Τα celebrity book club δεν είναι απλώς ακόμη μία τάση των social media. Για πολλούς αναγνώστες λειτουργούν ως μια απλή, πρακτική αφορμή για να ξαναβρούν τη σχέση τους με το διάβασμα, ειδικά σε μια εποχή συνεχούς ψηφιακού περισπασμού. Το αρχικό θέμα αναδεικνύει ακριβώς αυτό: ότι οι λέσχες ανάγνωσης των διασήμων μπορούν να γίνουν η πιο φιλική «είσοδος» πίσω στον κόσμο του βιβλίου.
Παλαιότερα, όποιος ήθελε να μιλήσει για βιβλία κρατούσε ίσως ένα ημερολόγιο ή έγραφε σε ένα blog. Σήμερα, αυτός ο ρόλος έχει περάσει σε μεγάλο βαθμό στα social media και στα οργανωμένα book club, που δίνουν στους αναγνώστες έναν πιο άμεσο και συμμετοχικό τρόπο να ανακαλύπτουν νέους τίτλους και να μοιράζονται εντυπώσεις. Αυτή η τάση ήρθε από το εξωτερικό, διαδόθηκε γρήγορα και στην Ελλάδα και βοήθησε αρκετούς να επιστρέψουν στην ανάγνωση.
Αυτό που κάνει τα book club των διασήμων τόσο ελκυστικά είναι ότι αφαιρούν ένα βασικό εμπόδιο: την απόφαση από πού να ξεκινήσει κανείς. Όταν μια γνωστή προσωπικότητα με επιρροή, όπως η Reese Witherspoon ή η Sarah Jessica Parker, προτείνει ένα βιβλίο, το κοινό νιώθει ότι έχει ήδη μια πρώτη αξιόπιστη κατεύθυνση. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο ποιο βιβλίο διαβάζεται, αλλά και το ότι η ανάγνωση ξαναμπαίνει στη δημόσια συζήτηση ως κάτι σύγχρονο, επιθυμητό και κοινόχρηστο.
Το εγχείρημα ξεχωρίζει ορισμένα χαρακτηριστικά παραδείγματα. Ένα από αυτά είναι το Between Two Books της Florence Welch, ένα book club με ιδιαίτερη αισθητική και λογοτεχνικές επιλογές που κινούνται κοντά στο κλασικό και το ατμοσφαιρικό. Αυτή την περίοδο, το club είχε στραφεί στο Villette της Charlotte Brontë, ένα έργο με έντονα αυτοβιογραφικά στοιχεία, που έχει επίσης συνδεθεί με τον θαυμασμό της Virginia Woolf.
Ένα άλλο παράδειγμα είναι το Library Science της Kaia Gerber και της δημοσιογράφου Alyssa Reeder. Εδώ η λογική είναι πιο ανοιχτή: οι επιλογές κινούνται από τη λογοτεχνία μέχρι μη λογοτεχνικά έργα, με έντονη παρουσία βιβλίων γραμμένων από γυναίκες και για γυναίκες. Δημοσιεύματα αναφέρουν ως πρόσφατη επιλογή το Ruins, Child της Giada Scodellaro, ένα βιβλίο που εστιάζει στις ζωές έξι γυναικών μέσα σε ένα ασφυκτικό κοινωνικό και οικιακό περιβάλλον.
Στο ίδιο πνεύμα, η Dakota Johnson διατηρεί από το 2024 το δικό της book club, το Teatime, όπου προτείνει τίτλους των τελευταίων ετών αλλά και βιβλία που θεωρεί ότι αξίζει να ξαναδιαβαστούν. Για τον Απρίλιο, σύμφωνα με πληροφορίες, είχε επιλέξει το Under Water της Tara Menon, ένα μυθιστόρημα γύρω από το πένθος και την απώλεια.
Η Dua Lipa, μέσα από το Service95 Book Club, συνεχίζει επίσης να επενδύει συστηματικά στη φιλαναγνωσία. Μετά το Bad Feminist της Roxane Gay, η τραγουδίστρια πρότεινε για τον Απρίλιο το θεατρικό έργο Jerusalem του Jez Butterworth, ένα κείμενο που η ίδια είχε γνωρίσει ήδη από την εφηβεία της. Η επιλογή αυτή δείχνει ότι τα celebrity book club δεν περιορίζονται μόνο στη σύγχρονη εμπορική πεζογραφία, αλλά συχνά ανοίγουν τον δρόμο και για άλλες μορφές γραφής, όπως το δοκίμιο ή το θέατρο.
View this post on InstagramAdvertisement
Το ενδιαφέρον είναι ότι η σχέση των διασήμων με τα βιβλία δεν εξαντλείται μόνο στις οργανωμένες λέσχες ανάγνωσης. Άρθρα αναφέρονται και σε πρόσωπα όπως η Iris Law, η Sarah Pidgeon και η Charli XCX, που έχουν συνδεθεί δημόσια με βιβλία όπως το Play It as It Lays της Joan Didion, η Υπέροχη φίλη μου της Elena Ferrante και τα Ανεμοδαρμένα Ύψη της Emily Brontë. Με αυτόν τον τρόπο, τα βιβλία αποκτούν ξανά ορατότητα μέσα στην ποπ κουλτούρα.
Η ουσία, όμως, δεν βρίσκεται τόσο στο ποια διάσημη προτείνει τι. Βρίσκεται στο ότι αυτές οι λέσχες ανάγνωσης προσφέρουν ένα απλό κίνητρο σε όσους νιώθουν ότι έχουν χάσει την επαφή τους με το διάβασμα. Αντί να βλέπουν το βιβλίο ως μια «υποχρέωση» ή κάτι που απαιτεί πολύ χρόνο, μπορούν να το δουν ως μια μικρή καθημερινή συνήθεια: λίγες σελίδες τη μέρα, μια πρόταση τον μήνα, μια κοινότητα ανθρώπων που διαβάζουν το ίδιο κείμενο. Το δημοσίευμά μας κλείνει ακριβώς σε αυτή τη σκέψη: ότι η επιστροφή στην ανάγνωση ξεκινά όταν αποφασίσουμε να της δώσουμε ξανά χώρο, έστω και για λίγα λεπτά, αντί για ατελείωτο scrolling.
