Η οργή που φουντώνει στους δρόμους της Τεχεράνης δεν μένει εντός συνόρων. Το κύμα αμφισβήτησης απέναντι στο θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν, που κορυφώθηκε τα τελευταία χρόνια και συνεχίζει με αμείωτη ένταση, έχει μετατραπεί σε διεθνές κίνημα διαμαρτυρίας. Από τις μεγάλες πόλεις της χώρας μέχρι τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες – και την Αθήνα – Ιρανοί πολίτες διεκδικούν δημόσια το αυτονόητο: ελευθερία, ισότητα, δημοκρατία.
Οργή στους δρόμους του Ιράν
Οι κινητοποιήσεις στο Ιράν δεν είναι ένα στιγμιαίο ξέσπασμα. Πρόκειται για μια βαθιά, κοινωνική και πολιτική κρίση που εκδηλώνεται με μαζικές διαδηλώσεις, απεργίες και συγκρούσεις με τις δυνάμεις ασφαλείας.
Οι διαμαρτυρίες ξεκίνησαν με αφορμή κοινωνικά και οικονομικά αιτήματα – ανεργία, ακρίβεια, περιορισμοί στις ατομικές ελευθερίες – αλλά γρήγορα μετατράπηκαν σε ανοιχτή αμφισβήτηση του ίδιου του θεοκρατικού καθεστώτος.
Συνθήματα όπως «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» και «Θάνατος στον δικτάτορα» ακούγονται ξανά και ξανά, ενώ η καταστολή παραμένει σκληρή. Αναφορές διεθνών οργανώσεων κάνουν λόγο για εκατοντάδες νεκρούς, χιλιάδες συλλήψεις και περιορισμό της πρόσβασης στο διαδίκτυο, σε μια προσπάθεια ελέγχου της πληροφορίας.
Παρά τον φόβο, οι διαδηλώσεις συνεχίζονται. Η συμμετοχή γυναικών, φοιτητών και εργαζομένων καταδεικνύει ότι το αίτημα δεν είναι μόνο οικονομικό· είναι βαθιά πολιτικό.
Η διασπορά στο προσκήνιο – Διαμαρτυρίες στην Αθήνα
Το κύμα διαμαρτυρίας έχει περάσει τα σύνορα. Σε δεκάδες ευρωπαϊκές πόλεις πραγματοποιούνται συγκεντρώσεις αλληλεγγύης. Ανάμεσά τους και η Αθήνα.
Στην πλατεία Συντάγματος και μπροστά από το Ελληνικό Κοινοβούλιο Ιρανοί που ζουν και εργάζονται στην Ελλάδα έχουν συγκεντρωθεί επανειλημμένα τους τελευταίους μήνες. Με πανό, φωτογραφίες θυμάτων και κεριά στη μνήμη όσων έχασαν τη ζωή τους, ζητούν διεθνή πίεση προς την Τεχεράνη.
Σε κινητοποιήσεις συμμετείχαν και μέλη της «Διεθνούς Αμνηστίας» Ελλάδας, καταγγέλλοντας παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ζητώντας την άμεση απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων.
«Δεν μπορούμε να μένουμε σιωπηλοί. Οι οικογένειές μας κινδυνεύουν», δήλωσε στη HuffPost Ιρανός φοιτητής που ζει στην Αθήνα. «Η Ελλάδα είναι η δεύτερη πατρίδα μας, αλλά η καρδιά μας είναι εκεί».
Αντίστοιχες διαμαρτυρίες έχουν πραγματοποιηθεί και έξω από την ιρανική πρεσβεία, με κεντρικό μήνυμα την ανάγκη για διεθνή απομόνωση του καθεστώτος.
Δηλώσεις, διεθνής πίεση και πολιτικός αντίκτυπος
Η ελληνική διπλωματία έχει καταδικάσει δημόσια την υπερβολική χρήση βίας κατά διαδηλωτών, ενώ σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης συζητούνται νέες κυρώσεις.
Την ίδια στιγμή, ο εξόριστος διάδοχος του θρόνου και πολιτικός ακτιβιστής Ρεζά Παχλεβί έχει απευθύνει κάλεσμα για παγκόσμιες κινητοποιήσεις κατά του καθεστώτος, επιδιώκοντας συντονισμό της ιρανικής διασποράς.
Οι διαμαρτυρίες δεν αφορούν μόνο το εσωτερικό του Ιράν. Αποτελούν πλέον διεθνές ζήτημα δημοκρατίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι Ιρανοί της Ελλάδας μιλούν – Φόβος, ελπίδα και μια διπλή ταυτότητα
Η ιρανική κοινότητα στην Ελλάδα δεν είναι αριθμητικά μεγάλη, ωστόσο εμφανίζεται ιδιαίτερα ενεργή. Πολλοί από αυτούς βρίσκονται στη χώρα ως φοιτητές, επαγγελματίες ή πολιτικοί πρόσφυγες.
Μιλώντας στη HuffPost, μέλη της κοινότητας περιγράφουν μια καθημερινότητα γεμάτη αγωνία. Παρακολουθούν τις εξελίξεις μέσω συγγενών και φίλων, συχνά με περιορισμένη επικοινωνία λόγω των διακοπών στο διαδίκτυο.
«Ζούμε με το τηλέφωνο στο χέρι», λέει νεαρή Ιρανή αρχιτέκτονας που διαμένει στην Αθήνα. «Κάθε μήνυμα μπορεί να είναι το τελευταίο».
Παρά τον φόβο, η ελπίδα παραμένει ζωντανή. Οι νέες γενιές, ιδιαίτερα οι γυναίκες, εμφανίζονται αποφασισμένες να διεκδικήσουν έναν διαφορετικό κοινωνικό ρόλο.
Πώς επηρεάζει την Ελλάδα
Η παρουσία των Ιρανών διαδηλωτών στους ελληνικούς δρόμους φέρνει στο προσκήνιο ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Η Ελλάδα, ως μέλος της ΕΕ, καλείται να ισορροπήσει μεταξύ διπλωματικών σχέσεων και δημόσιας υπεράσπισης δημοκρατικών αρχών. Ταυτόχρονα, η ενεργοποίηση της διασποράς ενισχύει τον δημόσιο διάλογο για το δικαίωμα στη διαμαρτυρία και τη διεθνή αλληλεγγύη.
Ένας αγώνας που δεν έχει τελειώσει
Το Ιράν παραμένει σε αναβρασμό. Το καθεστώς επιχειρεί να διατηρήσει τον έλεγχο, όμως η κοινωνική δυσαρέσκεια δεν υποχωρεί.
Από την Τεχεράνη μέχρι την Αθήνα, οι Ιρανοί στέλνουν το ίδιο μήνυμα: η ελευθερία δεν καταστέλλεται επ’ αόριστον.
Και όσο οι δρόμοι γεμίζουν με φωνές, τόσο το ερώτημα παραμένει ανοιχτό: πρόκειται για μια ακόμα κατασταλμένη εξέγερση ή για την αρχή μιας ιστορικής αλλαγής; Όλοι ελπίζουν στο δεύτερο και το παλεύουν και θα τα καταφέρουν.
