ΠΟΛΙΤΙΚΗ
23/10/2020 07:09 EEST

Μήνυμα ΗΠΑ για τα ελληνοτουρκικά: Μη συγκρουστείτε, πηγαίνετε στη Γερμανία για «διαιτησία»

Σε όλο και πιο «τεντωμένο» σκοινί φαίνονται οι σχέσεις ΗΠΑ- Τουρκίας- αν και η μόνιμη αντιπρόσωπος των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ υπογράμμισε τη σημασία της αποφυγής μιας ελληνοτουρκικής σύγκρουσης.

JOHN THYS via Getty Images

Τη σημασία της αποφυγής μιας ελληνοτουρκικής σύγκρουσης συνεχίζουν να υπογραμμίζουν οι ΗΠΑ, προτρέποντας τις δύο χώρες να στραφούν στη Γερμανία για «διαιτησία»- ωστόσο οι σχέσεις Ουάσινγκτον- Άγκυρας φαίνονται να βρίσκονται σε όλο και πιο «τεντωμένο σχοινί», λόγω του ζητήματος των S-400, παρά τις τουρκικές διαβεβαιώσεις πως το ρωσικής προέλευσης σύστημα αεράμυνας δεν θα συνδεθεί με τα συστήματα του ΝΑΤΟ. 

Ενδεικτική της όλης κατάστασης και του κλίματος ανησυχίας των ΗΠΑ σχετικά με τις εντάσεις μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας ήταν ενημέρωση δημοσιογράφων που έλαβε χώρα την Τετάρτη, με τη συμμετοχή της HuffPost Greece, από την πρέσβης Κέι Μπέιλι Χάτσισον, μόνιμη αντιπρόσωπο των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Eλληνική Anti-Navtex για τη νέα τουρκική πρόκληση με το Ορούτς Ρέις

«Φυσικά ανησυχούμε πολύ για αυτή την αντιπαράθεση, και το ΝΑΤΟ είχε ρόλο στην αποκλιμάκωση» είπε η κ. Χάτσισον, υπογραμμίζοντας ωστόσο πως «δεν έχουμε ρόλο στο υποκείμενο ζήτημα που είναι το γενεσιουργό αίτιο του προβλήματος», αναφερόμενη στο θέμα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Αυτές οι έρμες «κόκκινες γραμμές»…

Όπως τόνισε η Αμερικανίδα αντιπρόσωπος, «είναι πολύ σημαντικό για όλους μας αυτό να μην διευθετηθεί μέσω στρατιωτικής σύγκρουσης, και το ΝΑΤΟ ήταν αποτελεσματικό στο να παρουσιάσει βήματα που θα μπορούσαν να αποκλιμακώσουν πριν υπάρξει οποιουδήποτε είδους στρατιωτική διένεξη ή λάθος»- τονίζοντας ωστόσο πως «το υποκείμενο θέμα πρέπει να λυθεί» σχετικά με τα θαλάσσια όρια μεταξύ Τουρκίας, Ελλάδας και Κύπρου.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Φυσικό αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο. Μια άλλη ανάγνωση

«Αυτό μπορεί να γίνει μόνο με ένα συμφωνηθέντα ”διαιτητή”/διαμεσολαβητή (arbitrator), και αυτός είναι η Γερμανία. Οπότε προτρέπουμε και τις δύο πλευρές να μην πάνε σε μια σύγκρουση που θα μπορούσε να εξελιχθεί σε οποιουδήποτε είδους καταστροφή, αλλά να πάνε στη Γερμανία και να διευθετήσουν το ζήτημα ως προς το ποια είναι τα δικαιώματα στη θάλασσα και τα δικαιώματα πλοήγησης μεταξύ των δύο αυτών χωρών, οι οποίες βρίσκονται αρκετά κοντά μεταξύ τους- κάτι που κάνει να μην είναι τόσο εύκολη η διευθέτηση των ορίων όσο αν ήταν πιο μακριά» σημείωσε η κ. Χάτσισον.

Η Τουρκία «εγκατέλειψε πολλά για να πάρει ένα ρωσικό σύστημα πυραυλικής άμυνας»

Η αντιπρόσωπος των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ ωστόσο ήταν ιδιαίτερα επικριτική απέναντι στην Τουρκία ως προς το θέμα της αγοράς των ρωσικών S-400, για τους οποίους πρόσφατα αναφέρθηκε ότι πραγματοποίησαν δοκιμαστικές βολές.

«Η Αμερική από το 2017, όταν η τουρκική κυβέρνηση είπε πως θα αγόραζε S-400, μαζί με ολόκληρη τη συμμαχία σοτ ΝΑΤΟ, έχουν κάνει ό,τι μπορούσαν για να αποτρέψουν την Τουρκία από το να αγοράσει ένα σύστημα πυραυλικής άμυνας από τον αναγνωρισμένο μας αντίπαλο τη Ρωσία- το να μπει αυτό στη συμμαχία του ΝΑΤΟ αποτελεί κόκκινη γραμμή. Δεν υπάρχει αμφιβολία για αυτό».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: 

Το νέο Δόγμα Ερντογάν: Όλα για την ενέργεια

Όπως τόνισε η κ. Χάτσισον, για να το επιτύχει αυτό η Τουρκία εγκατέλειψε τη δυνατότητα να συμμετέχει στη συντήρηση και τη γραμμή παραγωγής των νέας γενιάς μαχητικών F-35. «Εγκατέλειψαν πολλά για να έχουν ένα ρωσικό σύστημα πυραυλικής άμυνας στην Άγκυρα, και είμαστε πολύ δυσαρεστημένοι που δεν ήμασταν σε θέση να τους αποτρέψουμε...προσφέρθηκαν πολλά άλλα συστήματα στην Τουρκία: Ένα νορβηγικό σύστημα, ένα γαλλοϊταλικό και οι Patriot, που είναι αμερικανικό. Είχαν πολλές επιλογές, και το ότι δοκίμασαν (αν επιβεβαιωθεί κάτι τέτοιο) το ρωσικό σύστημα S-400 εντός του πλαισίου της συμμαχίας μας προβληματίζει όλους πολύ».

Σημειώνεται πως ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, Χουλουσί Ακάρ, υποστήριξε την Πέμπτη πως οι S-400 δεν θα ενσωματωθούν στα συστήματα του ΝΑΤΟ και θα αναπτυχθούν ανεξάρτητα. 

Όπως δήλωσε στο Bloomberg ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, μόνο η Ρωσία ανταποκρίθηκε κατάλληλα στις απαιτήσεις της Τουρκίας, που περιλαμβάνουν μεταφορά τεχνολογίας και συμπαραγωγή. «Κάθε αγορά αμυντικού υλικού περιλαμβάνει δοκιμές και συστήματα ελέγχου» είπε, τονίζοντας ότι οι S-400 δεν θα ενσωματωθούν στις υποδομές διοικήσεως και ελέγχου του ΝΑΤΟ, αλλά θα χρησιμοποιηθούν «ως ανεξάρτητο σύστημα, παρόμοια με τη χρήση ρωσικών S-300 που υπάρχουν εντός του ΝΑΤΟ», σε μια σαφή αναφορά στους ελληνικούς S-300 που υπάρχουν στην Κρήτη, για τους οποίους βεβαίως πολύ «βολικά» παρέβλεψε να αναφέρει πως βρέθηκαν σε ελληνικά χέρια κατόπιν συμβιβασμού, μετά τις έντονες τουρκικές αντιδράσεις που είχε προκαλέσει η αγορά τους από την Κύπρο. 

Το ζήτημα στο Ναγκόρνο Καραμπάχ «δεν μπορεί να λυθεί στρατιωτικά»

Ερωτηθείσα για τον ρόλο που θα μπορούσε να αναλάβει το ΝΑΤΟ ως προς την κρίση στο Ναγκόρνο Καραμπάχ, με τις συγκρούσεις μεταξύ των Αρμενίων του ορεινού θύλακα και του Αζερμπαϊτζάν, που υποστηρίζεται από την Τουρκία, η κ. Χάτσισον είπε ότι το ΝΑΤΟ προσπαθεί να κάνει αυτό που κάνουν οι ΗΠΑ και η Ρωσία: Να σταματήσει η σύγκρουση στο Ναγκόρνο Καραμπάχ. «Υπάρχει η Ομάδα του Μινσκ, όπου συμπροεδρεύουν οι ΗΠΑ, η Ρωσία και η Γαλλία, που είναι πρόθυμη να ασχοληθεί με την αρχική διένεξη, που έχει να κάνει με το πού είναι τα όρια της κυριαρχίας του Αζερμπαϊτζάν και τι μπορεί να γίνει με τον αρμενικό πληθυσμό εντός αυτών των ορίων. Αυτό μπορεί να διευθετηθεί, και τότε αυτή η σύγκρουση θα τελείωνε. Στο μεταξύ, ενθαρρύνουμε και τις δύο πλευρές- και πιστεύω ότι και οι δύο υπουργοί Εξωτερικών θα συναντηθούν στην Ουάσινγκτον, τουλάχιστον αυτό ήταν το σχέδιο- να συζητήσουν έναν τρόπο να σταματήσουν τη βία και τους θανάτους. Αυτό δεν μπορεί να επιλυθεί στρατιωτικά. Πρέπει να διευθετηθεί στη βάση των ορίων και των θεμάτων κυριαρχίας. Και αυτό είναι για το οποίο πιέζουμε, η Ρωσία πιέζει για το ίδιο, όπως και η Γαλλία. Και ελπίζουμε ότι θα συμφωνήσουν σε αυτή την ομάδα ή σε οποιαδήποτε ομάδα μπορούν και οι δύο πλευρές να συμφωνήσουν πως είναι αξιόπιστη για να λυθεί αυτό το υποκείμενο ζήτημα, έτσι ώστε η σύγκρουση και οι θάνατοι και η καταστροφή να σταματήσουν σε αυτή την περιοχή».

«Κοντά σε συμφωνία» για τη New START

Για το ενδεχόμενο παράτασης της συνθήκης New START, για τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων, με τη Ρωσία, η πρέσβης Χάτσισον εξέφρασε την πεποίθηση πως «είμαστε πολύ κοντά σε μια συμφωνία την οποία οι ΗΠΑ πρότειναν στους Ρώσους ομολόγους τους, η οποία θα είχε μια αμφίδρομη οδό- το ότι εμείς θα συμφωνούσαμε στο “πάγωμα” των πυρηνικών κεφαλών για ένα έτος, και ότι η Ρωσία θα συμφωνούσε μαζί μας για μια ενός έτους παράταση της New START», με σκοπό την έναρξη των διαπραγματεύσεων για μια μακροπρόθεσμη, νέα New START.

Ερωτηθείσα για τα περί μείωσης των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, είπε πως «δεν πιστεύων ότι θα υπάρξει μείωση στρατευμάτων στην Ευρώπη. Νομίζω ότι υπάρχει μια προσπάθεια να αρχίσουν να εξετάζονται τρόποι να γίνουν αυτά τα στρατεύματα πιο αποδοτικά, συγκεντρώνοντας κάποια από τα αρχηγεία σε ένα σημείο και πηγαίνοντας κάποια στρατεύματα σε άλλα μέρη στην Ευρώπη. Μα νομίζω ότι αυτά τα σχέδια προχωρούν. Θα χρειαστεί σίγουρα πολλή προσπάθεια για να αποφασιστεί πώς θα μετακινηθούν στρατεύματα και να διασφαλιστεί πως υπάρχουν υποδομές που θα επιτρέψουν μετακίνηση στρατευμάτων».