profile image

Πέτρος Τζεφέρης

Διδάκτωρ ΕΜΠ, Συγγραφέας

Δ/ντης Ορυκτών Πρώτων Υλών Υπ.Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Υπ.Εν). Διδάσκων στον Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (ΔΠΘ).
Ιδιοκτήτης και διαχειριστής των ιστοσελίδων: www.oryktosploutos.net, elladitsamas.blogspot.gr

Μεταλλευτική Περιήγηση ΑΕ

Πράγματι, υπάρχουν πολλές περιοχές στον τόπο μας με δυναμικό μεταλλευτικής περιήγησης. Οι περιοχές του Λαυρίου (μεταλλεία μολύβδου-αργύρου, εγκαταστάσεις μεταλλουργίας κλπ), η περιοχή των παλαιών λατομείων της Πεντέλης και του Διονύσου Αττικής, της Σερίφου (μεταλλεία σιδήρου και αιματηρά γεγονότα του 1916 στο Μεγάλο Λιβάδι και Κουταλά Σερίφου), της Χαλκιδικής (μεικτά θειούχα, Μαντεμοχώρια), της Μήλου (ορυχεία βιομηχανικών ορυκτών, θειωρυχεία, κλπ), της Εύβοιας (Λάρκο, Μαντούδι, Κάρυστος), της Φωκίδας (βωξίτης, μεταλλευτικό πάρκο Φωκίδος), της Νάξου (σμύριδα, περιοχή Μουτσούνα και εναέριο σύστημα μεταφοράς, Κούροι Νάξου), είναι ικανές να αποτελέσουν περιοχές μεταλλευτικής περιήγησης.
21/09/2017 13:47 EEST

O ΣΕΠ και ο Λευτεράκης

Μόλις διάβασε το κειμενάκι ο κ. Φιλιππότης ταράχτηκε. Τα μάτια του άστραψαν. Σαν να είχε δει κάτι στο κείμενο! Για πρώτη φορά το κοντόχοντρο ανθρωπάκι φαινόταν να παίρνει σοβαρά το ρόλο του ενώ παράλληλα έδειχνε την επάρκεια αλλά και την ευσυνειδησία του σε ένα τόσο δύσκολο λειτούργημα!
20/06/2017 15:38 EEST

Ούτε ένα, ούτε δύο, αλλά περίπου 700 τα παγκοσμίως πρωτότυπα ορυκτά του Λαυρίου

Καταρχάς δεν είναι μόνο τα 2-3 ορυκτά του Λαυρίου που αναφέρθηκαν στο παραπάνω άρθρο. Είναι και πολλά άλλα, σύνολο 562 ορυκτά που έχουν ταυτοποιηθεί μέχρι σήμερα από την περιοχή της Λαυρεωτικής. Εντούτοις η λίστα αυτή δεν είναι πλήρης, τα ορυκτά του Λαυρίου είναι αρκετά περισσότερα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες μου από τα Πανεπιστήμια του εξωτερικού, πάνω από 100 επιπλέον ορυκτά από την περιοχή έχουν επίσης ταυτοποιηθεί και θα ανακοινωθούν σύντομα σε έγκυρα διεθνή έντυπα, με αποτέλεσμα τα ορυκτά του Λαυρίου να πλησιάζουν τα 700.
05/06/2017 08:28 EEST

Katerinopoulosite: Ένα ακόμη μοναδικό παγκοσμίως ορυκτό από το Λαύριο!

Το ορυκτό ανακαλύφθηκε στο ορυχείο Esperanza του Λαυρίου από τον ορυκτο-συλλέκτη κ. Βασίλη Στεργίου και μέσω του Πανεπιστημίου Αθηνών και του προαναφερθέντος τμήματος εστάλη δείγμα προς την Ρωσική Ακαδημία Επιστημών, η οποία και προχώρησε στην ταυτοποίηση. Σύντομα στο επόμενο τεύχος του European Journal of Mineralogy θα ανακοινωθούν τα επιστημονικά στοιχεία και οι ιδιότητες του νέου ορυκτού.
20/05/2017 12:34 EEST

Conflict Μinerals: Πόσο αίμα στάζει ακόμη το κινητό μας;

Ως γνωστόν, «conflict minerals» χαρακτηρίζονται τα ορυκτά από εμπόλεμες ζώνες τα οποία εξορύσσονται σε συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων και παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πρόκειται για κάτι ανάλογο (αλλά ευρύτερο) από το φαινόμενο που περιγράφουν οι όροι «conflict diamonds» (ή blood diamonds), οι οποίοι αναφέρονται ειδικά στα διαμάντια. Έτσι, η αξιοποίηση των πρώτων υλών, από εργαλείο ανάπτυξης, γίνεται αφορμή για αστάθεια και συγκρούσεις σε διάφορες περιοχές, μετεξελισσόμενη σε «κατάρα παρά ευλογία» (ή "resource curse").
11/02/2017 12:07 EET

Εθνική Πολιτική διατήρησης γεωλογικής κληρονομιάς;

Τα γεωπάρκα αποτελούν το κορυφαίο εργαλείο γεωδιατήρησης που ξεκίνησε σαν δίκτυο συνεργασίας μεταξύ φορέων - διαχειριστών γεωλογικών μνημείων των διαφόρων ευρωπαϊκών περιοχών, με στόχο να συμβάλει στην τοπική ανάπτυξη των περιοχών αυτών μέσω της ανάπτυξης του γεωτουρισμού. Οι βασικές αρχές λειτουργίας και τα ποιοτικά πρότυπα που υιοθετήθηκαν, εφαρμόζονται σήμερα σε ολόκληρο τον κόσμο μέσω του Παγκόσμιου Δικτύου Γεωπάρκων (GGN) υπό την αιγίδα της UNESCO.
23/01/2017 16:30 EET

Μία μόνο ευχή για το 2017: Ας σταματήσει επιτέλους η υποκρισία!

Εν κατακλείδι, αν θέλουμε να μειώσουμε ή να ξεριζώσουμε τις εξορύξεις από τη ζωή μας, πρέπει να αλλάξουμε το καταναλωτικό μας πρότυπο, τον τρόπο που σκεφτόμαστε, τον τρόπο που ζούμε. Από τα smartphone, τα LCDs, τα playstations, τα διάφορα gadgets μέχρι τα ενεργειακά negawatts! Μέχρι τότε, κι επειδή αυτό αποκλείεται να γίνει σε έναν κόσμο σαν τον σημερινό, θα συνεχίσουμε να ζούμε και να παλεύουμε με τη ρύπανση και με το raw material rush. Και φυσικά με τις εξορύξεις.
05/01/2017 14:19 EET

Η υπόγεια εξόρυξη στη γειτονική Ιταλία! Στην Ελλάδα;

Γνωστά έργα που έχουν κατασκευαστεί με το συγκεκριμένο μάρμαρο είναι η στήλη του Τραϊανού και το Πάνθεον της Ρώμης. Αλλωστε, το περίφημο μάρμαρο Καρράρα, αποτελούσε την αγαπημένη πρώτη ύλη του γλύπτη και ζωγράφου Μιχαήλ Aγγέλου (Μικελάντζελο Μπουοναρότι), γεγονός που αποτυπώθηκε στα δημοφιλέστερα (πέραν από το Παπικό παρεκκλήσιο της Καπέλα Σιξτίνα στο Βατικανό), έργα του: David (Δαβίδ) στην Φλωρεντία και Pietà (Πιετά) στην είσοδο του Αγίου Πέτρου, αμφότερα αριστουργήματα της Αναγεννησιακής γλυπτικής.
17/12/2016 10:55 EET

Μου άρεσε το vagonetto μπαμπά!

Μπήκαμε στο αυτοκίνητο για τη γειτονική Γραβιά. Σκεφτόμουν πόσο δύσκολο είναι να πείσεις κάποιον μόνο με τα λόγια ή τα γραφτά χωρίς το παράδειγμα, χωρίς την εικόνα, χωρίς την ουσία. Πώς να υπερβείς την εγγενή «βαρβαρότητα» της εξόρυξης απέναντι στο περιβάλλον, ειδικά όταν το ιστορικό παρελθόν της είναι επίσης βεβαρημένο... Και ακόμη όταν τα βιβλία που κάθε χρόνο διδάσκονται τα παιδιά στα σχολειά τους και που όσο κι αν βελτιώνονται, δυστυχώς στον τομέα αυτό, είναι ακόμη πολύ πίσω. Ξεχνάνε σχεδόν ολοκληρωτικά και γενικευμένα ότι ο κόσμος των υλικών που ζούμε, έχει βαθιές ρίζες στα χρήσιμα ορυκτά, ειδικά τα μη ενεργειακά, και την εξόρυξή τους.
06/12/2016 15:30 EET

Πρόταση για θεματικό μεταλλευτικό πάρκο στο Λαύριο!

Τη διαφορά θα έκανε ένα θεματικό μεταλλευτικό πάρκο στο Λαύριο, ανάλογο με Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας-Vagonetto, το οποίο όμως θα είχε και πολλές διαφορές και συμβολισμούς σε μεγάλο βαθμό διαφορετικούς από εκείνο. Κι αυτό διότι το Λαύριο αποτελεί μοναδικό παράδειγμα γεω-μεταλλευτικής κληρονομιάς, ενδεχομένως και σε παγκόσμιο επίπεδο, που συνδυάζει το αρχαίο με το νεώτερο, τη γεωλογία/κοιτασματολογία με το ιδιαίτερο φυσικό κάλλος, τα ορυκτά του που αποτελούν μια επιστήμη αλλά και μια ιστορία ορυκτοθηρίας από μόνα τους, την μεταλλευτική επιστήμη με τον εμπλουτισμό και την μεταλλουργία σε διαχρονικό επίπεδο, τον γεω-τουρισμό με τον μεταλλευτικό τουρισμό και τη βιομηχανική αρχαιολογία.
16/11/2016 12:15 EET

5 συν 1 ερωτήσεις για τον ορυκτό μας πλούτο

Ποια η αξία του Ορυκτού μας Πλούτου; Είναι μεγάλη και μάλιστα αν ληφθεί υπόψιν και το δυναμικό των υδρογονανθράκων ακόμη μεγαλύτερη, εντούτοις για πολλούς λόγους δε μπορεί να αποτιμηθεί με έναν αριθμό. Η Ελλαδίτσα μας όντως διαθέτει Ορυκτό Πλούτο αλλά και αξιοποιήσιμη γεωπολιτική θέση. Με βάση τα αποθέματα και το μεταλλικό περιεχόμενο σε βασικά και πολύτιμα μέταλλα (χρυσό, άργυρο, αλουμίνιο, χαλκό, μόλυβδο και ψευδάργυρο, νικέλιο κλπ.) αλλά και τα λοιπά της κοιτάσματα (λιγνίτες, λευκόλιθοι, χρωμίτες, βιομηχανικά ορυκτά, μάρμαρα κ.α.), η χώρα μας είναι από τις πλουσιότερες κοιτασματολογικές περιφέρειες της Ευρώπης.
20/10/2016 13:30 EEST

Κ.Ε.Δ.Α.Κ.: 13 χρόνια μετά...

Ενδεικτικά, την πενταετία 2011-2015 ελέγχθηκαν από τα Κ.Ε.Δ.Α.Κ. πάνω από 20.000 πρατήρια/εγκαταστάσεις και επιβλήθηκαν πρόστιμα συνολικού ύψους 9.3 εκατ. €. Λαμβάνοντας υπόψη ότι το συνολικό κόστος λειτουργίας των Κ.Ε.Δ.Α.Κ. την πενταετία αυτή ανήλθε στα 1.5 εκατ. €., τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανέρχονται στα 7.8 εκατ. €. Σε αυτά θα πρέπει να προστεθούν και τα έμμεσα πλην σημαντικότατα περιβαλλοντικά και κοινωνικά οφέλη που σχετίζονται με την πρόληψη της νοθείας, την μη καταστροφή των κινητήρων των αυτοκινήτων ή των καυστήρων θέρμανσης λόγω νοθείας κλπ.
10/10/2016 14:02 EEST

Τα «πλυντήρια» του αρχαίου Λαυρίου

Για τους μη γνωρίζοντες τα πλυντήρια ήταν μέσα υδρομηχανικού εμπλουτισμού των μεταλλοφόρων κοιτασμάτων της περιοχής, ώστε αυτά να εμπλουτίζονται σε αργυρούχο μόλυβδο, δηλαδή το γαληνίτη (PbS) και τον κερουσίτη (PbCO3). Η μέθοδος αυτή ήταν μεν αποτελεσματική, αλλά απαιτούσε μεγάλες ποσότητες νερού, σε μία σχετικά άνυδρη περιοχή, όπως η Λαυρεωτική. Ετσι, οι σπουδαίοι μεταλλουργοί του Λαυρίου επινόησαν μία κατασκευή στην οποία το νερό που χρησιμοποιούνταν για τον καθαρισμό του μεταλλεύματος, μπορούσε να αυτοκαθαρίζεται και να επανα-χρησιμοποιείται για τον ίδιο σκοπό.
29/09/2016 13:48 EEST

Μάρμαρο Θάσου: Μια συνειδητή επιλογή!

Παρά το γεγονός ότι ο Ηρόδοτος αναφέρει μόνο την εκμετάλλευση χρυσού στη Θάσο (μεταξύ Κοινύρων και Αινύρων, σημερινή Ποταμιά καθώς και κάτω από την ακρόπολη της Θάσου), εντούτοις έχουν εντοπιστεί μια σειρά από αρχαία μεταλλεία εξόρυξης μολύβδου-αργύρου σε μία ζώνη που αρχίζει από το Ακρωτήρι Σαλονικιός στο νότιο τμήμα και καταλήγει στο Ακρωτήρι Παχύς στο βόρειο τμήμα του νησιού: Βούβες, Κουμαριά, Μαρλού-Κουρλού και Σωτήρος καθώς και πολλοί χώροι εκκαμίνευσης: Αερμόλα, Σκωρίδια, Παδιά και Σκρές (Μιχ. Βαβελίδης).
31/08/2016 10:55 EEST

Επαγγελματίας Ερασιτέχνης!

Τα τελευταία χρόνια αποφεύγω να γράφω για το δημόσιο και τους υπαλλήλους του. Κι αυτό γιατί ο κόσμος δεν έχει καν την υπομονή να διαβάσει περί τίνος πρόκειται. Εχει έτοιμες τις πέτρες και τις πετά προς κάθε κατεύθυνση. Ο δημόσιος υπάλληλος δεν δικαιούται σήμερα να ομιλεί για κανένα λόγο και σε καμία περίπτωση. Είτε ανήκει στη θλιβερή μειοψηφία του 10% των κακόμοιρων εκείνων που προσπαθούν κάτι να κάνουν είτε ανήκει στο 90% των παντός καιρού καθήμενων και μονίμως διαμαρτυρομένων. Εννοείται πως μέχρι πρότινος (πριν την κρίση) το 10% λέγαμε ότι ήταν 90% και το 90% ότι ήταν 10%. Εις πείσμα λοιπόν του πετροπόλεμου εγώ θέλω να επαναφέρω τη συζήτηση και μάλιστα να πάω και πιο κάτω από το 10%.
03/08/2016 16:55 EEST

Είναι η κατάρα του λιθίου, ηλίθιε!

Δεν υπάρχει κατάρα του Ορυκτού Πλούτου, υπάρχει η «κατάρα» του τρόπου που διαχειριζόμαστε την κάθε πλουτοπαραγωγική πηγή αγαθών. Υπάρχει άλλωστε και η κατάρα του «τριαντάφυλλου» της Κένυα, η κατάρα του «κακάο» της Ακτής Ελεφαντοστού, η κατάρα της «πέρκας» που κατέστρεψε οικολογικά τη λίμνη Βικτώρια... Κι ακόμη η κατάρα του μαζικού τουρισμού και της άναρχης δόμησης...μια δική μας κατάρα. Και η λίστα της...κατάρας δεν έχει τελειωμό. Μέχρι να αντιληφθούμε ότι δεν υφίσταται καμία κατάρα, παρά μόνον ο αναχρονιστικός, μεροληπτικός και μονοδιάστατος τρόπος που αντιλαμβανόμαστε την ανάπτυξη!
03/02/2016 11:23 EET

Μεταλλειοκτήτης ο Καζαντζάκης και μεταλλωρύχος ο Ζορμπάς!

Έχουν γραφτεί πολλά για τη σχέση του Καζαντζάκη με τον Ζορμπά, την προσωπικότητα του Ζορμπά της τέχνης και του Ζορμπά της ζωής, ειδικά μετά την μεγάλη επιτυχία της ταινίας του Μιχάλη Κακογιάννη (1964) που μετέφερε στην μεγάλη οθόνη το μυθιστόρημα «Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά». Κι άλλα τόσα για τις επιλογές του, από τη φιλοσοφία (γιατί η μπερξονική έκφραση της ζωτικής ορμής που ξεχειλίζει στον ήρωα σε σχέση με τη νιτσεϊκή πνευματικότητα) μέχρι την γεωγραφική και τοπωνυμιακή ανάλυση (γιατί η Κρήτη και όχι η Μάνη)...
15/01/2016 16:26 EET

Ο Λευτεράκης...διευθυντής!

Δυστυχώς, τα ψέματα είναι τρία. Ψέμα είναι και το ότι μπορεί ποτέ η διοίκηση αυτή, όσο πλασματικός κι αν είναι ο όρος, να βελτιωθεί. Με οποιονδήποτε τρόπο και με οποιοδήποτε κόστος, όσοι Λευτεράκηδες κι αν θυσιαστούν. Όσο διατηρούνται οι θύλακες που του έδωσαν αυτή την ταυτότητα, που έστησαν αυτό το αισχρό και αναποτελεσματικό μόρφωμα. Όσες τρόικες και αν έρθουν, όσες δήθεν αξιολογήσεις κι αν συντελεστούν! Όσο η αναξιοκρατία και το χάος της μετάθεσης ευθυνών αποτελούν τους βασικούς κανόνες. Όσο όλα αυτά που λέμε και γράφουμε ή θεσμοθετούμε ενίοτε, αφορούν μονίμως τους άλλους!
23/11/2015 13:03 EET

Η πατρίδα σήμερα: μια καρδιά και μια αλυσίδα!

Μια καρδιά-αλυσίδα. Αυτή είναι η πατρίδα σήμερα. Δεν φοράει φουστανέλα ούτε οράματα για ιστορικά γυρίσματα και ξεχασμένα πάτρια εδάφη. Αυτό είναι το κάτι του ποιητή που μας απόμεινε. Δεν είναι σπίθα, μοιάζει μάλλον με οπτασία αποδιοργανωμένη αλλά αρκετή για να μας κρατάει εκεί για πάντα. Στο ανήλιαγο και σκοτεινό υπόγειο που θα μας πληγώνει, που θα μας κατατρώγει τις σάρκες.. Που θα καίει τα καράβια μας για να μην ξεμυτίσουμε ποτέ από τον αμαρτωλό τόπο...
28/10/2015 09:06 EET

Να πως βγαίνει ένα δισεκατομμύριο στην πραγματική οικονομία!

Ανατρέχοντας και στις προηγούμενες αντίστοιχες ετήσιες εκθέσεις του ΥΠΑΠΕν (πρώην ΥΠΕΚΑ), τα τελευταία 6 χρόνια της κρίσης (2009-2014), η εξορυκτική βιομηχανία ήταν -παρά την ύφεση- ίσως ο μόνος κλάδος στην Ελλάδα που διατήρησε τις θέσεις εργασίας και τις παραγωγικές του δομές σταθερές, επιτυγχάνοντας αθροιστικά για την εξαετία κύκλο εργασιών περί τα 18-20 δισ. € και εξαγωγές που υπερβαίνουν τα 10 δισ. €
07/09/2015 17:21 EEST