22ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ
13/11/2019 13:05 EET

«Δρομέας» στο Διάστημα: Εντοπίστηκε άστρο που ταξιδεύει με ταχύτητα έξι εκατομμυρίων χιλιομέτρων ανά ώρα

Δέκα φορές ταχύτερα από τα περισσότερα άστρα του Γαλαξία.

James Josephides (Swinburne Astronomy Productions)
James Josephides (Swinburne Astronomy Productions)

Διεθνής ομάδα αστρονόμων εντόπισε ένα άστρο το οποίο κινείται με την «αστρονομική» (κυριολεκτικά και μεταφορικά) ταχύτητα των έξι εκατομμυρίων χιλιομέτρων ανά ώρα εδώ και πέντε εκατομμύρια χρόνια – από τότε που εκτινάχθηκε μακριά από την κολοσσιαίων διαστάσεων μαύρη τρύπα στο κέντρο του γαλαξία μας. Το άστρο αυτό, σύμφωνα με τους επιστήμονες, κινείται τόσο γρήγορα που θα εγκαταλείψει τον γαλαξία και θα βρεθεί στο διαστρικό Διάστημα.

Όπως αναφέρεται σε ανάρτηση στην ιστοσελίδα του Πανεπιστημίου Μακουάρι, ερευνητές του οποίου συμμετείχαν στην έρευνα, το άστρο, γνωστό ως S5-HVS1, ανακαλύφθηκε από τον Σερκέι Κοπόσοφ του Πανεπιστημίου Κάρνεγκι Μέλον, στο πλαίσιο της Southern Stellar Stream Spectroscopic Survey (S5). Βρίσκεται στον αστερισμό του Γερανού και κινείται με ταχύτητα δέκα φορές μεγαλύτερη από αυτήν των πιο πολλών άστρων στον γαλαξία.

Οι αστρονόμοι αναρωτιούνταν για τα άστρα υψηλών ταχυτήτων από τότε που πρωτοανακαλύφθηκαν, πριν από δύο δεκαετίες. Το S5-HVS1 είναι άνευ προηγουμένου εξαιτίας της υψηλής ταχύτητάς του και της (σχετικής) εγγύτητάς του στη Γη, «μόλις» 29.000 έτη φωτός μακριά. Με βάση αυτά τα στοιχεία, οι αστρονόμοι ήταν σε θέση να παρακολουθήσουν το ταξίδι του πίσω στο κέντρο του γαλαξία μας, όπου βρίσκεται η κολοσσιαία μαύρη τρύπα που είναι γνωστή ως Τοξότης A*.

«Είναι φοβερά συναρπαστικό, καθώς εδώ και καιρό υποψιαζόμασταν πως μαύρες τρύπες μπορούν να εκτινάξουν άστρα σε πολύ υψηλές ταχύτητες. Ωστόσο δεν είχαμε ποτέ...ένα τόσο γρήγορο άστρο στο κέντρο του γαλαξία» είπε ο Σεργκέι Κοπόσοφ, lead author του επιστημονικού άρθρου. «Νομίζουμε ότι η μαύρη τρύπα εκτίναξε το άστρο με ταχύτητα χιλιάδων χιλιομέτρων ανά δευτερόλεπτο πριν από πέντε εκατομμύρια χρόνια. Αυτή η εκτίναξη σημειώθηκε όταν οι πρόγονοι της ανθρωπότητας μάθαιναν ακόμα να βαδίζουν στα δύο τους πόδια».

Άστρα υψηλών ταχυτήτων μπορούν να εκτιναχθούν από μαύρες τρύπες μέσω του Μηχανισμού Χιλς, που είχε προταθεί από τον αστρονόμο Τζακ Χιλς πριν από τριάντα χρόνια. Στην αρχή το S5-HVS1 βρισκόταν με ένα «συντροφικό» άστρο σε ένα δυαδικό σύστημα, αλλά βρέθηκαν πολύ κοντά στον Τοξότη Α*. Στο πλαίσιο της βαρυτικής διελκυστίνδας που ακολούθησε, το άστρο-σύντροφος «αιχμαλωτίστηκε» από τη μαύρη τρύπα, ενώ το S5-HVS1 εκτινάχθηκε με πολύ μεγάλη ταχύτητα.

«Είναι η πρώτη ξεκάθαρη επίδειξη του Μηχανισμού Χιλς σε δράση» ανέφερε η Τινγκ Λι των Αστεροσκοπείων Κάρνεγκι και του Πανεπιστημίου Πρίνστον, καθώς και επικεφαλής της S5. «Το να βλέπουμε αυτό το άστρο είναι πραγματικά συναρπαστικό» πρόσθεσε, «καθώς ξέρουμε πως πρέπει να σχηματίστηκε στο κέντρο του γαλαξία, ένα μέρος πολύ διαφορετικό από το τοπικό μας περιβάλλον. Είναι επισκέπτης από έναν περίεργο τόπο».