1. Οι τρέχουσες κοινωνικοπολιτικές εντάσεις που λαμβάνουν χώρα τα τελευταία 24ωρα στους δημόσιους χώρους των μεγάλων αστικών κέντρων της ιρανικής επικράτειας έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο εκτενούς σχολιασμού και ανάλυσης στο πεδίο του δημόσιου διαλόγου σε τέτοιο βαθμό ώστε οποιαδήποτε πρόσθετη περιγραφική αποτύπωση των εξελίξεων να ενέχει τον άμεσο κίνδυνο μιας πλεονάζουσας και μονότονης επανάληψης.
2. Ακόμη περισσότερο, η εγγενής αβεβαιότητα που χαρακτηρίζει τέτοια εξεγερσιακά φαινόμενα δυνητικής πολιτικής μετάβασης (όπως αυτά που λαμβάνουν χώρα σήμερα στα σπάργανα της ιρανικής κοινωνίας) καθιστά εξαιρετικά επισφαλή κάθε απόπειρα απόλυτης πρόβλεψης/εκτίμησης ως προς τη μεσοπρόθεσμη και τη μακροχρόνια εξέλιξη της υπάρχουσας κατάστασης – όχι μόνο στο εσωτερικό του ιρανικού κράτους αλλά και στο περιφερειακό και ευρύτερο πλανητικό επίπεδο.
3. Στο σύνθετο αυτό πλαίσιο, προκαλεί ιδιαίτερο προβληματισμό μια σειρά από δημόσιες τοποθετήσεις οι οποίες – υπό το πρίσμα ενός αφελούς, κοντόφθαλμου και εξαιρετικά επικίνδυνου οριενταλισμού – προεξοφλούν την άμεση κατάρρευση του υφιστάμενου θεοκρατικού καθεστώτος και την επακόλουθη ευκολία εγκαθίδρυσης ενός (δυτικού τύπου) φιλελεύθερου δημοκρατικού πολιτεύματος στην χώρα ως λύση των πάντων που θα εφαρμοστεί άνευ εσωτερικής ή/και εξωτερικής αντίστασης.
4. Τέτοιες θέσεις συχνά παραβλέπουν (με την ίδια εντυπωσιακή ευκολία που οι ίδιες διατυπώνονται) τη συγκριτική μελέτη της ιστορικής εμπειρίας που χαρακτηρίζει εγγενώς την ταραγμένη μεσανατολική περιοχή των τελευταίων δεκαετιών – παραγκωνίζοντας, ιδίως, με τρόπο φαιδρό τα παραδείγματα πολιτικής αποσταθεροποίησης, κρατικής αποδιοργάνωσης και εν τέλει κοινωνικής αποσύνθεσης που ακολούθησαν παρόμοιες διαδικασίες χαοτικής αλλαγής καθεστώτος εν μέσω κοινωνικών επαναστάσεων (όπως η πολλά υποσχόμενη για τους λαούς της περιοχής Αραβική «Άνοιξη») σε γειτονικές χώρες όπως το Ιράκ, η Λιβύη, η Αίγυπτος, η Συρία κ.λπ.
5. Υπό το πρίσμα, ωστόσο, της ιστορικής και εμπειρικής ρεαλιστικής ανάλυσης μπορεί να διατυπωθεί με μια σχετική ασφάλεια το συμπέρασμα ότι οι διαδοχικές μορφές αυταρχικής διακυβέρνησης – είτε θεοκρατικές είτε μοναρχικές – δεν έχουν κατ’ ανάγκην οδηγήσει στη χειραφέτηση της κοινωνίας παρά συχνά συμβάλλουν τα μέγιστα στην διαιώνιση και αναπαραγωγή βαθύτερων δομικών προτύπων ενδοκρατικής και διεθνοπολιτικής εξάρτησης πολιτικοοικονομικής φύσεως (διά της μετάβασης από το ένα «μπλοκ» συμφερόντων στο αντικρουόμενο «άλλο») και, εν τέλει, ενός κοινωνικού καταναγκασμού που εδράζεται στην αντίστοιχη δυϊστική οπτική ενός εργαλειοποιημένου κοινωνικού αυτοματισμού – εκφρασμένου μέσω της σύγκρουσης του κοσμικού και του θρησκευόμενου στοιχείου της κοινωνίας και σύμφωνα, πάντοτε, με το διχαστικό σχήμα «προοδευτικά αστικά κέντρα vs συντηρητική περιφέρεια».
6. Σε κάθε περίπτωση, αξίζει να υπογραμμισθεί με κάθε δυνατό τρόπο ότι οι εναλλαγές των πολιτικών ελίτ και των μορφών εξουσίας δεν θα πρέπει να συγχέονται και να συνεπάγονται αυτομάτως τη βελτίωση της κοινωνικής και πολιτικής κατάστασης για τη συντριπτική πλειονότητα του πληθυσμού η οποία ιστορικά παραμένει εγκλωβισμένη σε επαναλαμβανόμενους φαύλους κύκλους ματαίωσης.
Εν προκειμένω, μία εν τοις πράγμασι βελτιωτική εξέλιξη που να αφορά τόσο στο σύνολο της ιρανικής κοινωνίας όσο και στην σταθεροποίηση του μεσανατολικού γεωσυμπλόκου απαιτεί κάτι πολύ περισσότερο και δομικό από την πτώση ενός καθ’ όλα και αναμφισβήτητα απολυταρχικού, διεφθαρμένου συστήματος εξουσίας και περιφερειακά αναθεωρητικού προς το υπάρχον status quo καθεστώτος – όπως εκείνο των Ιρανών νομοκανονολόγων το οποίο, σε μία αντιστροφή πραγματικότητα κύριο χαρακτηριστικό της οποίας θα ήταν η εμπράκτως φίλα προσκείμενη στάση αυτού προς τα δυτικά αγγλοσαξονικά συμφέροντα θα έμενε αλώβητο.
7. Με άλλα λόγια και με μία σκωπτική διάθεση προς τα εσχάτως τεκταινόμενα:
«απ’ τον Αγιατολά στον Πατισάχ και ο άνθρωπος δέσμιος στο παντοτινό του βάρος –το αβάσταχτο “Αχ!”…».
Κλείνω, λοιπόν, με την βαθύτατη ευχή για ένα καλύτερο, ελεύθερο και ανεξάρτητο αύριο που αξίζει και αναλογεί σε κάθε Ιρανό πολίτη και το σύνολο της ιρανικής κοινωνίας η οποία φέρει υπερήφανα στους ώμους της ένα αρχέγονο πολιτισμικό αποτύπωμα και ένα τρομερό ιστορικό βάθος στον χωροχρόνο.
