Οι περισσότεροι φαντάζονται το αργό πετρέλαιο ως ένα παχύρρευστο μαύρο υγρό που μοιάζει παντού ίδιο. Η πραγματικότητα όμως είναι πολύ πιο σύνθετη. Το αργό πετρέλαιο διαφέρει σημαντικά σε χρώμα, πυκνότητα και χημική σύσταση, ανάλογα με το κοίτασμα από το οποίο προέρχεται.

Αυτές οι διαφορές δεν είναι απλώς αισθητικές. Επηρεάζουν άμεσα το πόσο εύκολα μεταφέρεται, πόσο δύσκολα διυλίζεται και τελικά πόση βενζίνη, ντίζελ ή άλλα καύσιμα μπορεί να παραχθούν από κάθε βαρέλι.

Advertisement
Advertisement

Για παράδειγμα, ορισμένες ποιότητες ιρανικού αργού πετρελαίου εμφανίζονται πιο ανοιχτόχρωμες και σχετικά ελαφριές. Τα ελαφρύτερα πετρέλαια περιέχουν μικρότερα μόρια υδρογονανθράκων και συνήθως δίνουν μεγαλύτερες αποδόσεις σε βενζίνη και ντίζελ κατά τη διαδικασία της διύλισης.

Αντίθετα, μεγάλο μέρος του αμερικανικού σχιστολιθικού πετρελαίου, όπως το West Texas Intermediate (WTI), βρίσκεται στη ζώνη από ελαφρύ έως μέτριο αργό. Έχει συχνά κεχριμπαρένιο χρώμα και ρέει πιο εύκολα, καθώς χαρακτηρίζεται από χαμηλότερη πυκνότητα και μικρότερη περιεκτικότητα σε θείο.

Στην άλλη άκρη του φάσματος βρίσκεται το πετρέλαιο της Βενεζουέλας, ιδιαίτερα από τη ζώνη του Orinoco. Πρόκειται για ένα πολύ βαρύ και σκούρο αργό, που σε ορισμένες περιπτώσεις θυμίζει σχεδόν σιρόπι. Περιέχει μεγάλα και σύνθετα μόρια υδρογονανθράκων, καθώς και υψηλότερα επίπεδα θείου και ακαθαρσιών, γεγονός που το καθιστά πιο δύσκολο τόσο στη μεταφορά όσο και στη διύλιση.

Η βασική μέτρηση που χρησιμοποιείται διεθνώς για την ταξινόμηση του αργού πετρελαίου είναι η λεγόμενη API gravity, δηλαδή ένας δείκτης πυκνότητας. Όσο υψηλότερη είναι η τιμή του API, τόσο ελαφρύτερο θεωρείται το πετρέλαιο. Αντίθετα, χαμηλότερη τιμή σημαίνει πιο βαρύ αργό.

Για τα διυλιστήρια, αυτή η διαφορά είναι κρίσιμη. Οι περισσότερες εγκαταστάσεις έχουν σχεδιαστεί για να επεξεργάζονται συγκεκριμένους τύπους αργού πετρελαίου και διαθέτουν εξοπλισμό, όπως καταλυτικούς πυρολυτές ή μονάδες coking, που είναι προσαρμοσμένοι σε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Advertisement

Αν ένα διυλιστήριο που έχει κατασκευαστεί για ελαφρύ «γλυκό» αργό βρεθεί ξαφνικά να επεξεργάζεται βαρύ «όξινο» πετρέλαιο με υψηλή περιεκτικότητα σε θείο, η διαδικασία γίνεται πιο περίπλοκη, ακριβή και λιγότερο αποδοτική. Τα βαριά αργά συχνά χρειάζονται πρόσθετη επεξεργασία για να αφαιρεθεί το θείο και να διασπαστούν τα μεγάλα μόρια πριν μετατραπούν σε χρήσιμα καύσιμα.

Αυτός είναι και ο λόγος που στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας δεν έχει σημασία μόνο πόσα βαρέλια πετρελαίου χάνονται όταν προκύπτουν πόλεμοι, κυρώσεις ή προβλήματα στις θαλάσσιες μεταφορές.

Εξίσου σημαντικό είναι ποια ποιότητα πετρελαίου λείπει από την αγορά.

Advertisement

Η απώλεια μιας συγκεκριμένης κατηγορίας αργού μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία των διυλιστηρίων, να αλλάξει τις αποδόσεις καυσίμων και να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις στις τιμές σε ολόκληρη την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

Με άλλα λόγια, στον κόσμο του πετρελαίου η ποσότητα μετράει. Όμως η ποιότητα μπορεί να αποδειχθεί εξίσου καθοριστική.

Advertisement