Γυναίκα αναμένεται να πάρει ηγετική θέση στη μακρά ιστορία ναρκωτικών, αίματος και πολιτικού παρασκηνίου, που ξεδιπλώνεται από τα πρώτα καρτέλ της δεκαετίας του ’80 μέχρι τον θάνατο του πιο ισχυρού βαρόνου της σύγχρονης εποχής. Πώς όμως γεννήθηκαν τα καρτέλ στο Μεξικό και ποιοι θεωρούνται πιθανότατοι διάδοχοι του «Ελ Μέντσο» μετά τον θάνατό του;
Τα αρχεία καταγράφουν στην ιστορία του οργανωμένου εγκλήματος στο Μεξικό, τρεις άνθρώπους: Μιγκέλ Άνχελ Φέλιξ Γκαγιάρδο, Ράφα Κιντέρο και Ερνέστο Φονσέκα Καρίγιο. Αυτοί θεωρούνται ότι έβαλαν τις βάσεις για τα σύγχρονα καρτέλ της χώρας.
Οι τρεις τους δραστηριοποιήθηκαν τη δεκαετία του 1980, αναπτύσσοντας μεγάλης κλίμακας φυτείες και μεταφορές ναρκωτικών ενώ συνδέθηκαν εμπορικά με τον κολομβιανό βαρόνο Πάμπλο Εσκομπάρ.
Από την «Γκουανταλαχάρα» στις αχανείς φυτείες μαριχουάνας, αυτοί οι πρώτοι βαρόνοι έβαλαν τα θεμέλια για την εμφάνιση και τον κατακερματισμό των σημερινών οργανώσεων. Το Μεξικό διαμοιράστηκε σε περιοχές ελέγχου και μεταφοράς από τις αντίπαλες φράξιες του εμπορίου ναρκωτικών.
Και η υπόθεση Καμαρένα: Η στιγμή που ξέσπασε ο πόλεμος
Το 1984, οι μεξικανικές αρχές εντόπισαν και κατέστρεψαν τη γιγαντιαία φυτεία «Rancho Búfalo» στο Τσιουάουα, πλήγμα δισεκατομμυρίων για το καρτέλ. Πίσω από την επιχείρηση βρισκόταν πληροφοριακά ο πράκτορας της DEA, Ενρίκε Καμαρένα
Λίγους μήνες αργότερα, τον Φεβρουάριο του 1985, ο Καμαρένα απήχθη στο Γκουανταλαχάρα. Κρατήθηκε για ημέρες, βασανίστηκε φρικτά, ακόμα και με τρυπάνι στο κεφάλι και τελικά δολοφονήθηκε. Οι ηχογραφήσεις της ανάκρισης που αποκαλύφθηκαν αργότερα περιγράφουν σκηνές απίστευτης αγριότητας.
Η ευθύνη αποδόθηκε στην ηγεσία του καρτέλ της Γκουανταλαχάρα — με τον Κάρο Κιντέρο να θεωρείται βασικός εντολέας. Η δολοφονία προκάλεσε διπλωματικό σεισμό. Οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν τη μεγαλύτερη επιχείρηση δίωξης ναρκωτικών που είχε γίνει ποτέ μέχρι τότε, διαλύοντας σταδιακά το αρχικό καρτέλ. Από τα συντρίμμια του γεννήθηκαν τα σύγχρονα καρτέλ: Σιναλόα, Τιχουάνα, Χουάρες.
Η εμφάνιση του «Ελ Μέντσο»
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, ο Νεμέσιο Οσεγκέρα Θερβάντες, ευρύτερα γνωστός ως «Ελ Μέντσο», έγινε ο πιο ισχυρός βαρόνος ναρκωτικών του Μεξικού, ιδρύοντας και διευθύνοντας το Cartel Jalisco Nueva Generación (CJNG), ένα από τα πιο επικίνδυνα και βίαια δίκτυα διακίνησης ναρκωτικών στον κόσμο.
Από πρώην αστυνομικός, ο Ελ Μέντσο ανέβασε το καρτέλ του σε παγκόσμιο επίπεδο, με παρουσία σε δεκάδες πολιτείες του Μεξικού και 36 χώρες, ενώ προμήθευε μεγάλες ποσότητες κοκαΐνης, φαιντανύλης και μεθαμφεταμινών στις ΗΠΑ.
Η δολοφονία του από μεξικανικές ειδικές δυνάμεις πριν λίγες μέρες (τον Φεβρουάριο 2026) που προκάλεσε κύματα βίας και ανησυχίας, αναδεικνύει το κενό που αφήνει στην ηγεσία του οργανωμένου εγκλήματος.
Ποιοι είναι οι πιθανοί διάδοχοι του Ελ Μέντσο;
Ο θάνατος του Ελ Μέντσο ανοίγει ένα νέο, αχαρτογράφητο κεφάλαιο για το CJNG και την ίδια τη γεωγραφία της εγκληματικής ισχύος στο Μεξικό. Οι ειδικοί αναφέρουν αρκετούς υποψήφιους διάδοχους, αλλά η κατάσταση παραμένει ρευστή:
1. Χουάν Κάρλος Βαλένσια Γκονζάλες («El Pelon» / «Tricky Tres» / «The 3»)
Ένας Αμερικανό–Μεξικανός με διπλή υπηκοότητα και βασικός συνεργάτης του Ελ Μέντσο, θεωρείται ο πιο πιθανός άμεσος διάδοχος του ηγετικού ρόλου στο CJNG.
Αν και εναντίον του έχει εκδοθεί αμοιβή για σύλληψη, θεωρείται έως τώρα ο πιο στενός συνεργάτης και πιθανός νέος ηγέτης, αλλά παραμένει αμφίβολο πόσο σταθερά μπορεί να ελέγξει το δίκτυο υπό την πίεση των αρχών και των αντιπάλων.
2. Rosalinda González Valencia (σύζυγος)
Η πρώην σύζυγος και οικονομική «εγκεφαλίδα» του καρτέλ θεωρείται άλλη πιθανή ηγετική μορφή, κυρίως λόγω της γνώσης της για τα οικονομικά και τη λειτουργία της οργάνωσης.
3. Οικογενειακές φιγούρες και άλλοι ηγέτες
Άλλοι παράγοντες περιλαμβάνουν στενούς συγγενείς όπως ο Ρούμπεν Οσεγκέρα Γκονζάλες (El Menchito), γιος του Ελ Μέντσο που έχει όμως φυλακιστεί στις ΗΠΑ, καθώς και πιθανούς εσωτερικούς ανταγωνιστές στο εσωτερικό του CJNG ή άλλες ομάδες καρτέλ που βλέπουν ευκαιρία από το κενό εξουσίας.
Το μέλλον των καρτέλ μετά τον Ελ Μέντσο
Ο θάνατος ενός από τους ισχυρότερους βαρόνους ανοίγει το ενδεχόμενο για εσωτερικές συγκρούσεις, νέες συμμαχίες ή ακόμα και επεκτατική δράση άλλων καρτέλ όπως του Σιναλόα.
Οι αρχές φοβούνται ότι το κενό μπορεί να οδηγήσει σε κύμα βίας, νέα turf wars και αλλαγές στον χάρτη του εγκλήματος στο Μεξικό, από τα στενά μονοπώλια εξουσίας σε πιο διχασμένες και ασταθείς δομές.
