Τις στρατιωτικές του επιλογές εναντίον του Ιράν εξετάζει ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, δηλώνοντας παράλληλα πως σχεδιάζει να μιλήσει με την Τεχεράνη και ενώ οι ΗΠΑ ενισχύουν τις δυνάμεις τους στη Μέση Ανατολή – με τον υπουργό Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, να λέει πως οι ένοπλες δυνάμεις θα ήταν έτοιμες να κάνουν ό,τι αποφασίσει ο πρόεδρος.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Πώς χτύπησε το «Σφυρί του Μεσονυκτίου»: Βίντεο της αεροπορίας των ΗΠΑ για την επιχείρηση «Midnight Hammer» στο Ιράν
Επιχείρηση «Σφυρί του Μεσονυχτίου»: O «μαραθώνιος» των πιλότων των βομβαρδιστικών Β-2
Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Τραμπ δεν έδωσε λεπτομέρειες για τη φύση των συνομιλιών ή τη χρονική περίοδο κατά την οποία θα λάβουν χώρα- ούτε για το ποιος θα ηγηθεί των διαπραγματεύσεων. «Το σχεδιάζω, ναι» είπε ο Τραμπ ερωτηθείς περί πιθανών συνομιλιών με την Τεχεράνη. «Έχουμε πολλά πολύ μεγάλα, πολύ ισχυρά σκάφη να πλέουν προς το Ιράν αυτή τη στιγμή, και θα ήταν θαυμάσιο αν δεν χρειαζόταν να τα χρησιμοποιήσουμε».
Αμερικανοί αξιωματούχοι είπαν ότι ο Τραμπ εξετάζει τις επιλογές του, μα δεν έχει αποφασίσει αν θα χτυπήσει το Ιράν ή όχι. Οι εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών έχουν εκτοξευθεί στα ύψη τις τελευταίες εβδομάδες, μετά τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων ανά τη χώρα από τις αρχές. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει να παρέμβει αν το Ιράν συνεχίσει να σκοτώνει διαδηλωτές, μα πλέον οι διαδηλώσεις για την κατάσταση της οικονομίας και την πολιτική καταπίεση έχουν μειωθεί σε μεγάλο βαθμό.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, πάντως, έχει πει ότι οι ΗΠΑ θα δράσουν αν η Τεχεράνη αρχίσει ξανά το πυρηνικό της πρόγραμμα μετά τις επιθέσεις τον Ιούνιο από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ κατά ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων.
Η αμερικανική αεροναυτική ισχύς στην περιοχή
Με μια μεγάλη αμερικανική δύναμη να έχει συγκεντρωθεί στην περιοχή, ο Χέγκσεθ κλήθηκε από τον Τραμπ να σχολιάσει την κατάσταση στο Ιράν σε συνάντηση του υπουργικού συμβουλίου. «Δεν θα έπρεπε να επιδιώξουν πυρηνικές δυνατότητες. Θα είμαστε έτοιμοι να πραγματοποιήσουμε οτιδήποτε αυτός ο πρόεδρος περιμένει από το υπουργείο Πολέμου» είπε σχετικά. Στο μεταξύ, ο ρυθμός των μετακινήσεων αεροπορικών και άλλων δυνάμεων στη Μέση Ανατολή αυξάνεται: Σε δημοσίευμα του War Zone γίνεται λόγος για νέες πτήσεις που θεωρείται ότι περιλαμβάνουν μαχητικά F-35Α, ενώ έχουν ήδη σταλεί εκεί με το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln αεροσκάφη F-35C, F/A-18E/F Super Hornet και E/A-18G Growler. Το αεροπλανοφόρο και συνοδευτικά του βρίσκονται πλέον την περιοχή αρμοδιότητας της US Central Command, ενώ επίσης μαχητικά F-15E Strike Eagle, που ειδικεύονται σε επιθέσεις κατά στόχων εδάφους σε μεγάλες αποστάσεις έχουν αποσταλεί σε βάση στην Ιορδανία. Τα F-35, παράλληλα, θεωρούνται κατεξοχήν «εργαλείο» για τέτοιες αποστολές: Υπενθυμίζεται ο πολύ σημαντικός ρόλος τους στις ισραηλινές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, αλλά και κατά την αμερικανική επιχείρηση «Midnight Hammer» (Σφυρί του Μεσονυχτίου), όπου άνοιξαν τον δρόμο για τα Β-2 που βομβάρδισαν ιρανικές εγκαταστάσεις.
The same F-35s involved in the U.S. mission to capture Venezuelan President Maduro arrived in Lajes on their way to the Middle East this evening.
— OSINTtechnical (@Osinttechnical) January 29, 2026
The fifth-generation fighters will bring additional capabilities as the U.S. prepares options to strike Iran. https://t.co/BwAwqDzJ1Z pic.twitter.com/8MslGBp1w7
Πέραν αυτών, από πριν βρίσκονται στην περιοχή και άλλα αεροσκάφη, περιλαμβανομένων και άλλων F-15E, A-10 Thunderbolt II και F-16 – ενώ αξιοσημείωτη είναι και η παρουσία ενός αμερικανικού αεροσκάφους έρευνας και διάσωσης μάχης HC-130J Combat King II στη βάση Μουβαφάκ Σάλτι στην Ιορδανία (και άλλο ένα ίσως να κατευθυνόταν προς τα εκεί). Τέτοια αεροσκάφη συμμετέχουν στις επιχειρήσεις εντοπισμού και διάσωσης μελών πληρωμάτων αεροσκαφών που καταρρίπτονται, ενώ υποστηρίζουν και αεροσκάφη ειδικών επιχειρήσεων. Άλλο ένα ενδιαφέρον αεροσκάφος είναι ένα WC-135R Constant Phoenix, που ειδικεύεται στον εντοπισμό πυρηνικών υλικών, που είχε μεταβεί στο Ηνωμένο Βασίλειο από τη βάση του στη Νεμπράσκα. Ένα αεροσκάφος RC-135V (ηλεκτρονική παρακολούθηση/ ηλεκτρονικός πόλεμος) μετέβη στο Κατάρ, και ένα Ε-11Α (Battlefield Airborne Communications Node) κατευθυνόταν προς τη Σούδα, σε μια διαδρομή που είναι κοινή για τις αποστολές στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, μεταγωγικά C-17 και C-5 συνεχίζουν τις πτήσεις προς την περιοχή, μεταφέροντας υλικό – όπως επιπλέον Patriot και THAAD για προστασία από ενδεχόμενες ιρανικές επιθέσεις, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
Σε κάθε περίπτωση, το War Zone αναφέρει επίσης πως η CENTCOM πραγματοποιούσε μια πολυήμερη άσκηση ετοιμότητας, οπότε κάποιες από τις κινήσεις αεροσκαφών ίσως σχετίζονται με αυτήν.
Παράλληλα συνεχίζονταν οι μετακινήσεις πλοίων στην περιοχή: Τις τελευταίες ημέρες κατέφθασε στην Ερυθρά Θάλασσα το αντιτορπιλικό κατευθυνόμενων πυραύλων USS Delbert D. Black, κλάσης Arleigh Burke, εντασσόμενο στην αμερικανική δύναμη, που αποτελείται από το USS Abraham Lincoln και τα τριών συνοδευτικά του αντιτορπιλικά, δύο επιπλέον Arleigh Burke που είχαν σταλεί εκεί ανεξάρτητα, και τρία LCS (Littoral Combat Ships).
Οι στρατιωτικές επιλογές του Τραμπ
Σύμφωνα με τους New York Times, που επικαλούνται Αμερικανούς αξιωματούχους, στον Τραμπ έχει παρουσιαστεί μια λίστα με πιθανές στρατιωτικές επιλογές, σκοπός των οποίων είναι να προκληθεί περισσότερη ζημιά στις πυρηνικές και πυραυλικές εγκαταστάσεις της χώρας ή/ και να αποδυναμωθεί ο ανώτατος ηγέτης του.
Οι επιλογές αυτές κινούνται πέρα από τα όρια των προτάσεων που εξέταζε ο Τραμπ πριν δύο εβδομάδες ώστε να υλοποιήσει την υπόσχεσή του να σταματήσει τους θανάτους διαδηλωτών στις συγκρούσεις με την ιρανική κυβέρνηση και τις διάφορες δυνάμεις που έχει στη διάθεσή της.
Οι παρούσες επιλογές περιλαμβάνουν και επιδρομές από αμερικανικές δυνάμεις σε στόχους εντός του Ιράν- κάτι που πλέον βρίσκεται σε διαφορετικό πλαίσιο, δεδομένης της καταστολής των διαδηλώσεων. Ο Τραμπ, σύμφωνα με αξιωματούχους, υιοθετεί προσέγγιση παρόμοια με αυτήν στη Βενεζουέλα, όπου οι ΗΠΑ συγκέντρωναν δυνάμεις στα ανοιχτά της χώρας για μήνες, στο πλαίσιο μιας εκστρατείας άσκησης πίεσης με σκοπό την απομάκρυνση του Νικολά Μαδούρο. Όταν οι προσπάθειες να πειστεί ο Μαδούρο να φύγει από τη Βενεζουέλα απέτυχαν, και ακολούθησε η αμερικανική επιδρομή κατά την οποία αιχμαλωτίστηκε.
Στην περίπτωση του Ιράν, αξιωματούχοι έχουν σοβαρές αμφιβολίες όσον αφορά στο αν η Τεχεράνη θα μπορούσε να δεχτεί τους όρους που έχουν παρουσιάσει οι ΗΠΑ, μεταξύ των οποίων ένα μόνιμο τέλος στον εμπλουτισμό ουρανίου και η εγκατάλειψη όλων των αποθεμάτων του, περιλαμβανομένου του περίπου μισού τόνου ουρανίου που έχει εμπλουτιστεί σε βαθμό που το καθιστά κατάλληλο για πυρηνικά όπλα. Το περισσότερο από αυτό το υλικό, ωστόσο, θεωρείται ότι παραμένει θαμμένο κάτω από τα ερείπια που άφησαν πίσω τους οι επιθέσεις του Ιουνίου. Ωστόσο οι απαιτήσεις πάνε ακόμα παραπέρα, με όρια στην εμβέλεια και τον αριθμό των βαλλιστικών πυραύλων στο οπλοστάσιο του Ιράν, και τερματισμό της υποστήριξης σε όλες τις οργανώσεις- «πληρεξούσιους» στη Μέση Ανατολή, όπως η Χαμάς, η Χεζμπολάχ και οι Χούθι της Υεμένης. Εάν το Ιράν δεχτεί να περιορίσει την εμβέλεια των πυραύλων του, δεν θα μπορεί να πλήξει το Ισραήλ.
Ο Τραμπ είχε προειδοποιήσει την Τετάρτη με ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πως οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ήταν έτοιμες να χτυπήσουν «με ταχύτητα και βία» αν χρειαστεί. Ωστόσο ένας αξιωματούχος είπε πως ο Τραμπ και οι κορυφαίοι συνεργάτες του γνωρίζουν καλά πως μια επιχείρηση στο Ιράν θα ήταν πολύ πιο δύσκολη από ό,τι μία στη Βενεζουέλα, καθώς ο κίνδυνος για τις αμερικανικές δυνάμεις θα ήταν υψηλότερος – Το Ιράν θεωρείται ικανότερος αντίπαλος από τη Βενεζουέλα. Ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, είπε στη Γερουσία την Τετάρτη πως θεωρεί ότι μια αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν είναι πολύ πιο πολύπλοκη υπόθεση από ό,τι στη Βενεζουέλα.
Μεταξύ των πιο ριψοκίνδυνων επιλογών είναι η αποστολή ειδικών δυνάμεων για να καταστρέψουν ή να προκαλέσουν πολύ σοβαρή ζημιά σε τμήματα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος που δεν καταστράφηκαν τον Ιούνιο. Οι αμερικανικές δυνάμεις εξασκούνται από παλιά σε τέτοιου είδους αποστολές- εισχώρηση σε χώρες σαν το Ιράν για καταστροφή πυρηνικών εγκαταστάσεων ή άλλων στόχων υψηλής αξίας. Ο ίδιος ο Τραμπ πάντως έχει δείξει στο παρελθόν πως έχει αναστολές όσον αφορά στην αποστολή δυνάμεων στο έδαφος ενός αντιπάλου για τέτοιες αποστολές: Έχει αναφερθεί επανειλημμένα στην αποτυχημένη επιχείρηση διάσωσης ομήρων από το Ιράν επί Κάρτερ, το 1980.
Μια άλλη επιλογή θα ήταν στοχευμένα πλήγματα κατά στρατιωτικών στόχων και στόχων της ιρανικής ηγεσίας, ώστε να διευκολυνθούν δυνάμεις στο εσωτερικό της χώρας (δυνάμεις ασφαλείας ή κάτι άλλο) να ανατρέψουν τον ανώτατο ηγέτη, Αλί Χαμενεΐ. Ωστόσο είναι άγνωστο ποιος θα κυβερνούσε τη χώρα σε αυτή την περίπτωση, ή αν αυτός θα ήταν πιο θετικός απέναντι στις ΗΠΑ. Ο Τραμπ επίσης ίσως θέλει να χτυπήσει τους ηγέτες του Ιράν λόγω των θεωρούμενων προσπαθειών για δολοφονία του ίδιου. Εισαγγελείς στη Νέα Υόρκη είπαν πέρυσι ότι Ιρανοί συνωμότες είχαν συζητήσει σχέδιο δολοφονίας του πριν την επανεκλογή του.
Σύμφωνα πάντα με το δημοσίευμα, το Ισραήλ φέρεται να πιέζει για μια άλλη επιλογή: Θέλει οι ΗΠΑ να το στηρίξουν σε έναν νέο γύρο επιθέσεων, με στόχο το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν, που στελέχη των υπηρεσιών πληροφοριών θεωρούν ότι έχει σε μεγάλο βαθμό ξαναστηθεί μετά την καταστροφή που υπέστη κατά τον Πόλεμο των 12 Ημερών με το Ισραήλ.
Με πληροφορίες από Reuters, New York Times, War Zone, Wall Street Journal