ΤΟ BLOG
10/04/2018 10:58 EEST | Updated 10/04/2018 10:58 EEST

Τι κρύβεται στα ανατολικά της Συρίας;

Omar Sanadiki / Reuters

Από τις αρχές του τρέχοντος έτους το ανατολικό τμήμα της Συρίας μετατράπηκε σε μια ήσυχη περιοχή σε στρατιωτικό επίπεδο. Η Μόσχα και η Ουάσιγκτον έφθασαν σε μια σημαντική αρχική συμφωνία που εξυφάνθηκε στις Φιλιππίνες από τους υπουργούς Εξωτερικών των δύο χωρών. Τα τελικά της σημεία οριοθετήθηκαν κατά τη συνάντηση Τραμπ και Πούτιν στην Κίνα.

Βάσει αυτή της συμφωνίας, ο ποταμός Ευφράτης αποτελεί διαχωριστική γραμμή μεταξύ των δύο δυνάμεων και των συμμάχων τους. Η Ουάσιγκτον σταθμεύει στην πόλη Manbej και Tabqa εκτός από τα ανατολικά του Ευφράτη, ενώ το κέντρο της Μόσχας και των συμμάχων της τοποθετείται στα δυτικά του Ευφράτη. Μέσα σε αυτό το καθεστώς διαχείρισης, οι δυνάμεις των δύο χωρών κατάφεραν να εκδιώξουν το ISIS από το 90% των συριακών περιοχών που ήλεγχε, περιορίζοντάς το σε ένα μικρό σημείο μεταξύ της πόλης της Deir ez-Zor και την πόλη της Παλμύρας στα δυτικά του Ευφράτη και βόρεια της πόλης Bukamal ανατολικά του Ευφράτη και στα βόρεια της Συρίας στα σύνορα με το Ιράκ.

Σε περιστατικό που είναι το πιο σημαντικό από την αρχή του έτους σε σχέση με το ανατολικό τμήμα της Συρίας, ρωσικές δυνάμεις που ανήκαν στην ρωσική εταιρεία ιδιωτικής ασφάλειας Wagner πέρασαν βόρεια της πόλης Deir ez-Zor προς την άλλη πλευρά του ποταμού Ευφράτη και προχώρησαν προς το χωριό Khasham με στόχο το πεδίο φυσικού αερίου Koniko, που βρίσκεται υπό τον έλεγχο των Κούρδων συμμάχων της Ουάσιγκτον. Αυτή η επίθεση αντιμετωπίστηκε με αποφασιστικότητα από την αμερικανική αεροπορία. Τοπική πηγή διαβεβαίωσε ότι τρία αεροσκάφη F-16, καθώς και ελικόπτερα Apache απέκρουσαν την επίθεση οδηγώντας τα ρωσικά στρατεύματα σε υποχώρηση και προκαλώντας τον θάνατο δεκάδων Ρώσων στρατιωτών και υποστηρικτικών τους δυνάμεων.

Αυτή η σημαντική εξέλιξη ήταν μια προειδοποίηση για τους αξιωματούχους του Πενταγώνου, οι οποίοι έκριναν ότι η συμφωνία της Μανίλα έχει γίνει μη δεσμευτική για τα μέρη και ότι η Ουάσιγκτον θα πρέπει να αναδιατάξει τα χαρτιά της στα ανατολικά της Συρίας.

Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι στα ανατολικά της Συρίας, υπάρχουν πολλά στρατηγικά πλεονεκτήματα για τους περιφερειακούς και διεθνείς παίκτες που εμπλέκονται στη συριακή σύγκρουση. Το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και τα φωσφορικά ορυκτά της περιοχής είναι σημαντικά για την Μόσχα και την Ουάσιγκτον και ο συνοριακός διάδρομος μεταξύ του Ιράκ και της Συρίας έχει υψηλό βαθμό σπουδαιότητας για την Τεχεράνη που τον χρησιμοποιεί για να εξοπλίζει την πολιτοφυλακή της Χεζμπολάχ με όπλα και να συνδέει τις σιιτικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ και τη Συρία. Η συνοριακή γραμμή μεταξύ του βορείου Ιράκ και της βορειοανατολικής Συρίας είναι πολύ σημαντική για την Τουρκία επειδή αποτελεί την γραμμή που συνδέει το PKK στα νότιά της με το βόρειο Ιράκ και το βορειοανατολικό τμήμα της Συρίας. Ως εκ τούτου η σημασία αυτού του χώρου το καθιστά πύλη για έναν μεγαλύτερο πόλεμο.

Αμερικανική πηγή αναφέρει σχετικά με την πρόθεση του Ντόναλντ Τραμπ να αποχωρήσει από τη Συρία, ότι περισσότεροι από 2.000 Αμερικανοί και Βρετανοί στρατιώτες, συνοδευόμενοι από τεθωρακισμένα οχήματα και άρματα έφτασαν στην βάση Al-Tanf στο νοτιοανατολικό τμήμα της Συρίας. Η ίδια πηγή τόνισε ότι μεγάλη δύναμη Αμερικανών πεζοναυτών υποστηριζόμενη από ελικόπτερα Black Hawk έφθασε πριν λίγες ημέρες στη συριακή πόλη Shaddadi, νότια του Qamishli στα βορειοανατολικά της Συρίας.

Η σημαντική αυτή στρατιωτική εξέλιξη ήρθε σε συνδυασμό με την πρόοδο των στρατευμάτων των ΗΠΑ προς την πόλη Manbej για το μέλλον της οποίας υπάρχει μεγάλη αντίθεση με την τουρκική πλευρά. Ως εκ τούτου, η Ουάσιγκτον - και αναφέρομαι ειδικά στις κινήσεις του Πενταγώνου - άρχισε να αναδιατάσσει τις δυνάμεις της στην περιοχή. Οι πληροφορίες που έρχονται από την περιοχή που ελέγχεται από το ISIS, επιβεβαιώνουν ότι επήλθε μυστική συμφωνία τις τελευταίες εβδομάδες μεταξύ των Κούρδων συμμάχων της Ουάσιγκτον και της τρομοκρατικής οργάνωσης για εκεχειρία.

Η συμφωνία αυτή επέτρεψε στο ISIS τον επανεξοπλισμό των στρατευμάτων του, κάτι που φαίνεται και από την αύξηση των επιθέσεών του κατά των δυνάμεων του Άσαντ και των συμμάχων του στην περιοχή των πόλεων Mayadeen και Deir ez-Zor. Ανεξάρτητα από την άποψη του Τραμπ για τα τεκταινόμενα στη Συρία, οι Ρεπουμπλικάνοι και οι αξιωματούχοι της CIA και του Πενταγώνου εμφανίζονται δυσαρεστημένοι με την ηγεσία της Μόσχας και την αποκλειστικότητα στην πορεία της συριακής κρίσης. Το ισχυρό ισραηλινό λόμπι της Ουάσιγκτον την πιέζει να κινηθεί πιο επιθετικά για να τερματίσει την επιρροή του Ιράν στη Συρία.

Είναι, λοιπόν, πιθανό ότι ο στόχος των αμερικανικών στρατευμάτων που έφθασαν πρόσφατα είναι ο διάδρομος Βαγδάτης-Δαμασκού που συνδέει την Τεχεράνη με τη Βηρυτό. Κατά την άποψή μου, τις επόμενες ημέρες θα δούμε νέα πρόοδο των στρατευμάτων του ISIS στα δυτικά του Ευφράτη και έτσι η Ουάσιγκτον θα μπορέσει να ελέγξει ολόκληρο το μήκος των συνόρων μεταξύ Ιράκ, Συρίας και Ιορδανίας.

Σημαντικός υποστηρικτής αυτής της κίνησης θα είναι η Βρετανία με κίνητρο την εκδίκηση για την περίπτωση Σκριπάλ. Μέσα στον Μάιο θα παρθούν σημαντικές αποφάσεις από το Λευκό Οίκο για το μέλλον της πυρηνικής συμφωνίας με το Ιράν.Η ακύρωση της συμφωνίας αυτής θα σήμαινε ότι η διπλωματική λύση παύει να υφίσταται και ότι η στρατιωτική λύση είναι η μόνη στο τραπέζι. Το Ισραήλ θα αποτελέσει ένα σημαντικό παράγοντα σε αυτή τη λύση. Η Ανατολική Συρία θα αποτελέσει το αρχικό σημείο για ένα μεγαλύτερο σχέδιο. Η εγκατάλειψη των συνόρων στον ιρανικό έλεγχο θα σήμαινε ότι οποιαδήποτε στρατιωτική δράση εναντίον του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης θα ανοίξει μια μεγάλη πυρκαγιά στο Τελ Αβίβ από την Τεχεράνη έως τη Βηρυτό. Επομένως, οι εξελίξεις στα ανατολικά της Συρίας θα ανοίξουν τον δρόμο για τη νέα αλλαγή στη Μέση Ανατολή γενικότερα.