Η εξέταση αίματος περιόδου για ενδείξεις καρκίνου του τραχήλου της μήτρας θα μπορούσε να αποτελέσει έναν ακριβή και βολικό τρόπο προσυμπτωματικού ελέγχου της νόσου, σύμφωνα με ερευνητές.
Η σημερινή εξέταση του NHS περιλαμβάνει τη λήψη δείγματος κυττάρων από τον τράχηλο της μήτρας από νοσηλευτή ή γιατρό – ωστόσο, μία στις τρεις γυναίκες που καλούνται για έλεγχο δεν προσέρχεται.
Μελέτη για το νέο τεστ, το οποίο μπορεί να πραγματοποιηθεί στο σπίτι, χρησιμοποίησε αίμα που συλλέχθηκε κατά την περίοδο σε μια βαμβακερή λωρίδα προσαρτημένη σε μια κοινή σερβιέτα.
Φιλανθρωπικές οργανώσεις για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας επισημαίνουν ότι η αναζήτηση νέων και πιθανώς πιο ήπιων τρόπων εξέτασης είναι ενθαρρυντική και θα μπορούσε να βελτιώσει την πρόσβαση στον έλεγχο, αν και τονίζουν ότι η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.
Το NHS ήδη αποστέλλει κιτ αυτοεξέτασης κατ’ οίκον σε γυναίκες σε ορισμένες περιοχές της Αγγλίας που έχουν χάσει επανειλημμένα ραντεβού για τεστ Παπανικολάου. Τα κιτ αυτά, που περιλαμβάνουν κολπικό επίχρισμα, αναμένεται να διανεμηθούν ευρύτερα μέσα στη χρονιά.
Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας προσφέρεται σε όλες τις γυναίκες – και σε όποιο άτομο έχει τράχηλο μήτρας – κάθε πέντε χρόνια, από την ηλικία των 25 έως τα 64 στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ο έλεγχος αναζητά υψηλού κινδύνου τύπους του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), που μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο.
Η εξέταση διενεργείται από νοσηλευτή ή γιατρό και περιλαμβάνει την εισαγωγή κολποδιαστολέα στον κόλπο, ώστε να υπάρχει πρόσβαση στον τράχηλο.
Ωστόσο, σύμφωνα με έρευνες, πέντε εκατομμύρια γυναίκες δεν είναι ενήμερες με τον έλεγχο, για πολλούς λόγους – μεταξύ αυτών ο φόβος, ο πόνος και η δυσφορία.
«Ο προσυμπτωματικός έλεγχος του τραχήλου μπορεί να είναι δύσκολος για ορισμένες γυναίκες για πολλούς λόγους, όπως μια κακή προηγούμενη εμπειρία, η εμμηνόπαυση, σωματική ή μαθησιακή αναπηρία, πολιτισμικά εμπόδια ή το γεγονός ότι είναι επιζώσες σεξουαλικής βίας», λέει η Athena Lamnisos από τη φιλανθρωπική οργάνωση The Eve Appeal.
Σύμφωνα με τις αρχές, νεότερες γυναίκες, άτομα με αναπηρίες, καθώς και γυναίκες από εθνοτικές μειονότητες και ομάδες ΛΟΑΤΚΙ+ είναι πιο πιθανό να χάνουν τα ραντεβού τους.
Γιατροί έχουν επίσης δώσει συμβουλές για το πώς μπορεί να γίνει ο έλεγχος του τραχήλου πιο άνετος.
«Ενθαρρυντικό»
Η εξέταση αίματος περιόδου θα μπορούσε να αποτελέσει μια ακόμη λιγότερο επεμβατική επιλογή, αναφέρουν οι Κινέζοι ερευνητές πίσω από τη νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό The BMJ, προσθέτοντας ότι θα μπορούσε να είναι «μια αξιόπιστη εναλλακτική» των σημερινών μεθόδων.
Η μελέτη τους, στην οποία συμμετείχαν περισσότερες από 3.000 γυναίκες ηλικίας 20-54 ετών, συνέκρινε την αποτελεσματικότητα της ανάλυσης αίματος περιόδου που συλλέχθηκε σε μικρές σερβιέτες με δείγματα που ελήφθησαν από επαγγελματίες υγείας. Οι γυναίκες ενημερώνονταν για τα αποτελέσματα μέσω ειδικά σχεδιασμένης εφαρμογής.
Όταν τα δείγματα στάλθηκαν στο εργαστήριο, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η εξέταση του αίματος ήταν σχεδόν εξίσου αποτελεσματική στον εντοπισμό όσων είχαν τη νόσο, όσο και οι άλλες μέθοδοι, και πολύ καλή στο να αποκλείει όσους δεν είχαν.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η χρήση εμμηνορροϊκού αίματος για τον έλεγχο HPV είναι «βολική», καθώς όχι μόνο σέβεται την ιδιωτικότητα των γυναικών αλλά μειώνει και τη δυσφορία τους.
Όποια διαγνωστεί θετική στον HPV θα παραπέμπεται για κολποσκόπηση, μια εξέταση που χρησιμοποιεί ειδικό μεγεθυντικό όργανο ώστε οι γιατροί να εξετάσουν προσεκτικά τον τράχηλο για προκαρκινικά κύτταρα.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι εξετάσεις αίματος περιόδου δεν αποτελούν άμεση εναλλακτική λύση στον υπάρχοντα έλεγχο, καθώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο από γυναίκες που έχουν περίοδο. Άλλοι αναφέρουν ότι η μελέτη ενδέχεται να υπερεκτίμησε την απόδοση του τεστ, επειδή δεν υποβλήθηκαν όλες οι γυναίκες σε βιοψία – μια πιο λεπτομερή εξέταση – για επιβεβαίωση των αποτελεσμάτων.
Η Sophie Brooks, υπεύθυνη ενημέρωσης υγείας στο Cancer Research UK, δήλωσε ότι είναι «ενθαρρυντικό» να βλέπει έρευνες που εξετάζουν νέους τρόπους για να γίνει ο προσυμπτωματικός έλεγχος του τραχήλου «πιο προσβάσιμος».
Όπως είπε, η ανάλυση εμμηνορροϊκού αίματος για HPV αποτελεί μια ενδιαφέρουσα και μη επεμβατική προσέγγιση, αλλά απαιτείται περισσότερη έρευνα σε πιο διαφορετικές ομάδες ώστε να διαπιστωθεί πώς θα μπορούσε να ενταχθεί στα υπάρχοντα προγράμματα ελέγχου.
Η Athena Lamnisos από το The Eve Appeal χαρακτήρισε «συναρπαστικό» το γεγονός ότι αναπτύσσονται νέοι, πιο αποδεκτοί τρόποι προσφοράς ενός δυνητικά σωτήριου τεστ.
«Οι άνθρωποι έχουν διαφορετικά εμπόδια και ανησυχίες γύρω από τον έλεγχο, οπότε η δυνατότητα επιλογής ανάμεσα σε διαφορετικές μεθόδους θα μπορούσε να είναι πολύ θετική για όσους είναι επιλέξιμοι για έλεγχο αλλά σήμερα δεν συμμετέχουν», κατέληξε.
Με πληροφορίες από BBC