Τη διεξαγωγή συνάντησης Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τουρκίας στο υψηλότερο επίπεδο εντός Οκτωβρίου, με επίκεντρο την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό και την προοπτική προόδου στις ευρωτουρκικές σχέσεις, ανακοίνωσε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, προσερχόμενος σήμερα, Παρασκευή, στη δεύτερη ημέρα της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες.
Η ανακοίνωση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο κατά την οποία η Τουρκία επιδιώκει αναβάθμιση των σχέσεών της με την Ευρωπαϊκή Ένωση, διεκδικώντας μεταξύ άλλων μεγαλύτερη συμμετοχή στις ευρωπαϊκές αμυντικές πρωτοβουλίες. Η Αθήνα και η Λευκωσία, ωστόσο, επιμένουν ότι οποιαδήποτε εμβάθυνση της συνεργασίας με την Άγκυρα δεν μπορεί να παραβλέπει την κυριαρχία και τα συμφέροντα ασφάλειας των κρατών-μελών. Υπό αυτό το πρίσμα, η ρητή σύνδεση που κάνει ο Χριστοδουλίδης ανάμεσα στο Κυπριακό και την πρόοδο στα ευρωτουρκικά αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία.
Ο Κύπριος πρόεδρος αποκάλυψε ότι ενημερώθηκε χθες από τους επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών για τη σχεδιαζόμενη συνάντηση, η οποία, όπως ανέφερε, πραγματοποιείται και έπειτα από παράκληση του γενικού γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες.
«Εντός Οκτωβρίου θα υπάρξει συνάντηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία, στο υψηλότερο επίπεδο», δήλωσε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι στόχος είναι να συζητηθούν δύο παράλληλες διαδικασίες: η προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό και η ενδεχόμενη πρόοδος στις σχέσεις της Άγκυρας με την ΕΕ.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι η σύνδεση των δύο διαδικασιών. Όπως ξεκαθάρισε ο Χριστοδουλίδης, η ενδεχόμενη πρόοδος στα ευρωτουρκικά «εξαρτάται από την επανέναξη των συνομιλιών στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου».
Η τοποθέτηση αυτή αναδεικνύει την επιδίωξη της Λευκωσίας να συνδεθεί οποιοδήποτε βήμα προσέγγισης μεταξύ Βρυξελλών και Άγκυρας με ουσιαστική κινητικότητα στο Κυπριακό, στη βάση του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών.
Η παρέμβαση Γκουτέρες και ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Σύμφωνα με τον Κύπριο πρόεδρο, η εξέλιξη αποτελεί συνέχεια των επαφών που πραγματοποιήθηκαν στη Νέα Υόρκη, τόσο μεταξύ του ίδιου και του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ όσο και μεταξύ του Γκουτέρες και των επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών.
Ο Χριστοδουλίδης επανέλαβε ότι ενημερώθηκε χθες για τη συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας, τονίζοντας πως αυτή θα πραγματοποιηθεί «μετά από παράκληση και του ίδιου του Γενικού Γραμματέα των ΗΕ», με στόχο να διερευνηθεί πώς μπορούν να δημιουργηθούν οι συνθήκες για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Στην προσπάθεια αυτή εντάσσεται και η αναμενόμενη επίσκεψη στην Κύπρο, περί τα τέλη Οκτωβρίου, της προσωπικής απεσταλμένης του Γκουτέρες, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν.
Κατά τον Κύπριο πρόεδρο, ο συνδυασμός των δύο κινήσεων μπορεί να διαμορφώσει τις προϋποθέσεις για θετικές εξελίξεις στο Κυπριακό.
Η αναβαθμισμένη παρουσία της Κομισιόν
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Χριστοδουλίδης στην προσπάθεια ενίσχυσης της ευρωπαϊκής συμμετοχής στη διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού, την οποία, όπως υπενθύμισε, η Λευκωσία είχε θέσει ως προτεραιότητα από την πρώτη ημέρα ανάληψης της διακυβέρνησης.
Στο πλαίσιο αυτό, χαιρέτισε τον διορισμό του εκτελεστικού αντιπροέδρου της Κομισιόν, Ραφαέλε Φίτο, ως ειδικού εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κυπριακό, θεωρώντας ότι η επιλογή ενός τόσο υψηλόβαθμου στελέχους αποτυπώνει τη βαρύτητα που αποδίδουν πλέον οι Βρυξέλλες στο ζήτημα.
Ο Φίτο ανέλαβε τον συγκεκριμένο ρόλο τον Ιούλιο, με αποστολή να συμβάλει στις προσπάθειες επίλυσης εντός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών, σε συνεργασία με την προσωπική απεσταλμένη του γενικού γραμματέα.
«Η δική μας ξεκάθαρη πολιτική βούληση είναι δεδομένη», υπογράμμισε ο Χριστοδουλίδης, επαναλαμβάνοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στις προσπάθειες για επανέναρξη των συνομιλιών.
Η ακριβής ημερομηνία και η σύνθεση της συνάντησης ΕΕ–Τουρκίας δεν έχουν ακόμη διευκρινιστεί. Ωστόσο, η ανακοίνωση του Κύπριου προέδρου δημιουργεί νέο διπλωματικό ορόσημο για τις προσπάθειες επανεκκίνησης της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού.
