Άρθρο του Γιώργου Σταμάτη, Βουλευτή Επικρατείας της ΝΔ
*
«Ένα βράδυ ξυπνήσαμε από τρομακτικές κραυγές. Την επόμενη ημέρα μάθαμε, από τους άνδρες που εργάζονταν στο Sonderkommando ότι την προηγούμενη ημέρα, επειδή είχε τελειώσει το απόθεμα αερίου, είχαν ρίξει τα παιδιά ζωντανά στους φούρνους.» Από την κατάθεση της Marie Claude Vaillant-Couturier, επιζήσασας του Άουσβιτς στη δίκη της Νυρεμβέργης.
Η 27η Ιανουαρίου, η μέρα απελευθέρωσης του στρατοπέδου εξόντωσης του Άουσβιτς, έχει καθιερωθεί ως ημέρα μνήμης του ολοκαυτώματος, του πιο στυγερού εγκλήματος της σύγχρονης Ιστορίας.
Κατά τη διάρκεια του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, εκατομμύρια άνθρωποι, Εβραίοι, Ρομά, πολιτικοί αντίπαλοι του ναζισμού, άτομα με αναπηρία και ομοφυλόφιλοι, εκτοπίστηκαν στα κολαστήρια του ναζιστικού καθεστώτος και η συντριπτική πλειονότητα εξοντώθηκε από την πείνα, τις κακουχίες, τις ασθένειες, τα πειράματα, τα βασανιστήρια, τα αέρια.
Μόλις οι αποστολές έφταναν στο Άουσβιτς, βγαίνοντας από τα βαγόνια που ήταν προορισμένα για μεταφορά ζώων και εμπορευμάτων, αντιμετώπιζαν το πιο απάνθρωπο πρόσωπο της ναζιστικής θηριωδίας. Οι Γυναίκες χωρίζονταν από τους άνδρες τους, τα παιδιά αρπάζονταν με βία από τις μητέρες τους, οι νέοι χωρίζονταν από τους ηλικιωμένους γονείς τους. Όσοι τοποθετούνταν στην αριστερή γραμμή, που ήταν και οι περισσότεροι, οδηγούνταν άμεσα στους θαλάμους αερίων και τα κρεματόρια. Όσοι επιλέγονταν για τη δεξιά, είχαν κερδίσει μια ιδιαίτερα εύθραυστη και προσωρινή επιβίωση, αλλά μετά από λίγους μήνες, όταν πλέον δε θεωρούνταν ικανοί για εργασία, κατέληγαν και εκείνοι στο θάνατο.
Η Marie Claude Vaillant-Couturier καταθέτει στη μαρτυρία της: «Όσοι επιλέγονταν για τους θαλάμους αερίων, δηλαδή οι ηλικιωμένοι, οι μητέρες και τα παιδιά, συνοδεύονταν σε ένα κτίριο από κόκκινα τούβλα. Αφού οι άνθρωποι γδύνονταν, τους οδηγούσαν σε έναν χώρο που έμοιαζε με ντους και έριχναν κάψουλες αερίου από ένα άνοιγμα στην οροφή. Ένας άνδρας των SS παρακολουθούσε το αποτέλεσμα από ένα φινιστρίνι. Μετά από 5 έως 7 λεπτά, όταν το αέριο είχε ολοκληρώσει το έργο του, έδινε το σήμα να ανοίξουν οι πόρτες. Τότε άνδρες με αντιασφυξιογόνες μάσκες, και αυτοί κρατούμενοι, έμπαιναν στον χώρο και απομάκρυναν τα πτώματα. Μας έλεγαν ότι οι κρατούμενοι πρέπει να είχαν υποφέρει πριν πεθάνουν, επειδή ήταν σφιχτά αγκαλιασμένοι μεταξύ τους και ήταν πολύ δύσκολο να τους χωρίσουν».
Το ολοκαύτωμα είναι μια βαθιά πληγή της ανθρωπότητας, που δεν ξέσπασε ξαφνικά με την έναρξη του Πολέμου. Η άνοδος του ναζιστικού καθεστώτος σηματοδότησε την πιο σκοτεινή περίοδο για τη Γερμανία και στη συνέχεια για τον κόσμο ολόκληρο. Το καθεστώς φρόντιζε να καλλιεργεί στη γερμανική κοινωνία ένα βαθιά νοσηρό αίσθημα υπεροχής της Αρίας φυλής, ενισχύοντας τον ακραίο φανατισμό, τον αντισημιτισμό και τη μισαλλοδοξία.
Αρχικά, με τους «νόμους της Νυρεμβέργης», οι Εβραίοι και οι τσιγγάνοι θεωρούνταν φυλετικά κατώτεροι και στερήθηκαν θεμελιώδη δικαιώματα, όπως την εκπαίδευση, την εργασία, την ελεύθερη μετακίνηση. Το ραδιόφωνο και οι εφημερίδες μετέδιδαν την προπαγάνδα του Χίτλερ και του ναζιστικού καθεστώτος στα σπίτια των ανθρώπων, καλλιεργώντας το ρατσισμό, το φυλετικό διαχωρισμό, το μίσος για τους Εβραίους, απλά και μόνο επειδή ήταν Εβραίοι.
Το πογκρόμ κατά των Εβραίων κορυφώθηκε τη νύχτα της 9ης προς 10ης Νοεμβρίου 1938, τη «Νύχτα των Κρυστάλλων», στη ναζιστική Γερμανία και την τότε προσαρτημένη Αυστρία. Εβραϊκά μαγαζιά λεηλατήθηκαν, συναγωγές πυρπολήθηκαν, πολλοί Εβραίοι ξυλοκοπήθηκαν μέχρι θανάτου και χιλιάδες άλλοι στάλθηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Στη συνέχεια, μέσα στα χρόνια του ολέθριου πολέμου, εφαρμόστηκε η «τελική λύση», το ειδεχθέστερο έγκλημα της ναζιστικής καταισχύνης, η δολοφονία πάνω από 6 εκατομμυρίων ανθρώπων στα στρατόπεδα εξόντωσης.
Η ημέρα μνήμης του ολοκαυτώματος έχει ως στόχο την απόδοση φόρου τιμής στα θύματα της ναζιστικής θηριωδίας, την εμπέδωση από την κοινωνία των φρικτών αυτών εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, καθώς επίσης και την κατανόηση των μηχανισμών που οδήγησαν σε αυτό. Ο αντισημιτισμός, η απανθρωποποίηση, η κανονικοποίηση της βίας και η σταδιακή αποδυνάμωση της έννοιας του δικαίου, αποτέλεσαν τα βασικά ερείσματα του πλέον φρικώδους εγκλήματος που γνώρισε η ανθρωπότητα.
Στις μέρες μας, καθώς η περίοδος του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου ξεμακραίνει όλο και περισσότερο, είναι χρέος μας να διασφαλίσουμε ότι δε θα ξεθωριάσει η μνήμη του ολοκαυτώματος στις γενιές που έρχονται. Οι επιζώντες λιγοστεύουν και έχουμε την ευθύνη να συμβάλλουμε, ώστε η φωνή τους να ακουστεί, για να φωτιστούν περισσότερο εκείνες οι ιστορικές στιγμές της απόλυτης φρίκης. Για να μην ξεχάσουμε ποτέ, που μπορεί να οδηγήσει τον άνθρωπο ο ρατσισμός, ο φανατισμός, η μισαλλοδοξία.
Σήμερα που σε αρκετές περιοχές του πλανήτη ο εθνικισμός βρίσκεται σε άνοδο, οι ακραίες φωνές εντείνονται και ο εξτρεμισμός σε ποικίλες εκφάνσεις κάνει την εμφάνιση του, είναι περισσότερο αναγκαίο παρά ποτέ, να διατηρήσουμε το ολοκαύτωμα ως κομμάτι της συλλογικής μας μνήμης και κυρίως να μεταφέρουμε τα διδάγματα του στις επόμενες γενιές. Γιατί η ρητορική μίσους, η ανοχή στη βία, ο κοινωνικός στιγματισμός, μόνο σε ατραπούς φρίκης μπορούν να μας οδηγήσουν.
Όλοι έχουμε χρέος να θυμόμαστε και να ενώσουμε τη φωνή και τη δράση μας για μια κοινωνία αλληλεγγύης και συμπερίληψης, ώστε ποτέ ξανά η ανθρωπότητα να μη ζήσει ανάλογα εγκλήματα.
