Ο πόλεμος με το Ιράν δεν μοιάζει με σύγκρουση που θα τελειώσει γρήγορα. Το βασικό ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει αποκλιμάκωση, αλλά πότε και με ποιους όρους. Και όσο αυτό παραμένει ανοιχτό, τόσο μεγαλώνει ο λογαριασμός για την παγκόσμια οικονομία, την ενέργεια και την πολιτική σταθερότητα σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι ότι η σύγκρουση έχει ακόμη δρόμο. Ο Τραμπ κάθε μέρα λέει κάτι άλλο δείχνοντας είτε ότι είναι παγιδευμένος είτε ότι επιδίδεται στον αγαπημένο του τζόγο. Πάντως καλεί μέρα ανεβάζει μια ντουζίνα αναρτήσεις στα σόσιαλ μίντια.

Advertisement
Advertisement

Το Ισραήλ δεν δείχνει να αντιμετωπίζει τα χτυπήματα ως μια σύντομη επιχείρηση, αλλά ως ευρύτερη προσπάθεια να περιορίσει στρατιωτικά και πολιτικά την ιρανική ισχύ.

Από την άλλη πλευρά, η Τεχεράνη δεν έχει λόγο να υποχωρήσει εύκολα όσο πιστεύει ότι μπορεί να επιβάλλει κόστος στους αντιπάλους της και να χρησιμοποιεί το Στενό του Ορμούζ ως βασικό χαρτί πίεσης. Επιπλέον για να κουβεντιάσει για τα όσα συμβαίνουν με απεσταλμένους του Τραμπ, ο νέος ιρανός ηγέτης μόλις χθες δήλωσε ότι θα πρέπει να πάνε να τον παρακαλέσουν γονατιστοί!

Το ερώτημα αν το Ισραήλ κινείται αυτόνομα ή αν παίζει το παιχνίδι του Τραμπ δεν έχει εύκολη απάντηση. Η πιο πειστική ανάγνωση είναι ότι υπάρχει σύμπτωση συμφερόντων, όχι απόλυτη ταύτιση. Το Ισραήλ φαίνεται να έχει δικούς του στρατηγικούς στόχους και να θέλει να πιέσει βαθύτερα το ιρανικό σύστημα. Ο Τραμπ, αντίθετα, θέλει να εμφανιστεί σκληρός χωρίς να εγκλωβιστεί σε έναν μακρύ πόλεμο που θα του κοστίσει στο εσωτερικό. Πράγματα μη συμβατά μεταξύ τους, όπως έχει αποδειχθεί μέχρι τώρα.

Και εκεί βρίσκεται ο μεγάλος κίνδυνος. Η ενέργεια και το κόστος ζωής. Το Ορμούζ είναι κρίσιμο πέρασμα για το πετρέλαιο και το LNG και κάθε παρατεταμένη αναταραχή μεταφράζεται σε ακριβότερη ενέργεια, ακριβότερες μεταφορές και νέα πίεση στα νοικοκυριά. Η Ευρώπη είναι ιδιαίτερα ευάλωτη, επειδή παραμένει εξαρτημένη από θαλάσσιες ροές LNG και δεν έχει μεγάλα περιθώρια να απορροφήσει ένα νέο ενεργειακό σοκ. Οι ΗΠΑ είναι πιο προστατευμένες, αλλά πολιτικά πολύ πιο ευαίσθητες στην τιμή της βενζίνης.

Γι’ αυτό και ο Τραμπ αντιμετωπίζει ήδη φθορά. Η δημοτικότητά του έχει πιεστεί, ιδιαίτερα στο πεδίο της οικονομίας, ενώ η στήριξη των Αμερικανών για τα πλήγματα στο Ιράν παραμένει περιορισμένη. Αν ο πόλεμος συνδεθεί ακόμη πιο καθαρά με ακριβότερα καύσιμα και νέα κύματα ακρίβειας, τότε το πρόβλημα για τον Λευκό Οίκο θα πάψει να είναι μόνο γεωπολιτικό και θα γίνει καθαρά εκλογικό. Και να μην ξεχνάμε ότι φέτος τις ενδιάμεσες εκλογές στην Αμερική

Το συμπέρασμα είναι ότι ο πόλεμος δεν θα σταματήσει επειδή οι πλευρές κουράστηκαν. Θα σταματήσει μόνο όταν το κόστος της συνέχισης γίνει μεγαλύτερο από το πολιτικό και στρατηγικό όφελος. Μέχρι τότε, το Ιράν δεν δείχνει έτοιμο να κάνει πίσω χτυπώντας αλύπητα πετρελαϊκές και,τουριστικές,εγκαταστάσεις, το Ισραήλ δεν φαίνεται διατεθειμένο να χαμηλώσει άμεσα τους στόχους του και ο Τραμπ παίζει με μια κρίση που μπορεί να γυρίσει εναντίον του μέσα από την ίδια την τσέπη των ψηφοφόρων.