η περίπτωση του Σέρτζιο είναι μοναδική, το 1949 πήρε και την ελληνική υπηκοότητα, ο Ιταλός έγινε μόνιμος κάτοικος Καρπάθου και είχε κεντρικό ρόλο στην εξέλιξη του νησιού. Ειδικά οι Ιταλοί τουρίστες όταν μιλάνε για τον Σέρτζιο λένε μια κουβέντα:

- L'italiano che illuminò Karpathos. Ο Σέρτζιο είναι ο Ιταλός που φώτισε τη Κάρπαθο!

Ο Σέρτζιο Γκατούλης 23 χρόνια αργότερα ταξίδεψε στην Ιταλία. Ήταν το 1962 όταν επισκέφθηκε το πατρικό και αγκάλιασε τους γονείς του, μαζί του είχε δυο παιδιά, τον Μίμη και τη Φρατζέσκα. Αυτή ήταν η τελευταία φορά που συνάντησε τη μητέρα του και τότε πήρε την αιώνια ευχή της.

Από εκείνο το ταξίδι έφερε στην Κάρπαθο δυο ποδήλατα, ένα μαύρο Bianchi που ξεχώριζε η μεγάλη σχάρα στην πίσω ρόδα. Το χρησιμοποιούσε προπολεμικά για τις δουλειές του οικογενειακού ζαχαροπλαστείου, το είχε φυλάξει ο μεγαλύτερος αδελφός του στο υπόγειο και με αυτό το ποδήλατο ο Μιχάλης μαζί με τη Φρατζέσκα πήγαιναν στο σχολείο.

Επίσης έφερε ένα πιο μικρό, ένα πανέμορφο μπλε Bianchi με 20άρα ρόδα, αυτό το ποδήλατο τελικά το χάρισε στα παιδιά των κουμπάρων του, στους Παπανικήτες.

photo οικογένεια Σέρζιο και Ζωής Γκατούλη

Εφτά παιδιά, 5 αγόρια και 2 κορίτσια, έκαμε το ζευγάρι και μόνο ένα κορίτσι, παντρεμένο στην Αυστραλία, δεν έγινε μηχανικός! Τα υπόλοιπα έξι αδέλφια όλα ασχολήθηκαν με κάθε είδους μηχανές, από νωρίς έμαθαν πρώτα να παίζουν στο συνεργείο και συνέχισαν να παλεύουν με τη μουτζούρα.

Ένας από τους γιους, ο Μιχάλης Γκατούλης, μπήκε στο επάγγελμα μετά την τρίτη τάξη του Γυμνασίου, 15 χρονών άφησε το σχολείο κι από τότε μέχρι και σήμερα συνεχίζει να κάνει το επάγγελμα του μηχανικού. Δεν έχει διαβάσει ούτε ένα βιβλίο για μηχανές, ούτε στα ελληνικά ούτε στα ιταλικά, όμως δίνει λύσεις σε κάθε είδους μηχανές, από τροχοφόρα μέχρι ελαιοτριβεία.

Τα παιδιά του Σέρτζιο και της Ζωής άνοιξαν από μικρά τα επιχειρηματικά φτερά τους. Τα πρώτα δυο μηχανάκια με επίσημη κρατική άδεια έρχονται το 1964 (εδώ πρέπει να αναφέρουμε ότι περίπου δυο χρόνια νωρίτερα από την άδεια που έβγαλε ο Ντίνος Γκατούλης έφερε στο νησί δυο γερμανικά μηχανάκια NSU ο Γιώργος Χατζιαντωνίου, γνωστός με το παρατσούκλι μάγκος, από το μάγκας).

Η οικογένεια Γκατούλη άνοιξε το πρώτο κατάστημα δίπλα στην Ευαγγελίστρια και από εκεί ξεκίνησε να νοικιάζει τα μηχανάκια στη νεολαία της Καρπάθου.

Το 1972 δημιουργήθηκε το πρώτο νόμιμο ποδηλατάδικο του νησιού, ήταν μια ιδέα του Ντίνου Γκατούλη, με τη μικρότερη αδελφή, τη Φρατζέσκα, να ασχολείται με την επιχείρηση ενώ τη συντήρηση είχε χρεωθεί ο Μιχάλης. Από την Ιταλία έφεραν πέντε σιδερένια ποδήλατα maxi Atala.

Κυρίως τις αργίες και τις παρελάσεις η πιτσιρικαρία έτρεχε στα ενοικιαζόμενα ποδήλατα των Γκατούληδων για μια γρήγορη βόλτα. Είχαν μοχλό για το τιμόνι, μοχλό στη σέλα, που ανεβοκατέβαινε ανάλογα με το ύψος του παιδιού, πετάλια και την αλυσίδα, τότε η πιτσιρικαρία έτρεχε για να κάνει μια ποδηλατάδα, μετρούσαν τις δραχμούλες τους, αφού μια ολόκληρη ώρα κόστιζε ένα 20ρικο.

Από το 1975 άρχισαν να φέρνουν περισσότερα μηχανάκια, ενώ από το 1988 ξεκίνησαν και τα αυτοκίνητα. Πρώτος ο Μανώλης Μαλλόφτης, το 1986-87, είχε φέρει στην Κάρπαθο πέντε ενοικιαζόμενα αυτοκίνητα, τέσσερα Renault farma και ένα Renault 5. Ενώ την επόμενη χρονιά, το 1988, τα αδέλφια Γκατούλη κατέβασαν στο νησί πέντε mini moke και με αυτά ξεκίνησαν την επιχείρηση στους 4 τροχούς.

Τα μικρά και λεπτεπίλετα mini moke θα έβρισκαν ζόρια στις ανηφόρες του νησιού, όμως μέσα στα χέρια και τις πατέντες του εφευρετικού Μιχάλη μεταμορφώθηκαν σε τανκς και σκαρφάλωναν σε κάθε άκρη την Καρπάθου, μάλιστα έτυχε να τα συναντήσει φορτωμένα όχι με τέσσερις, αλλά με οκτώ επιβάτες και να ανεβαίνουν τον κατσικόδρομο για το χωριό Όλυμπος!

photo

Κάποιοι πελάτες του Μιχάλη και της Φρατζέσκας επισκέπτονται το νησί από το 1976, μετρούν περισσότερα από 40 καλοκαίρια που νοικιάζουν δίτροχα και τετράτροχα για τις εξορμήσεις τους. Μα δεν πρόκειται για μια συνηθισμένη επιχείρηση ενοικιαζομένων αυτοκινήτων, εδώ οι ταξιδιώτες γνωρίζουν την ελληνική φιλοξενία, μαθαίνουν αυθεντικές λεπτομέρειες από τη σύγχρονη ιστορία της Καρπάθου.
Η Φρατζέσκα και ο Μιχάλης χασομερούν, δείχνουν χάρτες, κρυφά μονοπάτια και εξηγούν τα προτερήματα, αλλά και τις δυσκολίες του νησιού. Ειδικά αν είναι Ιταλοί τότε βρίσκουν κοινά ενδιαφέροντα και πολύ σύντομα γίνονται μια παρέα. Μάλιστα δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις ταξιδιωτών που αναζητούν τις ρίζες τους, αφού έχουν ένα συγγενή που την εποχή του πολέμου βρέθηκε στρατιώτης στο νησί.

Τα παιδιά του Σέρτζιου και της Ζωής, όπως και οι περισσότεροι απόγονοι μικτών γάμων από την εποχή του πολέμου, έχουν μεγαλύτερη ευαισθησία στην ιστορία. Ακόμη και σήμερα φέρνουν στην επιφάνεια την πικρή υπόθεση του κατεστραμμένου ελληνο-ιταλικού νεκροταφείου στην περιοχή Πλατύολο και η σκέψη τους εξακολουθεί να ματώνει.

photo

Η κατεστραμένη ιταλική νεκρόπολη βρίσκεται στην περιοχή Πλατύολο, 4 χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα του νησιού Πηγάδια, φτιάχτηκε προς το τέλος της δεκαετίας '30 λόγω αυξημένων των στρατιωτικών αναγκών. Δυο κανόνια απομεινάρια της επανάστασης του 1821, που μετέφεραν οι Ιταλοί από τη γειτόνισσα Κάσο, τοποθετήθηκαν στην είσοδο του νεκροταφείου, ενώ η βορινή πλευρά ήταν διακοσμημένη με έναν μεγάλο πέτρινο σταυρό και άλλα θρησκευτικά και στρατιωτικά σύμβολα, εκεί ξεχώριζαν έξι κυπαρίσσια (Η Κάρπαθος στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, Μανώλης Κασσώτης).

Πολλά χρόνια από τη λήξη του πολέμου οι ιταλικές ένοπλες δυνάμεις πήραν τα οστά των νεκρών από το νεκροταφείο και από τότε ξεκίνησε ο μαρασμός. Για τους περισσότερους ντόπιους ήταν ένα σύμβολο κατοχής και όχι ένα αναπόσπαστο τμήμα της σύγχρονης ιστορικής μνήμης.

Το 1986 η υπόθεση αναδύθηκε στην επιφάνεια, η Ιταλική πρεσβεία πρόθυμη να συμμετέχει έστειλε μια μαρμάρινη πλάκα στον τότε δήμαρχο του νησιού Γεώργιο Μακρή, τότε θα ξεκινούσε και η μελέτη αποκατάστασης των 397,5 τ.μ. του ιταλικού νεκροταφείου.

Την ίδια βραδιά που τοποθετήθηκε η σήμανση, «Ex-Cemitero»  άγνωστοι την κατέστρεψαν. Από τότε η οικογένεια Γκατούλη, μαζί με φίλους της σύγχρονης ιστορίας του νησιού, έκαναν πολλές προσπάθειες για την αποκατάσταση του χώρου, μάλιστα είχαν και έχουν πρόθεση να πληρώσουν οι ίδιοι τις απαραίτητες εργασίες αποκατάστασης της νεκρόπολης, όμως κάθε φορά πέφτουν σε τοίχους.

Αδιαφορία; Ανικανότητα και ανημπόρια ή μήπως υπάρχει κάτι άλλο που δεν καταλαβαίνουμε;

Αναρωτιούνται όσοι γνωρίζουν την υπόθεση κι έπειτα κουνούν το κεφάλι λυπημένα, ντρέπονται για την καταδίκη της...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Πλοία-μουσεία στη Ρωσία

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 28 Ιούνιος 2017 | 11:33 μμ

ploia

Η θάλασσα δε γνωρίζει από συμβιβασμούς, ή την αγαπάς, τόσο που γίνεσαι αίμα της και κείνη στο ανταποδίδει με κάθε ευκαιρία ή προσπερνάς και τρέμεις μοναχά στη σκέψη της.

Τι γίνεται όμως με το τρανό παρελθόν της; Πώς μεταφέρεται και διδάσκεται η ιστορία της; Χωρίς...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ναυτικοί που δεν πεθαίνουν

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 25 Ιούνιος 2017 | 4:20 μμ

pho


Θαλασσινοί ήρωες που τους λάτρεψαν μικροί και μεγάλοι, κάτι τελευταίοι τύποι του λιμανιού φορτωμένοι χούγια, όμορφοι και λάγνοι ή άπλυτοι ξεδοντιάριδες, με αμέτρητα στραβά κι ανάποδα, που αντί να τα κρύψουν καταφέρνουν να τα μετατρέψουν σε σαγηνευτικές αρετές!

Κάποιες φορές βρωμοκοπούν αλκοόλ, άλλοτε...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ανταρσία στο «Ελληνικό χωριό»

(0) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 12 Ιούνιος 2017 | 9:05 μμ

pho


Οι τραγικές στιγμές στην ιστορία συνήθως κρύβονται στη σκιά, δεν θέλουμε να μιλάμε, ούτε και να τις φέρνουμε στη μνήμη. Σκεπάζονται από μια περίεργη λησμονιά, που πολλές φορές μυρίζει θάνατο. Κι αν στα δικά μας, τα τωρινά χρόνια, οι λέξεις όπως πόλεμος, μάχες ή...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Άραγε να 'χουν ψυχή τα πλοία;

(1) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 8 Ιούνιος 2017 | 1:39 πμ

(Μια βόλτα στο ναυτικό μουσείο της Κάσου)

Κάποτε ένας σπουδαίος Κασιώτης καπετάνιος και καραβοκύρης, ο Γιάννης Μαυρικάκης, έριξε τη «Μαριγώ», ένα νεότευκτο σκαρί στη θάλασσα και άκουσε, έτσι ξομολογούνται όλοι οι ναυτικοί που ήταν κοντά του, το πλοίο του να βογγά και να αναστενάζει!

Η μουρμούρα κι ο καημός...

Διαβάστε την Ανάρτηση

Ορυκτός πλούτος από μια χώρα που δεν υπάρχει

(4) Σχόλια | Δημοσιεύθηκε 3 Ιούνιος 2017 | 7:43 μμ

pho


Όταν το υπέδαφος κρύβει «διαμάντια» αλλά δεν αναγνωρίζεται ο τόπος που του ανήκουν τότε τι γίνεται; μα τι άλλο από χρήμα και μεγάλες μπίζνες!

-πώς είπατε; δεν υπάρχουν πια αποικίες στην Αφρική;


Η φτώχεια δε γνωρίζει διαβατήρια, είναι άθλιο βάρος, όμως...

Διαβάστε την Ανάρτηση