CULTURE
26/03/2021 13:15 EET

Πολύπτυχο της Γάνδης: Το πιο «κλεμμένο έργο τέχνης» πίσω από αλεξίσφαιρο τζάμι

Η απίθανη ιστορία του μέσα στον χρόνο.

DIRK WAEM via Belga/AFP via Getty Images
Πολύπτυχο της Γάνδης

Η Λατρεία του Μυστικού Αμνού (1432), το μνημειώδες πολύπτυχο του Φλαμανδού Γιαν Βαν Άικ και του αδελφού του Χούμπερτ, γνωστό και ως Πολύπτυχο της Γάνδης, ένα από τα πιο σημαντικά έργα τέχνης και σίγουρα το έργο με την πιο ταραχώδη ιστορία όλων των εποχών, πρόκειται να εκτεθεί σε νέο σημείο, αυτή τη φορά μέσα σε γυάλινη προθήκη με αλεξίσφαιρο τζάμι, ύψους 6 μέτρων και ελεγχόμενη θερμοκρασία. 

Το επικών διαστάσεων τέμπλο με τις 24 συνθέσεις του Καθεδρικού Ναού του Αγίου Μπάβο (τοπικού Αγίου της Γάνδης του 7ου αιώνα), η αποκατάσταση του οποίου ολοκληρώθηκε το 2019, μετά από εργασίες επτά ετών και δαπάνες ύψους 2,2 εκατ. ευρώ, μεταφέρθηκε στο παρεκκλήσι του Sacrament.

Το συνολικό κόστος της προθήκης και των νέων συστημάτων ασφαλείας φτάνει τα 30 εκατ. ευρώ.

Το έργο των δύο αδελφών -αν και η συνδρομή του Χούμπερτ παραμένει υπό αμφισβήτηση- είναι κατά μεγάλο μέρος αυθεντικό.

Ένα τμήμα του πολύπτυχου κάτω αριστερά είναι σύγχρονο αντίγραφο (το πρωτότυπο κλάπηκε τον Απρίλιο του 1934), αλλά πριν από αυτό, η ιστορία του στους έξι αιώνες, από τη δημιουργία του μέχρι σήμερα, είναι κυριολεκτικά απίστευτη. 

Απειλήθηκε από πυρκαγιά κατά τις ταραχές των καλβινιστών το 1566. Τα τέσσερα κεντρικά φύλλα αφαιρέθηκαν από Γάλλους στρατιώτες του Ναπολέοντα το 1794, με σκοπό να μεταφερθούν στο Λούβρο και επιστράφηκαν μετά την ήττα του Βοναπάρτη στο Βατερλό.

Κάποια από τα πάνελ κατέληξαν στη συλλογή του βασιλιά της Πρωσίας. 

Κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο οι Γερμανοί αφαίρεσαν και άλλα μέρη του πολύπτυχου, τα οποία επιστράφηκαν στο Βέλγιο το 1920 με τη Συνθήκη των Βερσαλλιών.

Το 1934 ακολουθεί η κλοπή δύο πάνελ. Το ένα από τα δύο, αυτό που απεικονίζει τον Ιωάννη Βαπτιστή, ανακτήθηκε, η τύχη του έτερου παραμένει μυστήριο.  

Το 1940 το πολύπτυχο εστάλη για ασφάλεια στο Βατικανό. Το 1942, με διαταγή του Χίτλερ, το μνημειώδες έργο εκλάπη από τους ναζί και κατέληξε σε αλατωρυχείο της Αλσατίας, σε συνθήκες που προκάλεσαν φθορά -κυρίως στο χρώμα και το βερνίκι.

Με το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου το πολύπτυχο ανακτήθηκε από τον αμερικανικό στρατό και επέστρεψε στο Βέλγιο.   

Με πληροφορίες από BBCGuardian