Από τα 3,4 εκατομμύρια ευρώ το 2017, η δαπάνη του κράτους για συμβούλους εκτινάχθηκε στα 597 εκατομμύρια ευρώ το 2024.Μιλάμε για έναν πολλαπλασιασμό x27.
Μια αύξηση περίπου 2.600% μέσα σε λίγα χρόνια. Σε ποια άλλη κατηγορία δαπάνης της ελληνικής κοινωνίας συνέβη κάτι τέτοιο;
Σε ποιον μισθό;
Σε ποια σύνταξη;
Σε ποιο εισόδημα εργαζομένου;
Σε κανένα.
Αυτή η εκρηκτική αύξηση δεν αποκαλύπτει απλώς μια δημοσιονομική επιλογή. Αποκαλύπτει ένα μοντέλο διακυβέρνησης: ένα κράτος που δεν επενδύει στους θεσμούς του, αλλά αγοράζει πολιτική από ιδιωτικά γραφεία.
Το κλειστό κλαμπ των δισεκατομμυρίων
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο προκλητική όταν δούμε πού πήγαν αυτά τα χρήματα. Δέκα εταιρείες, μόλις το 1% του κλάδου, απορρόφησαν το 96% των συμβάσεων. Συνολικά περίπου 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ κατέληξαν σε δέκα συμβουλευτικά γραφεία. Αυτό δεν είναι ελεύθερη αγορά.. Είναι κλειστό κλαμπ δημοσίων συμβάσεων. Ένα σύστημα στο οποίο τα ίδια ονόματα εμφανίζονται ξανά και ξανά, ενώ ο ανταγωνισμός περιορίζεται σε ρόλο διακοσμητικό.
Το πάρτι των απευθείας αναθέσεων
Το 62,4% των συμβάσεων δόθηκε με απευθείας αναθέσεις. Χωρίς πραγματικό ανταγωνισμό, χωρίς ουσιαστική πίεση στις τιμές και δίχως πραγματική διαφάνεια. Ο πολίτης για να πάρει ένα επίδομα των 200 ευρώ περνά από ελέγχους, πλατφόρμες, δικαιολογητικά και γραφειοκρατικά φίλτρα. Αλλά όταν πρόκειται για εκατομμύρια σε συμβούλους, το κράτος λειτουργεί με αξιοθαύμαστη ταχύτητα. Η γραφειοκρατία εξαφανίζεται και η διαδικασία γίνεται εξπρές.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο οικονομικό αλλά είναι και θεσμικό. Όταν κρίσιμες πολιτικές, μεταρρυθμίσεις και νομοθεσίες βασίζονται σε μελέτες ιδιωτικών συμβούλων, τότε η δημόσια διοίκηση παύει να σχεδιάζει πολιτική. Το κράτος μετατρέπεται σε πελάτη. Και η δημοκρατία σε outsourcing υπηρεσιών. Μιλάμε για σχέδια νόμων, αποφάσεις που επηρεάζουν εκατομμύρια πολίτες διαμορφώνονται σε ιδιωτικά γραφεία, με αμοιβές εκατομμυρίων και χωρίς πραγματική δημόσια λογοδοσία.
Ταυτόχρονα η πραγματική οικονομία κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση. Η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης σε αγοραστική δύναμη.
Ο Έλληνας εργαζόμενος δουλεύει περισσότερο, αλλά αγοράζει λιγότερα.6 στα 10 νοικοκυριά ξεμένουν από χρήματα πριν τελειώσει ο μήνας, συχνά ήδη από τις 18. Και ενώ η κοινωνία παλεύει με την ακρίβεια, οι συμβάσεις συμβούλων έχουν μέσο κόστος που ξεπερνά το 1 εκατομμύριο ευρώ το 2024.
Την ίδια ώρα το κράτος πανηγυρίζει για 30 δισεκατομμύρια ευρώ έσοδα από ΦΠΑ. Δισεκατομμύρια που δεν αποκομίσθηκαν επειδή αυξήθηκε η ευημερία, αλλά επειδή αυξήθηκαν οι τιμές και ξεζουμίζονται οι πολίτες
Όταν ακριβαίνει το γάλα, το ψωμί και τα βασικά προϊόντα, αυξάνεται αυτόματα και ο ΦΠΑ που πληρώνουν οι πολίτες. Το κράτος εισπράττει περισσότερα ακριβώς επειδή η καθημερινή ζωή γίνεται ακριβότερη. Και ένα μέρος αυτών των χρημάτων επιστρέφει στην αγορά ως μελέτες εκατομμυρίων.
Στην αγορά μέσα σε μία εβδομάδα:
- η ντομάτα αυξήθηκε κατά 40%
- το κολοκυθάκι κατά 50%
Ποιος μισθός, ποια σύνταξη, ποιος τζίρος μικρομεσαίου επαγγελματία αυξήθηκε 50% μέσα σε επτά ημέρες;
Κανένας.
Με τέτοιους ρυθμούς αυξάνονται μόνο τα περιθώρια κέρδους των μεσαζόντων και τα φορολογικά έσοδα του κράτους.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, η κυβέρνηση εμφανίζεται τώρα να πολεμά την ακρίβεια στα καύσιμα βάζοντας πλαφόν στα πρατήρια. Μόνο που αυτό το πλαφόν είναι θέατρο σκιών. Όταν από τα 1,85 ευρώ που πληρώνει ο οδηγός στην αντλία, τα 1,50 ευρώ είναι φόροι του κράτους, τότε το πρόβλημα δεν είναι το περιθώριο κέρδους του πρατηριούχου. Ο μεγαλύτερος κερδοσκόπος στην αντλία είναι το ίδιο το κράτος.
Η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα στην πέμπτη ακριβότερη χώρα της Ευρώπης στα καύσιμα. Και αυτό δεν οφείλεται στον πόλεμο αλλά είναι πολιτική επιλογή. Γιατί είναι πολύ πιο εύκολο να κυνηγάς τα λεπτά του βενζινοπώλη παρά να μειώσεις τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης που γεμίζει τα κρατικά ταμεία.
Σε μια χώρα όπου η κοινωνία πιέζεται από ακρίβεια, χαμηλούς μισθούς και φορολογική εξάντληση, η εκρηκτική αύξηση των δαπανών για συμβούλους και η φορολόγηση των βασικών αγαθών αποκαλύπτουν ξανά ότι το κράτος συμπεριφέρεται όλο και περισσότερο σαν φοροεισπρακτικός μηχανισμός και όλο και λιγότερο σαν προστάτης της κοινωνίας.
Αλήθεια το κράτος υπάρχει για να υπηρετεί τους πολίτες ή για να χρηματοδοτεί λίγους;
