Με σκληρή γλώσσα απέναντι στο Ιράν εμφανίστηκε ο Ελληνοαμερικανός δισεκατομμυριούχος και επικεφαλής της United Refining, Τζον Κατσιματίδης, σε τηλεοπτική του παρέμβαση στο Fox Business, συνδέοντας ευθέως την κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή με τον κίνδυνο νέας ενεργειακής αναταραχής. Η παρέμβασή του έρχεται σε μια συγκυρία όπου τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται στο επίκεντρο της παγκόσμιας ανησυχίας, καθώς η ένταση στην περιοχή συνεχίζει να τροφοδοτεί φόβους για νέα άνοδο στις τιμές του πετρελαίου. Στο επίμαχο απόσπασμα που προβλήθηκε από το Fox Business, ο Κατσιματίδης υιοθετεί έναν τόνο χωρίς περιστροφές, επιμένοντας ότι η απάντηση απέναντι στο Ιράν πρέπει να είναι απολύτως αποφασιστική. Το δίκτυο παρουσιάζει την παρέμβασή του ως συζήτηση γύρω από την εκτόξευση των τιμών του αργού και τα στρατιωτικά σχέδια που συνδέονται με τα Στενά του Ορμούζ, έναν από τους πιο κρίσιμους διαύλους για τη μεταφορά πετρελαίου στον κόσμο.
Η ουσία της τοποθέτησής του δεν περιορίζεται μόνο στη γεωπολιτική ρητορική. Αγγίζει και τον πυρήνα της παγκόσμιας οικονομίας: την ενέργεια. Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν κομβικό πέρασμα για τις διεθνείς ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου και κάθε απειλή διακοπής της ναυσιπλοΐας εκεί μεταφράζεται σχεδόν αυτόματα σε νευρικότητα στις αγορές, άνοδο τιμών και φόβο για αλυσιδωτές επιπτώσεις σε καύσιμα, μεταφορές και πληθωρισμό.
Δεν είναι τυχαίο ότι τις τελευταίες ημέρες διεθνή μέσα ενημέρωσης καταγράφουν έντονη αναστάτωση στις αγορές ενέργειας, με αναφορές για περιορισμό ροών, δυσκολία διέλευσης από το Ορμούζ και νέα ανοδική πίεση στο Brent. Αναλυτές προειδοποιούν ότι, όσο παρατείνεται η κρίση, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες για βαθύτερο ενεργειακό σοκ με παγκόσμιο αποτύπωμα.
Η παρέμβαση του Κατσιματίδη αποκτά βαρύτητα και λόγω της ιδιότητάς του. Ως επικεφαλής μεγάλης εταιρείας διύλισης, μιλά όχι μόνο ως πολιτικός σχολιαστής αλλά και ως άνθρωπος της αγοράς που παρακολουθεί από κοντά τις αναταράξεις στο πετρέλαιο και τα καύσιμα. Γι’ αυτό και η σκληρή του τοποθέτηση διαβάζεται ταυτόχρονα ως πολιτικό μήνυμα και ως προειδοποίηση για το πόσο στενά συνδέεται η πολεμική κλιμάκωση με την τσέπη των καταναλωτών.
Το ευρύτερο μήνυμα είναι σαφές: το Ιράν δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως γεωπολιτικός αντίπαλος, αλλά και ως παράγοντας που μπορεί να ταρακουνήσει το σύνολο της διεθνούς οικονομικής αλυσίδας. Σε αυτό ακριβώς το έδαφος πατά και ο τηλεοπτικός λόγος των αμερικανικών business media, που συνδυάζει την πολεμική ένταση με τις τιμές στην αντλία, την αγωνία των αγορών και το πολιτικό αφήγημα περί «ασφάλειας» και «αποφασιστικής απάντησης».
Αυτό που μένει να φανεί είναι αν η σκληρή ρητορική θα συνοδευτεί από κινήσεις αποκλιμάκωσης ή από ακόμη μεγαλύτερη ένταση. Για την ώρα, πάντως, η αγορά μοιάζει να ακούει κάθε τέτοια δήλωση όχι απλώς ως πολιτική τοποθέτηση, αλλά ως πιθανό προανάκρουσμα νέας αστάθειας στην ενέργεια και στο παγκόσμιο εμπόριο.
