Έφηβους ακόμη και μαθητές στρατολογούν, εν αγνοία τους, μέσα από τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης Ρωσία και Ιράν σύμφωνα με αποκάλυψη των Financial Times.
Όπως προέκυψε από έρευνα Μόσχα και Τεχεράνη έχουν αναπτύξει ένα νέο μοντέλο στρατολόγησης ανηλίκων, μέσω Telegram, TikTok, Snapchat, Discord και online παιχνιδιών, όπου μέσα από διαδικτιακά παιχνίδια (videogames) εντοπίζουν άτομα που χρησιμοποιούν για κατασκοπεία, βανδαλισμούς και δολιοφθορές για λογαριασμό τους χωρίς πάντα οι νέοι να ξέρουν για ποιούς δουλεύουν.
Οι στρατολόγοι προσφέρουν αμοιβές, συχνά σε κρυπτονομίσματα, στους ανήλικους για την εκτέλεση φαινομενικά απλών αποστολών, όπως η λήψη φωτογραφιών ή η συλλογή πληροφοριών, τις οποίες παρουσιάζουν ως «παιχνίδια». Η «επόμενη πίστα» έχει πιο δύσκολες αποστολές όπως εμπρησμούς, και δολιοφθορές ακόμη και κατασκευή εκρηκτικών μηχανισμών.
Το δίκτυο εντοπίστηκε όταν ένας 17χρονος στην Ολλανδία, μαθητής λυκείου και φανατικός gamer, συνελήφθη όταν διαπιστώθηκε ότι στρατολογήθηκε από Ρώσους πράκτορες μέσω Telegram για να κατασκοπεύει κρατικές υπηρεσίες στη Χάγη.
Ρωσικό Pokemon
Πολλοί από τους έφηβους έχουν στρατολογηθεί στην Ουκρανία, μέσα από το δημοφιλές παιχνίδι World of Tanks το οποίο χρησιμοποιείται για τον εντοπισμό των εφήβων, πριν η επικοινωνία μεταφερθεί σε πιο ασφαλείς πλατφόρμες. Ουκρανοί αξιωματούχοι ασφαλείας περιγράφουν τη διαδικασία ως ένα είδος «Pokémon Go με αντιαεροπορικά συστήματα».
Ουκρανικές υπηρεσίες πληροφοριών αναφέρουν ότι το 21% όσων συνελήφθησαν το 2025 για συνεργασία με τη Ρωσία ήταν έφηβοι. Σε αρκετές περιπτώσεις οι νεαροί χρησιμοποιήθηκαν για φωτογράφιση στρατιωτικών στόχων, οι οποίοι στη συνέχεια χτυπήθηκαν από ρωσικές επιθέσεις.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι ανήλικοι θεωρούνται ιδανικοί στόχοι: είναι πιο παρορμητικοί, λιγότερο καχύποπτοι και φθηνότεροι στη στρατολόγηση. Παράλληλα, η σύλληψή τους δημιουργεί μικρό πολιτικό κόστος για τους πραγματικούς οργανωτές των επιχειρήσεων.
Οι Financial Times έχουν πληροφορίες για παρόμοιες υποθέσεις στην Πολωνία, τη Λετονία, τη Λιθουανία, την Ολλανδία και τη Βρετανία, όπου ανήλικοι κατηγορούνται για εμπρησμούς, βανδαλισμούς και παρακολούθηση στόχων για λογαριασμό ξένων υπηρεσιών.
Στη Βρετανία, οι αρχές αντιτρομοκρατίας αναφέρουν ότι περίπου το 20% των συλληφθέντων σε σχετικές υποθέσεις είναι 17 ετών ή νεότεροι. Αξιωματούχοι ασφαλείας κάνουν λόγο για μια «παράλληλη πραγματικότητα», όπου έφηβοι περνούν από την οθόνη του υπολογιστή σε πραγματικές επιχειρήσεις δολιοφθοράς.
Την ίδια τακτική εφαρμόζει και το Ιράν. Στο Ισραήλ, ένας 14χρονος κατηγορήθηκε ότι συνεργάστηκε με Ιρανούς πράκτορες, κινηματογραφώντας στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ζημιές από πυραυλικές επιθέσεις έναντι αμοιβής σε κρυπτονομίσματα.
Οι ισραηλινές υπηρεσίες ασφαλείας έχουν ήδη προειδοποιήσει γονείς ότι ανήλικοι προσεγγίζονται μέσω Facebook, Telegram, Instagram και TikTok για αποστολές συλλογής πληροφοριών και βανδαλισμών.
Europol: Οι γονείς νομίζουν ότι τα παιδιά παίζουν
Η Europol θεωρεί πλέον τη στρατολόγηση ανηλίκων μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες απειλές ασφαλείας στην Ευρώπη. Όπως επισημαίνουν αξιωματούχοι, εγκληματικές οργανώσεις, τρομοκρατικά δίκτυα και κρατικές υπηρεσίες πληροφοριών αναζητούν τους ίδιους στόχους στα ίδια ψηφιακά περιβάλλοντα όπου συγκεντρώνονται εκατομμύρια νέοι καθημερινά.
Το μεγάλο πρόβλημα, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες ασφαλείας, είναι ότι πολλοί γονείς εξακολουθούν να θεωρούν πως τα παιδιά τους απλώς παίζουν παιχνίδια ή συνομιλούν με φίλους, χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι οι ίδιες πλατφόρμες έχουν εξελιχθεί σε πεδίο δράσης ξένων υπηρεσιών πληροφοριών και δικτύων υβριδικού πολέμου.
