Την ώρα που οι δρόμοι του Ιράν βάφονται με αίμα από τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων, μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα προβάλλεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Είναι η πραγματικότητα των παιδιών της κυβερνώσας ελίτ, που επιδεικνύουν μια ζωή ακραίας πολυτέλειας, μακριά από τη φτώχεια, τον φόβο και την καταστολή που βιώνει η συντριπτική πλειονότητα των Ιρανών πολιτών.

Σύμφωνα με διεθνή δημοσιεύματα, γιοι και κόρες ανώτερων κληρικών, υπουργών και αξιωματούχων των σωμάτων ασφαλείας ζουν προστατευμένοι από το καθεστώς, είτε στο εσωτερικό είτε στο εξωτερικό, απολαμβάνοντας προνόμια που μοιάζουν εξωπραγματικά για μια χώρα που βρίσκεται σε βαθιά οικονομική κρίση. Την ίδια στιγμή, οι διαδηλώσεις κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας έχουν κοστίσει τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους – περίπου 5.000 σύμφωνα με τις ιρανικές αρχές και έως 16.500 σύμφωνα με ανεξάρτητες οργανώσεις.

Advertisement
Advertisement

Στα social media, τα παιδιά της ελίτ ποζάρουν με ιδιωτικά τζετ, πολυτελή αυτοκίνητα, επώνυμες τσάντες και ακριβά ρούχα. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η Ανασίντ Χοσεϊνί, μοντέλο και σχεδιάστρια μόδας, η οποία έγινε στόχος σφοδρής κριτικής όταν εμφανίστηκε στο διαδίκτυο με κασμιρένιο παλτό και τσάντα αξίας μεγαλύτερης από το ετήσιο εισόδημα πολλών Ιρανών. Η Χοσεϊνί είναι παντρεμένη με τον γιο πρώην Ιρανού πρέσβη στη Δανία και θεωρείται χαρακτηριστικό μέλος των λεγόμενων «αγχαζαντέχ».

Ο όρος «αγχαζαντέχ» χρησιμοποιείται στο Ιράν για να περιγράψει τα παιδιά της πολιτικής και θρησκευτικής ελίτ που επωφελούνται από τη διαφθορά, την κατάχρηση εξουσίας και την παράκαμψη των διεθνών κυρώσεων. Πολλοί από αυτούς ζουν στο εξωτερικό, διαχειρίζονται επιχειρήσεις, ναυτιλιακές εταιρείες ή ακίνητα τεράστιας αξίας, εντελώς αποκομμένοι από την καθημερινότητα των συμπατριωτών τους.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση των αδελφών Μοχάμαντ Χοσεΐν και Χασάν Σαμχανί, γνωστού ως «Έκτορ», οι οποίοι δραστηριοποιούνται επιχειρηματικά από το Ντουμπάι. Πατέρας τους είναι ο Αλί Σαμχανί, πρώην επικεφαλής ασφαλείας της Ισλαμικής Δημοκρατίας και στενός σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.

Όπως επισημαίνουν ειδικοί, η προκλητική επίδειξη πλούτου έχει εξοργίσει ιδιαίτερα τη νεότερη γενιά στο Ιράν. «Οι νέοι βλέπουν ανθρώπους της ηλικίας τους να ζουν χωρίς κανένα περιορισμό, ενώ οι ίδιοι αντιμετωπίζουν ανεργία, ακρίβεια και κρατική βία», σημειώνει η ερευνήτρια Έλα Ρόζενμπεργκ, ειδική σε θέματα Ιράν και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.

Πολλοί συγγενείς κορυφαίων αξιωματούχων έχουν εγκατασταθεί στη Δύση. Συγγενείς του Χαμενεΐ ζουν σε χώρες όπως η Βρετανία και η Γαλλία, ενώ τα παιδιά πρώην προέδρων και ανώτατων αξιωματούχων σπούδασαν ή εργάζονται σε πανεπιστήμια της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής. Σύμφωνα με πρώην Ιρανό υπουργό, περίπου 5.000 «αγχαζαντέχ» ζουν στις Ηνωμένες Πολιτείες, παρά την επίσημη ρητορική του καθεστώτος κατά της Δύσης.

Advertisement

Την ίδια ώρα, περιοχές όπως το βόρειο τμήμα της Τεχεράνης θυμίζουν έναν διαφορετικό κόσμο: πολυτελή καφέ, ακριβά αυτοκίνητα και σύγχρονα διαμερίσματα συνυπάρχουν με μια χώρα που βυθίζεται στη φτώχεια. Οι κυρώσεις έχουν συντρίψει τα εισοδήματα των απλών πολιτών, όχι όμως και εκείνων που βρίσκονται στην κορυφή της εξουσίας.

Η αντίθεση αυτή λειτουργεί ως εύφλεκτο υλικό για την κοινωνική οργή. Και όσο οι εικόνες χλιδής συνεχίζουν να κυκλοφορούν, το χάσμα ανάμεσα στην ελίτ και τον λαό του Ιράν μοιάζει να γίνεται όλο και πιο αγεφύρωτο.

Advertisement

Με πληροφορίες από τη Daily Mail