H εν εξελίξει αμερικανική και ισραηλινή επίθεση στο Ιράν αποτελεί σημαντική πρόκληση για την Τουρκία: Με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ να μη φαίνονται να σκοπεύουν να στείλουν χερσαίες δυνάμεις στο Ιράν, προτιμώντας αντ’αυτού την εκτενή χρήση αεροπορικής ισχύος, μια κατάρρευση του καθεστώτος ή γενικότερη αποσταθεροποίηση της χώρας θα μπορούσε να έχει απρόβλεπτες συνέπειες για την ευρύτερη περιοχή – και το ενδεχόμενο να αξιοποιηθεί ως αφορμή από την Άγκυρα για να στείλει δυνάμεις στο Ιράν είναι κάτι που εξετάζουν πολλοί παρατηρητές.
Η Τουρκία έχει επισήμως αρνηθεί ότι έχει σχέδια να μπει στο Ιράν ή να παραβιάσει τα κυριαρχικά δικαιώματά του από πριν την έναρξη της σύγκρουσης. Η κατάσταση, ωστόσο, είναι ρευστή, και περιλαμβάνει την εκτόξευση ενός βαλλιστικού πυραύλου προς την κατεύθυνση της Τουρκίας (για την οποία το Ιράν αρνείται την ευθύνη, με τον Τούρκο πρόεδρο Ερντογάν να λέει πως η χώρα παίρνει «όλα τα απαραίτητα προληπτικά μέτρα» σε συντονισμό με το ΝΑΤΟ.
Turkish Presidency denies reports that Ankara is planning to invade parts of Iranian border in case of a refugee wave.
— Ragıp Soylu (@ragipsoylu) February 24, 2026
It says while Ankara is taking necessary measures to ensure border security, it has also long respected the territorial integrity of neighboring countries https://t.co/xXv4LEhSdf
Όπως αναφερόταν σε δημοσίευμα του Bloomberg, ένας λόγος έντονης ανησυχίας για την Άγκυρα ήταν οι Αφγανοί και Πακιστανοί στο Ιράν, οι οποίοι εν μέσω της κρίσης θα μπορούσαν να επιδιώξουν να διαφύγουν στην Τουρκία. Σύμφωνα με την υπηρεσία του ΟΗΕ που είναι αρμόδια για τους πρόσφυγες, το Ιράν επισήμως φιλοξενούσε τουλάχιστον 750.000 πρόσφυγες από το Αφγανιστάν, από τη δεκαετία του 1980 ακόμα. Γενικότερα, το ενδεχόμενο ενός νέου προσφυγικού κύματος προβληματίζει πολύ την Τουρκία.
Όπως υπογραμμίζεται σε σχετικό δημοσίευμα του Forbes, τα σύνορα Τουρκίας- Ιράν είναι ιδιαίτερα για τα δεδομένα της Μέσης Ανατολής, καθώς είναι σταθερά από τον 17ο αιώνα ακόμα. Ωστόσο υπάρχουν προηγούμενα στην περιοχή.
Μετά τον πρώτο Πόλεμο του Κόλπου, το 1991, οι ιρακινές δυνάμεις του Σαντάμ Χουσεΐν συνέτριψαν εξέγερση στο ιρακινό Κουρδιστάν, με εκατομμύρια Κούρδους να προσπαθούν να καταφύγουν στο Ιράν και την Τουρκία. Το Ιράν δέχτηκε προσωρινά κάποιους, ενώ η Τουρκία σταμάτησε τους Κούρδους πρόσφυγες στα σύνορα, καθώς δεν επιθυμούσε μια μεγάλη εισροή Κούρδων από το Ιράκ εν μέσω της σύγκρουσής της με το ΡΚΚ. Ακολούθησαν επίσης διασυνοριακές τουρκικές επιχειρήσεις στο βόρειο Ιράκ, στα προπύργια του ΡΚΚ στο ιρακινό Κουρδιστάν, καθώς και στήσιμο βάσεων και φυλακίων στην περιοχή. Επίσης, στη βόρεια Συρία πραγματοποίησε εισβολές το 2016, το 2018 και το 2019, με στόχο τις δυνάμεις των Κούρδων της Συρίας.
Όπως υπογραμμίζεται στο δημοσίευμα του Forbes, μια τουρκική εισβολή στο Ιράν θα ήταν πιο πολύπλοκη υπόθεση από τις επιχειρήσεις στο Ιράκ και τη Συρία – ωστόσο η Άγκυρα ίσως καταλήξει κάποια στιγμή στο συμπέρασμα πως θα ήταν μεγαλύτερο το κόστος του να μην το κάνει, δεδομένης της ανησυχίας για νέο κύμα προσφύγων. Επίσης, υπάρχει πάντα το ζήτημα των Κούρδων: Τουρκικά ΜΜΕ έχουν πει ότι ο πόλεμος στο Ιράν θα μπορούσε να καταλήξει να ενδυναμώσει τους Κούρδους του Ιράν (PJAK). Σημειώνεται πως η Άγκυρα στο παρελθόν είχε βομβαρδίσει θέσεις του PJAK στο ιρακινό Κουρδιστάν, καθώς και ότι πρόσφατα το PJAK συμμάχησε με άλλες οργανώσεις της κουρδικής αντιπολίτευσης στο Ιράν – δεσμευόμενοι να μη χρησιμοποιήσουν ιρακινό έδαφος στο πλαίσιο κάποιας αντιπαράθεσης με την Τεχεράνη.
O Τούρκος υπουργός Άμυνας, Χακάν Φιντάν, προειδοποίησε πρόσφατα πως οποιαδήποτε προσπάθεια να πυροδοτηθεί εμφύλιος πόλεμος στο Ιράν θα οδηγούσε σε αστάθεια στην περιοχή και θα έτρεπε εκατομμύρια ανθρώπους σε φυγή, τονίζοντας πως η Τουρκία αντιτίθεται στην αλλαγή καθεστώτος στη χώρα μέσω της εκμετάλλευσης εθνοτικών ή θρησκευτικών διαφορών. Όπως είπε, είχε θέσει το ζήτημα σε επικοινωνία του με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, μετά από αναφορές πως η Ουάσινγκτον ίσως υποστηρίξει κουρδικές ένοπλες δυνάμεις και οργανώσεις μέσα στο Ιράν. Σε δημοσίευμα του France24 αναλυτής χαρακτηρίζει το ενδεχόμενο μιας υποστηριζόμενης από τις ΗΠΑ κουρδικές εξέγερσης στο Ιράν – ειδικά μετά από αυτό που παρουσιάστηκε από την τουρκική κυβέρνηση ως επίλυση του τουρκικού ζητήματος- ως «εφιαλτικό σενάριο» για την Άγκυρα. Στο ίδιο δημοσίευμα επισημαίνεται και η παρουσία των Αζέρων του Ιράν ως σημαντικός παράγοντας στην «εξίσωση» – καθώς και η πιθανότητα ενός σεναρίου όπου οι ΗΠΑ υποστηρίζουν τους Κούρδους και η Τουρκία με το Αζερμπαϊτζάν τους Αζέρους.
