ΚΟΙΝΩΝΙΑ
16/03/2016 06:33 EET | Updated 16/03/2016 06:33 EET

Ελληνίδα ερευνήτρια ρίχνει φως στον τοξικό μηχανισμό της νόσου Πάρκινσον στον εγκέφαλο

Photo Essay At The Regional University Hospital Of Lille, Salengro Hospital, Department Of Neurosurgery. Photo Essay At The Regional University Hospital Of Lille, Salengro Hospital, Department Of Neurosurgtreatment Of Parkinson's Disease By Bilateral Thalamic Stimulation. Processing Of Imageries By Neurosurgeons Scanner And Mri. It Is An Electrical Stimulation Undertaken Through An Electrode Placed At The Level Of A Thalamic Nucleus, The Ventral Intermediate Nucleus Vim. This Electrode Is Set Up Surgically, Thanks To A Nanopositioning System, After Neuroradiological Spotting, Undertaken Under 3D Mri, And Neurophysiological By Detection And Recording Of Cellular Activities. The Electrode Is Linked To A Programmable Subcutaneous Stimulator. The Intervention Can Be Bilateral. A Quadripolar Electrode, Proposed After The Initial Notice Of The Ceditcomitee For Evaluation And Diffusion Of Innovative Technologies, Has Rapidly Imposed To Different Teams Using This Technique ; The Evacuation Protocole Has Been Amended Accordingly. (Photo By BSIP/UIG Via Getty Images)
BSIP via Getty Images
Photo Essay At The Regional University Hospital Of Lille, Salengro Hospital, Department Of Neurosurgery. Photo Essay At The Regional University Hospital Of Lille, Salengro Hospital, Department Of Neurosurgtreatment Of Parkinson's Disease By Bilateral Thalamic Stimulation. Processing Of Imageries By Neurosurgeons Scanner And Mri. It Is An Electrical Stimulation Undertaken Through An Electrode Placed At The Level Of A Thalamic Nucleus, The Ventral Intermediate Nucleus Vim. This Electrode Is Set Up Surgically, Thanks To A Nanopositioning System, After Neuroradiological Spotting, Undertaken Under 3D Mri, And Neurophysiological By Detection And Recording Of Cellular Activities. The Electrode Is Linked To A Programmable Subcutaneous Stimulator. The Intervention Can Be Bilateral. A Quadripolar Electrode, Proposed After The Initial Notice Of The Ceditcomitee For Evaluation And Diffusion Of Innovative Technologies, Has Rapidly Imposed To Different Teams Using This Technique ; The Evacuation Protocole Has Been Amended Accordingly. (Photo By BSIP/UIG Via Getty Images)

Επιστήμονες στη Βρετανία, με επικεφαλής μια Ελληνίδα, κατάφεραν να παρατηρήσουν για πρώτη φορά τη στιγμή ακριβώς που οι πρωτεΐνες γίνονται τοξικές για τα εγκεφαλικά κύτταρα, προκαλώντας έτσι τη νόσο Πάρκινσον.

Χάρη στη νέα μη επεμβατική μέθοδο, που επιτρέπει την παρατήρηση σε νανοκλίμακα, κατέστη δυνατό να μπει η νόσος Πάρκινσον στο...νανοσκόπιο. Όπως διαπιστώθηκε, η ίδια πρωτεΐνη, η άλφα-συνουκλεΐνη, ανάλογα με την τρισδιάστατη δομή που παίρνει κάθε φορά, μπορεί να λειτουργεί είτε προστατευτικά, είτε τοξικά.

Η ανακάλυψη μπορεί να φωτίσει καλύτερα πώς και γιατί οι άνθρωποι εκδηλώνουν τη νευροεκφυλιστική πάθηση, καθώς επίσης να ανοίξει νέους θεραπευτικούς δρόμους.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής την δρα Δωροθέα Πινότση του Τμήματος Χημικής Μηχανικής και Βιοτεχνολογίας του Πανεπιστημίου Κέμπριτζ, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS).

Χρησιμοποιώντας ένα οπτικό μικροσκόπιο υπερ-υψηλής ανάλυσης, οι ερευνητές κατάφεραν να μελετήσουν σε πραγματικό χρόνο σε πειραματόζωα (αρουραίους) τη συμπεριφορά των διαφορετικών μορφών της εν λόγω πρωτεϊνης και πώς αυτές επιδρούν σε ζωντανούς νευρώνες.

«Με αυτές τις τεχνικές, μπορούμε πραγματικά να δούμε λεπτομέρειες που δεν ήμασταν σε θέση να δούμε πριν, έτσι πιθανώς θα καταφέρουμε να αντιμετωπίσουμε την τοξική δράση σε πρώιμο στάδιο» δήλωσε η Πινότση.

Η νόσος Πάρκινσον προκαλείται, όταν πρωτεΐνες παίρνουν αφύσικα σχήματα και, προκολλώμενες μεταξύ τους, σχηματίζουν τελικά ινίδια αμυλοειδούς, γνωστά και ως σωμάτια Lewy, το «σήμα κατατεθέν» της πάθησης.

Μετά τη νόσο Αλτσχάιμερ, η νόσος Πάρκινσον είναι η δεύτερη πιο διαδεδομένη νευροεκφυλιστική πάθηση παγκοσμίως. Από αυτή πάσχουν πάνω από επτά εκατομμύρια άνθρωποι. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν τρέμουλο (συνήθως στα χέρια), ακαμψία, δυσκολία βάδισης και, σε κατοπινό στάδιο, άνοια.

«Τα ευρήματά μας αλλάζουν τον τρόπο που βλέπουμε τη νόσο, επειδή δείχνουν ότι η ζημιά στους νευρώνες μπορεί να συμβεί, όταν απλώς υπάρχει έξτρα αφύσικη πρωτεϊνη άλφα-συνουκλεϊνη στο κύτταρο. Είναι αυτή η πρόσθετη ποσότητα της εν λόγω πρωτεϊνης που φαίνεται να προκαλεί τις τοξικές επιδράσεις, που έχουν ως συνέπεια τον θάνατο των εγκεφαλικών κυττάρων», όπως είπε η Πινότση. Η αλλοίωση της δομής της άλφα-συνουκλεϊνης μπορεί να προκληθεί από γενετικά αίτια, από τη γήρανση ή πιθανώς ακόμη και από τραύμα στο κεφάλι.

Η Δωροθέα Πινότση αποφοίτησε το 2006 από τη Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του ΕΜΠ, πήρε το διδακτορικό της το 2011 στην κβαντική φωτονική από το Ελβετικό Ομοσπονδιακό Ινστιτούτο Τεχνολογίας (ΕΤΗ) στη Ζυρίχη και από το 2012 είναι μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Τμήμα Χημικών Μηχανικών και Βιοτεχνολογίας του Πανεπιστημίου Κέμπριτζ. Η έρευνά της εστιάζει στην ανάπτυξη τεχνικών που επιτρέπουν την απεικόνιση σε πραγματικό χρόνο των βιολογικών νανοδομών, κυρίως σε σχέση με τη νευροεκφύλιση του εγκεφάλου.

(Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ)