Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζεται για ένα «παρατεταμένο» ενεργειακό σοκ λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εξετάζοντας ακόμη και ακραία σενάρια όπως η επιβολή δελτίου καυσίμων και η απελευθέρωση επιπλέον ποσοτήτων πετρελαίου από τα στρατηγικά της αποθέματα.
«Πρόκειται για μια μακρά κρίση… οι τιμές της ενέργειας θα παραμείνουν υψηλές για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα», προειδοποίησε ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, όπως δήλωσε στους Financial Times, προσθέτοντας ότι για ορισμένα πιο «κρίσιμα» προϊόντα «αναμένουμε η κατάσταση να επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο τις επόμενες εβδομάδες».
Η σχεδόν πλήρης διακοπή της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ και τα πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές στον Περσικό Κόλπο έχουν προκαλέσει αναταράξεις στις διεθνείς αγορές, εκτινάσσοντας τις τιμές και εντείνοντας τους φόβους για μακροχρόνια προβλήματα στην προσφορά. Ήδη, αεροπορικές εταιρείες εκφράζουν ιδιαίτερη ανησυχία για την επάρκεια καυσίμων αεροσκαφών.
«Η ρητορική που χρησιμοποιούμε τώρα είναι πιο σοβαρή απ’ ό,τι νωρίτερα στην κρίση», σημείωσε ο Γιόργκενσεν στους Financial Times, τονίζοντας ότι «η εκτίμησή μας είναι πως πρόκειται για μια παρατεταμένη κατάσταση και τα κράτη πρέπει να διασφαλίσουν ότι διαθέτουν όσα χρειάζονται».
Παρότι όπως διευκρίνισε η ΕΕ «δεν βρίσκεται ακόμη σε κρίση ασφάλειας εφοδιασμού», οι Βρυξέλλες καταρτίζουν ήδη σχέδια για την αντιμετώπιση των «διαρθρωτικών, μακροχρόνιων επιπτώσεων» της σύγκρουσης.
Σε αυτό το πλαίσιο, εξετάζεται ακόμη και η «προετοιμασία για τα χειρότερα σενάρια», χωρίς ωστόσο η Ένωση να έχει φτάσει «σε αυτό το σημείο» ώστε να επιβάλει δελτίο σε κρίσιμα προϊόντα όπως το jet fuel ή το ντίζελ. «Καλύτερα να είμαστε προετοιμασμένοι παρά να μετανιώσουμε», είπε χαρακτηριστικά στη βρετανική εφημερίδα.
Ο Επίτροπος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας απελευθέρωσης στρατηγικών αποθεμάτων ενέργειας, εφόσον «η κατάσταση επιδεινωθεί», υπενθυμίζοντας ότι τα κράτη-μέλη συμμετείχαν ήδη τον προηγούμενο μήνα στη μεγαλύτερη στην ιστορία εκταμίευση αποθεμάτων πετρελαίου, σε μια προσπάθεια να συγκρατηθούν οι τιμές.
«Εξετάζουμε όλες τις δυνατότητες και όσο πιο σοβαρή γίνεται η κατάσταση, τόσο περισσότερο θα χρειαστεί να εξετάσουμε και νομοθετικά εργαλεία», ανέφερε ο Γιόργκενσεν .
Στο ίδιο μήκος κύματος, προ ημερών είχε επισημάνει ότι «από την έναρξη της σύγκρουσης, οι τιμές στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί κατά περίπου 70% για το φυσικό αέριο και κατά 60% για το πετρέλαιο, ενώ σε μόλις 30 ημέρες το κόστος των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων αυξήθηκε κατά 14 δισ. ευρώ», περιγράφοντας μια «πολύ σοβαρή κατάσταση».
Παράλληλα, κάλεσε σε περιορισμό της κατανάλωσης, τονίζοντας ότι «όσο περισσότερα μπορούμε να κάνουμε για να εξοικονομήσουμε πετρέλαιο ιδίως ντίζελ και καύσιμα αεροσκαφών τόσο καλύτερα θα είμαστε», παραπέμποντας σε κατευθύνσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, όπως η μείωση των μετακινήσεων και η ενίσχυση της τηλεργασίας.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι προς το παρόν δεν εξετάζεται αλλαγή των ευρωπαϊκών κανονισμών είτε για τα καύσιμα αεροσκαφών είτε για την αύξηση της χρήσης αιθανόλης σημειώνοντας ότι «δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο σημείο να τροποποιήσουμε τους ισχύοντες κανόνες».
Τέλος, επανέλαβε ότι δεν προβλέπεται αλλαγή στη νομοθεσία της ΕΕ για τον τερματισμό των εισαγωγών ρωσικού LNG εντός του έτους, επισημαίνοντας ότι η ενίσχυση των προμηθειών από τις ΗΠΑ και άλλους εταίρους μπορεί να καλύψει τα κενά «στο πλαίσιο της ελεύθερης αγοράς».