ΔΙΕΘΝΕΣ
15/11/2017 03:21 EET | Updated 15/11/2017 03:29 EET

Οι ιθαγενείς του Καναδά εγείρουν δικαιώματα επί της γης τους 150 χρόνια μετά από την πιο ληστρική «συμφωνία»

Capilano Reserve, West Vancouver, British Columbia, Canada 'u2014 8 July 2017. The Squamish Nation 30th Annual Powwow, gathering of First Nations communities to honour their culture, share, respect, dance,drum. This is an example of exquisite regalia.
ChristiLaLiberte via Getty Images
Capilano Reserve, West Vancouver, British Columbia, Canada 'u2014 8 July 2017. The Squamish Nation 30th Annual Powwow, gathering of First Nations communities to honour their culture, share, respect, dance,drum. This is an example of exquisite regalia.

Οι φρικαλεότητες που διαπράχθηκαν σε βάρος του γηγενούς πληθυσμού στην αμερικανική ήπειρο μετά την άφιξη των Ευρωπαίων «εξερευνητών» είναι μέσες άκρες γνωστές. Είναι βέβαια και ξεχασμένες. Η ιστορία γράφεται πάντα από τους νικητές ενώ στην περίπτωση των αυτοχθόνων της Αμερικής η ιστορία τους είναι ακόμη πιο δύσκολο να ακουστεί αφού οι συστηματικές, οργανωμένες προσπάθειες εξόντωσής τους ήταν επιτυχείς και δεν επέτρεψαν την επιβίωση ισχυρών πληθυσμών η φωνή των οποίων έχει τη δύναμη να τραβήξει την προσοχή.

Αυτό όμως δεν σημαίνει πως τα μέλη των εναπομεινάντων φυλών αυτοχθόνων στον Καναδά, των Πρώτων Εθνών όπως λέγονται, δεν συνεχίζουν να προσπαθούν να αποκαταστήσουν αδικίες του παρελθόντος αλλά και τα κακώς κείμενα του παρόντος αφού ακόμη στις μέρες μας ζουν συνήθως στο περιθώριο και τα δικαιώματά τους καταπατούνται.

Έτσι οι αυτόχθονες του Πρώτου Έθνους στην πόλη Nipissing στο Οντάριο του Καναδά αποφάσισαν να διεκδικήσουν αυτό που δικαιούνται: μεγαλύτερο ενοίκιο για τη γη τους που βάσει συμφωνίας η οποία υπεγράφη το 1850 έχει περάσει στα χέρια του κράτους του Καναδά.

Τι ενοίκιο λαμβάνει σήμερα κάθε ένας από αυτόχθονες; 4 δολάρια Καναδά το χρόνο! Σε ευρώ δηλαδή 2,69ευρώ.

Το δε ποσό, όπως τονίζεται από τις καναδικές αρχές είναι συμβολικό για να θυμίζει το πνεύμα της Συνθήκης Robinson Huron βάση της οποίας το βρετανικό στέμμα και οι εκπρόσωποι των αυτοχθόνων της Βορείου Αμερικής Ojibway, συμφωνούσαν να να μοιραστούν τη γη. Η συμφωνία υπεγράφη το 1850 και βάσει αυτής οι απόγονοι των εκπροσώπων θα λάμβαναν ένα ποσό ως «ενοίκιο» ενώ η ίδια η Συνθήκη αποτέλεσε πρότυπο και έτσι ακολούθησαν άλλες 70 με τα 371 Πρώτα Έθνη και αφορούν περί τους 500.000 αυτόχθονες.

Σε πολλές από αυτές τις συνθήκες υπάρχει η πρόβλεψη για το αντίτιμο των 4 δολαρίων και σε άλλες δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για χρηματική αποζημίωση. Αρχικά δε το ποσό ήταν 2 δολάρια αλλά διπλασιάστηκε το 1874. Έκτοτε παραμένει σταθερό.

Γιατί τώρα;

Συνολικά οι συνθήκες αφορούν 100.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα γης και από αυτά κατάγονται 30.000 μέλη των Πρώτων Εθνών. Φυσικά οι εκτάσεις αυτές είναι πλούσιες σε φυσικούς πόρους και όπως τονίζεται στο ρεπορτάζ του BBC, αυτό ήταν και το δέλεαρ για τον William Benjamin Robinson το όνομα του οποίου δόθηκε και στη Συνθήκη. Οι Ojibway βέβαια που δεν είχαν γνώσεις από νομικούς όρους και συνθήκες, υπογράφοντας νόμιζαν πως απλά συμφωνούσαν να μοιράζονται τη γη αλλά και πως η συμφωνία αυτή θα ήταν ανοιχτή σε αλλαγές όπως όριζαν τα δικά τους έθιμα και παράδοση.

Τα 167 χρόνια όμως που ακολούθησαν ενώ το αντίτιμο των λιγοστών δολαρίων έμεινε σταθερό η καναδική κυβέρνηση φρόντισε αξιοποίησει τους φυσικούς πόρους και τα μεταλλεύματα των πλούσιων εκτάσεων, εξασφαλίζοντας πολλαπλά οφέλη τα οποία φυσικά ποτέ δεν μοιράστηκε με τους αυτόχθονες ούτε φρόντισε να αξιοποιήσει μέρος των χρημάτων που απέφερε η εκμετάλλευση της φυσικών πόρων για την βελτίωση των συνθηκών ζωή των αυτοχθόνων.

Στο μεταξύ βέβαια το ποσό των 4 δολαρίων που κάποτε αντιστοιχούσε σε 100 δολάρια σήμερα δεν είναι αρκετό για να αγοράσει κανείς έναν καφέ και ένα ντόνατ.

Έτσι φέτος οι επέτειοι της Ημέρας της Συνθήκης που γιορτάζονται σε όλη τη χώρα- αν και διαφορετική ημέρα για κάθε κοινότητα- δεν είχε τον εύθυμο χαρακτήρα του παρελθόντων ετών. Εδώ και αρκετό καιρό άλλωστε μαίνεται η μάχη των αυτοχθόνων με την κυβέρνηση για μια σειρά ζωτικής σημασίας ζητήματα όπως η στέγαση και η πρόσβαση στο εθνικό σύστημα υγείας.

«Έτσι πολλοί ήταν εκείνοι που φέτος είδαν αυτή τη γιορτή ως ανάμνηση της βίας και πολλών μορφών καταπίεσης» που υφίστανται, όπως εξηγεί η Gina Starblanket καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Μανιτόμπα. Σημειώνει δε πως αυτό το διάστημα βρίσκεται σε εξέλιξη και ο διάλογος της κυβέρνησης με εκπροσώπους των Πρώτων Εθνών με στόχο την εθνική «συμφιλίωση».

Πλέον, συνολικά 21 Πρώτα Έθνη έχουν προσφύγει στη Δικαιοσύνη κατά της Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης και της Περιφέρειας του Οντάριο ενώ δεν αναμένεται ετυμηγορία πριν τον Μάρτιο.

Οι ενάγοντες υποστηρίζουν πως η αρχική συμφωνία στο πλαίσιο της Συνθήκης Robinson περιελάμβανε μια ρήτρα αύξησης των προσόδων για τους αυτόχθονες ανάλογη με την αύξηση της αξίας της γης αλλά αυτή η αύξηση έχει καθυστερήσει υπερβολικά. Για την ακρίβεια έχει καθυστερήσει κατά 142 χρόνια...

Φυσικά η έκβαση της προσφυγής- είτε η ετυμηγορία είναι υπέρ είτε σε βάρος των εναγόντων- θα αποτελέσει δεδικασμένο σε ό,τι αφορά μελλοντικές απαιτήσεις των αυτοχθόνων επί της γης των προγόνων τους όπως εξηγεί ο David Nahwegahbow, ένας από τους δικηγόρους που εκπροσωπούν τους ενάγοντες του Robinson Huron.

Σημειώνεται πως οι αυτόχθονες πληθυσμοί δίνουν αδιάκοπες μάχες προσπαθώντας να διεκδικήσουν έστω και ένα μέρος της γης των προγόνων τους αλλά μόλις το 1951 μπόρεσαν να μηνύσουν την κυβέρνηση ενώ μόλις το 1982 που τα δικαιώματα που αναγνωρίζονταν βάσει των συνθηκών που είχαν υπογραφ, αναγνωρίστηκαν.

Πηγή: BBC