ΦΥΣΙΚΗ

Αντιύλη, σκοτεινή ύλη και σκοτεινή ενέργεια

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 29.04.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Tι ονομάζουμε αντιύλη; Πώς αλληλεπιδρά με την ύλη; Τι είναι άραγε η σκοτεινή ύλη και τι η σκοτεινή ενέργεια; Ας φωτίσουμε τις σκοτεινές πτυχές αυτών των εννοιών με τη βοήθεια δέκα ερωτήσεων και απαντήσεων...

Φυσικοί δημιούργησαν «αρνητική μάζα»: Όταν τη σπρώχνετε, έρχεται προς τα εσάς

HuffPost Greece | Κώστας Μαυραγάνης | Δημοσιεύθηκε 19.04.2017

Φυσικοί στις ΗΠΑ κατάφεραν να δημιουργήσουν ένα υγρό με αρνητική μάζα- δηλαδή ένα ...

Κώστας Μαυραγάνης

Δημήτριος Ματσάκης: Ένας Έλληνας «Άρχοντας του Χρόνου»

HuffingtonPost.com | Κώστας Μαυραγάνης | Δημοσιεύθηκε 30.03.2017

Τι σημαίνει για τον καθένα μας ο «χρόνος»; Για τους περισσότερους από εμάς, είναι α...

Γνωρίστε την Νταϊάνα Κάουερν, την Youtuber που κερδίζει χρήματα, εξηγώντας τους νόμους της φυσικής

ΗuffPost Greece | Νewsroom | Δημοσιεύθηκε 26.03.2017

Η Νταϊάνα Κάουερν συγκαταλέγεται στην κατηγορία εκείνων των νέων ανθρώπων που συ...

Η ανεξιχνίαστη θεωρία των χορδών

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 25.03.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Ανάμεσα στους επικριτές της θεωρίας ήταν ο διάσημος Αμερικανός φυσικός, Ρίτσαρντ Φάινμαν,ο οποίος θεωρούσε πως οι θεωρητικοί των χορδών δεν ήλεγχαν τις ιδέες τους και σκάρωναν κι από μια εξήγηση για κάθε ασυμφωνία με το πείραμα. Χαρακτηριστικό είναι το ειρωνικό σχόλιό του σε ένα σεμινάριο, απευθυνόμενος σε έναν από τους πρωτοπόρους της θεωρίας των χορδών, το φυσικό Τζον Σβαρτς. Ο Φάινμαν αναφερόμενος στις επιπλέον διαστάσεις που απαιτεί η θεωρία των χορδών,του είχε πει: «Ε, Σβαρτς, μέσα σε πόσες διαστάσεις βρίσκεσαι σήμερα;»

Τρία μαθήματα ζωής από τον Ρίτσαρντ Φάινμαν

Αχιλλέας Σαμαράς | Δημοσιεύθηκε 06.03.2017
Αχιλλέας Σαμαράς

Πέρα από την επιστήμη και τους επιστήμονες ωστόσο, η ταπεινή μου άποψη είναι ότι τα λόγια του Φάινμαν έχουν εφαρμογή στη ζωή του κάθε ανθρώπου. Όταν ασχολείσαι με κάτι αποσκοπώντας αποκλειστικά στην αναγνώριση και τις τιμές, έχεις χάσει το σημαντικότερο κομμάτι τόσο αυτής της ενασχόλησης, όσο και της ίδιας της ζωής: τη χαρά του να κάνεις κάτι το οποίο αγαπάς. Προφανώς και αυτό δεν αφορά τους στόχους που μπορεί να έχει κάποιος στη ζωή του και τη λαχτάρα του να τους πραγματοποιήσει, αφορά όμως την εμμονή για την αναγνώρισή του από τους άλλους μέσω των τιμών. Και εάν αυτή τελικά δεν έρθει, για ανθρώπους με τέτοιες εμμονές κάθε προσπάθεια έως τότε καθίσταται κενή.

Οι εργάτες-επιστήμονες της σοβιετικής Φυσικής

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 25.02.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Την αντίθετη πορεία από τον Καπίτσα ακολούθησε ο γεννημένος στην Οδησσό, Φυσικός, Τζορτζ Γκάμοφ. Μην αντέχοντας την εισβολή της πολιτικής στην επιστήμη, επιθυμούσε διακαώς την έξοδό του από τη Σοβιετική Ένωση μαζί με τη σύζυγό του. Παρά τα προσκόμματα πολιτικής φύσεως που συναντούσε στην προσπάθεια του να εγκαταλείψει τη Σοβιετική Ένωση, τελικά κατάφερε το 1933 να εξασφαλίσει βίζα εξόδου για αυτόν και τη γυναίκα του για να συμμετάσχει σε ένα επιστημονικό συνέδριο και ασφαλώς δεν επέστρεψαν ποτέ πίσω.

Οι πνευματικές έριδες των επιφανών Φυσικών

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 28.01.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Άξια αναφοράς είναι και η διαμάχη μεταξύ των δύο Βρετανών Θεωρητικών Φυσικών, του βραβευμένου με Νόμπελ Πίτερ Χίγκς και του Στήβεν Χώκινγκ. Ο Χώκινγκ σε δήλωση του το 1957 είχε στοιχηματίσει 100 δολάρια πως δεν πρόκειται πότε να ανακαλυφθεί το σωματίδιο Χιγκς, το αποκαλούμενο και «σωματίδιο του Θεού» και οι αμφιβολίες του για την ύπαρξη του σωματιδίου στηρίζονταν σε μια δική του εργασία, που εκείνη τη χρονιά είχε δημοσιεύσει. Το σωματίδιο αυτό, που η υπαρξή του εξηγεί πώς η ύλη αποκτά τη μάζα της, είχε προβλεφθεί θεωρητικά από τον Χίγκς το 1964. Ο Χιγκς μαθαίνοντας τη δήλωσή αυτή απάντησε πως ο Χώκινγκ συγχώνευε τη σωματιδιακή φυσική με τη βαρύτητα με έναν τρόπο που δεν θα μπορούσε να ήταν σωστός στα μάτια κανενός θεωρητικού φυσικού και πως αμφέβαλε για τους υπολογισμούς του.

Εκτός από την στερεά, αέρια και υγρή οι επιστήμονες ανακάλυψαν και τέταρτη βασική κατάσταση του νερού

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 04.01.2017

Ένα από τα βασικά πράγματα που μάθαμε στο σχολείο ήταν ότι το νερό μπορεί να υπάρχ...

«Φωτίζοντας» τις μαύρες τρύπες

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 17.12.2016
Σταύρος Καρατζίκος

Υποθέστε ότι είστε στην επιφάνεια ενός άστρου. Η δύναμη της βαρύτητας είναι ανάλογη της μάζας σας και του άστρου και αντιστρόφως ανάλογη του τετραγώνου της απόστασής σας από το κέντρο του άστρου. Αν το άστρο κατέρρεε και υποδιπλασιαζόταν η μεταξύ σας απόσταση χωρίς να μεταβληθεί η μάζα του, το βάρος σας θα τετραπλασιαζόταν. Όσο καταρρέει επομένως το άστρο, αυξάνεται δραματικά η ελκτική δύναμη του βάρους και ως αποτέλεσμα αυξάνεται και η ταχύτητα διαφυγής που πρέπει να αναπτύξετε για να υπερνικήσετε αυτή τη δύναμη. Κοντά στη μαύρη τρύπα το βαρυτικό πεδίο γίνεται τόσο ισχυρό που η απαιτούμενη ταχύτητα διαφυγής υπερβαίνει και την ταχύτητα του φωτός. Με άλλα λόγια από την τρύπα αυτή ούτε το φως μπορεί να ξεφύγει.

Αναζητώντας μια βελόνα στον κοσμικό αχυρώνα

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 03.12.2016
Σταύρος Καρατζίκος

Ανέκαθεν οι άνθρωποι γοητεύονταν από την ιδέα της ύπαρξης νοήμονος ζωής πέρα από τον πλανήτη μας, διεξάγοντας έτσι συστηματικές έρευνες για την ανακάλυψή της. Tον Οκτώβριο του 1992 η υπηρεσία διαστήματος των ΗΠΑ (NASA) ανακοίνωσε ένα σημαντικότατο πρόγραμμα για την ανίχνευση ραδιοσημάτων τεχνητής προέλευσης (SETI), κάνοντας χρήση ραδιοτηλεσκοπίων που ήταν τοποθετημένα σε ολόκληρο τον κόσμο. Ένα ανάλογο πρόγραμμα (Breakthrough Listen) ανακοινώθηκε πέρυσι με τη συμμετοχή του διάσημου αστροφυσικού, Στίβεν Χόκινγκ και τη χρηματοδότηση του Ρώσου επιχειρηματία, Γιούρι Μίλνερ.

Το καταφύγιο της διανόησης

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 25.10.2016
Σταύρος Καρατζίκος

Όταν ο Λούις Μπάμπεργκερ και η αδελφή του Τζούλι Κάρι Φουλντ ίδρυσαν το 1930 το Ινστιτούτο Προχωρημένων Σπουδών στο Πρίνστον των Η.Π.Α, ενδεχομένως δεν φαντάζονταν πως το εν λόγω ινστιτούτο θα μετατρεπόταν σε ένα «ξενοδοχείο» διανόησης, σε μια όαση που θα φιλοξενούνταν τα πιο λαμπρά μυαλά της ανθρωπότητας. Όλοι οι εξέχοντες επιστήμονες του 20ού αιώνα στα Μαθηματικά και τη Φυσική πέρασαν από εκεί. Ενδεικτικά να αναφέρουμε τους Αϊνστάιν, Γκέντελ, Μπορ, Ντιράκ, Γκελ-Μαν, Οπενχάϊμερ, Φον Νόιμαν.

Η πολυσχιδία της «Φυσικής» διάνοιας

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 22.09.2016
Σταύρος Καρατζίκος

Το κλασικό στερεότυπο ενός κορυφαίου επιστήμονα της Φυσικής που ήταν χαμένος στις εξισώσεις και στα πειράματά του και που η καλλιέργεια του περιορίζεται στην επιστήμη του, ίσως να απέχει λίγο από την πραγματικότητα. Άραγε υπήρχε τίποτε άλλο πέρα από τα μαθηματικά και τους νόμους της Φυσικής για αυτούς τους ιδιαίτερους ανθρώπους; Τι άλλες ασχολίες ανέπτυσσαν στον ελεύθερο τους χρόνο; Είχαν άλλες κλίσεις πέρα από την επίλυση στρυφνών εξισώσεων;

Γιατί είναι χρήσιμος ο αφρός στη μπύρα (και αλλού)

HuffPost Greece | Κώστας Μαυραγάνης | Δημοσιεύθηκε 19.09.2016

Ο αφρός στη μπύρα είναι εκ των ων ουκ άνευ: Ένα ποτήρι μπύρα χωρίς αφρό είναι για πο...

Απογοήτευση στο CERN (και όχι μόνο). Διαψεύσθηκαν οι προσδοκίες για την ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 06.08.2016

Δεν θα ανοίξουν ακόμη σαμπάνιες και τα νέα Νόμπελ θα πρέπει να περιμένουν, καθώς δ...

LUCA: Επιστήμονες θεωρούν ότι ανακάλυψαν τον κοινό πρόγονο όλης της ζωής στη Γη

HuffPost Greece | Κώστας Μαυραγάνης | Δημοσιεύθηκε 27.07.2016

Η ζωή στη Γη ξεκίνησε από κάπου και στη συνέχεια εξαπλώθηκε- και επιστήμονες θεωρο...

Η επίζηλη «καρέκλα» του Νεύτωνα

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 10.07.2016
Σταύρος Καρατζίκος

Ένας ακόμη πολύ γνωστός κάτοχος της έδρας από το 1932 ήταν ο νομπελίστας Φυσικός Πολ Ντιράκ, με πολύ σημαντική συνεισφορά στην Κβαντομηχανική. Ο Ντιράκ διαδραμάτισε έναν εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της Σύγχρονης Φυσικής αλλά είχε επίσης και μια πολύπλευρη προσωπικότητα, όντας αρκετά πολιτικοποιημένος, ανθρωπιστής και φιλειρηνιστής. Ήταν τόσο ήπιος και μετριόφρων ως χαρακτήρας, που είχε χαρακτηριστεί από τον μεγάλο Φυσικό Νιλς Μπορ ως «την πιο αγνή ψυχή στη Φυσική».

Πανελλαδικές 2016: Οι απαντήσεις των θεμάτων σε Ιστορία και Φυσική

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 23.05.2016

Στο μάθημα της Ιστορίας και της Φυσικής θα εξεταστούν σήμερα Δευτέρα, αντίστοιχα, ...

Πανελλήνιες 2016: Οι απαντήσεις των θεμάτων

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 20.05.2016

Ολοκληρώνεται σήμερα Παρασκευή 20 Μαΐου, η πρώτη εβδομάδα στις Πανελλήνιες εξετάσ...

Θεωρίες και επιχειρήματα υπέρ και κατά της ύπαρξης παράλληλων συμπάντων

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 04.05.2016

Η θεωρία της ύπαρξης παράλληλων συμπάντων αποτελεί ένα από τα δημοφιλέστερα αντι...

H Φυσική υπό το άγρυπνο βλέμμα του «Φύρερ»

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 28.04.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Οι Λέναρντ και Σταρκ φιλοδοξούσαν να γίνουν οι νέοι «Φύρερ» της γερμανικής φυσικής. Ήταν και οι δυο πολύ καλοί πειραματικοί φυσικοί και το μένος τους, ειδικά για τον Αϊνστάιν, έχει τις ρίζες του στο παρελθόν, αφού τον κατηγορούσαν ανοιχτά ότι είχε οικειοποιηθεί δικές τους επιστημονικές ιδέες. Ειδικότερα,ο Λέναρντ διεκδικούσε την πατρότητα της ερμηνείας του φωτοηλεκτρικού φαινομένου για την οποία ο Αϊνστάιν βραβεύτηκε με το βραβείο Νόμπελ το 1921. Θεωρούσαν τη σχετικότητα ως μια εβραϊκή απάτη, εξαπολύοντας μύδρους εναντίον της, αλλά και εναντίον όσων την υπερασπίζονταν.

Θα ακουστεί σύντομα το «κύκνειο άσμα» της Φυσικής;

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 27.03.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Μια από τις θεωρίες που υπόσχεται να μας οδηγήσει στο «Άγιο Δισκοπότηρο» της Φυσικής, στη Μεγάλη Ενοποιημένη Θεωρία, είναι η θεωρία των υπερχορδών. Σύμφωνα με αυτήν (3), τα στοιχειώδη σωμάτια (ηλεκτρόνια,κουάρκς κτλ.), τα οποία θεωρούνταν ως αδιάστατα σημεία,έχουν τελικά μια διάσταση, αυτή του μήκους. Δεν είναι κουκκίδες αλλά έχουν σχήμα. Μπορεί να είναι ανοιχτές χορδές, όπως ένα κορδόνι από παπούτσι ή κλειστές, όπως η θηλιά στην άκρη ενός λάσου. Όταν πάλλονται, συμπεριφέρονται ως σωματίδια και οι διαφορετικοί τρόποι ταλάντωσής τους (συχνότητες,διεύθυνση κτλ.), παράγουν το οπλοστάσιο των στοιχειωδών σωματιδίων.

10 ερωτήσεις και απαντήσεις για τα βαρυτικά κύματα

Σταύρος Καρατζίκος | Δημοσιεύθηκε 14.02.2017
Σταύρος Καρατζίκος

Τα βαρυτικά κύματα είχαν προβλεφθεί από τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν.Ας προσπαθήσουμε με τη βοήθεια δέκα ερωτοαπαντήσεων να κάνουμε προσιτή στο ευρύ κοινό την έννοια των περιβόητων βαρυτικών κυμάτων και να εξηγήσουμε πως έφτασαν οι επιστήμονες στην άμεση καταγραφή τους μετά από χρόνια ερευνών.

Τι σημαίνει ο εντοπισμός βαρυτικών κυμάτων: Γιατί είναι θρίαμβος για την επιστήμη

HuffPost Greece | Κώστας Μαυραγάνης | Δημοσιεύθηκε 12.02.2016

Η είδηση του εντοπισμού – για πρώτη φορά- βαρυτικών κυμάτων έκανε τον γύρο του κόσ...

Πιθανή ανακοίνωση της ανακάλυψης βαρυτικών κυμάτων την Πέμπτη

HuffPost Greece | Newsroom | Δημοσιεύθηκε 09.02.2016

Την προηγούμενη φορά, το 2014, που οι επιστήμονες στις ΗΠΑ ανακοίνωσαν με τυμπανοκρο...