Η Γαλλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μία πρωτοφανής κρίση δημόσιας τάξης και ασφάλειας, η οποία έφερε στο προσκήνιο την αδράνεια της γαλλικής κυβέρνησης και την πολιτική αποδυνάμωση του Εμανουέλ Μακρόν, εν μέσω ενός πολιτικού συστήματος, το οποίο βρίσκεται σε αναταραχή λόγω των επικείμενων εκλογών σε έξι μήνες.
Ο Μακρόν, μετά από δέκα χρόνια στην εξουσία, αφήνει μία χώρα εσωτερική διχασμένη, αδύναμη να αντιδράσει στις αλλαγές και να ακούσει τους πολίτες της και εγκλωβισμένη τόσο σε πολιτικά αδιέξοδα όσο και βαθιά οικονομικά προβλήματα. Οι εικόνες κοινωνικής αναταραχής, βίας και λεηλασίας που κατέκλυσαν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από τους δρόμους του Παρισιού και άλλων πόλεων έδειξαν ότι η Γαλλία δεν ήταν προετοιμασμένη για όσα έγιναν.
Προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι πριν από την κινητοποίηση του Σαββάτου, οι υπηρεσίες πληροφοριών της Γαλλίας διαβεβαίωναν ότι η 17η Οκτωβρίου «δεν θα ήταν η μεγάλη νύχτα». Ακολούθησε χάος, με τις υπηρεσίες ασφαλείας να κατηγορούνται για αυτήν την άνευ προηγουμένου αστοχία.
Από τον πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν την Κυριακή, μέχρι τον πρωθυπουργό σήμερα και τους υπουργούς Εσωτερικών και Δικαιοσύνης, Λοράν Νουνιές και Ζεράλντ Νταρμανέν, όλοι παραδέχτηκαν την «αστοχία των υπηρεσιών πληροφοριών» και την «έλλειψη πρόβλεψης».
Οι υπηρεσίες εκτιμούσαν ότι στην περιφέρεια θα διαδήλωναν 150.000 άνθρωποι και στο Παρίσι 80.000. Τελικά, με βάση τα επίσημα στοιχεία, ήταν 550.000, εκ των οποίων 110.000 στην πρωτεύουσα. Όμως, κατά κύριο λόγο, πολλές πόλεις όπως το Παρίσι, η Λιόν, η Μασσαλία, η Λιμόζ, μετατράπηκαν σε θέατρο δράσης βανδάλων και πλιατσικολόγων, με τις δυνάμεις ασφαλείας να αδυνατούν να ελέγξουν την κατάσταση.
Αυτό το έλλειμμα αξιολόγησης των κινημάτων οφείλεται «στην απώλεια της κουλτούρας της πληροφορίας», με τη διάλυση, το 2008, της υπηρεσίας γενικών πληροφοριών (RG) και την αποχώρηση πολλών στελεχών του τομέα, εκτίμησε ένας ανώτερος αξιωματικός της αστυνομίας μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο.
«Έχουν εξαφανιστεί οι πληροφορίες που προέρχονται από ανθρώπους (…) Τους λείπουν τα νομικά εργαλεία, ιδίως για να παρακάμψουν την κρυπτογράφηση των εφαρμογών μηνυμάτων, τους λείπει προσωπικό, επειδή δεν αρκεί να παρακολουθείς τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, πρέπει και να επαληθεύεις αυτά που γράφουν για να ξέρουν οι δυνάμεις τις τάξης τι να περιμένουν», πρόσθεσε.
Σε ανάλυση του Reuters, αναφέρεται πως ο Μακρόν έφτασε να αμφισβητηθεί ακόμη και από παλιούς του συμμάχους, προλειαίνοντας το έδαφος για την πολιτική ενδυνάμωση της Λεπέν.
Η κοινωνική παράλυση μπορεί να ευνοήσει πολιτικά την ηγέτιδα της Εθνικής Συσπείρωσης (Rassemblement National), η οποία προηγείται ήδη στις δημοσκοπήσεις για τις προεδρικές εκλογές του 2027.
«Η Λεπέν δεν χρειάζεται πλέον να ξοδέψει χρήματα για την προεκλογική της εκστρατεία»
«Η Λεπέν δεν χρειάζεται πλέον να ξοδέψει χρήματα για την προεκλογική της εκστρατεία», δήλωσε στο Reuters ο Ζαν-Μπατίστ Μορό, πρώην βουλευτής από το στρατόπεδο του Μακρόν. «Δεν έχει απλώς έναν ανοιχτό δρόμο μπροστά της, έχει έναν αυτοκινητόδρομο έξι λωρίδων».
Η Μαρίν Λεπέν απηύθυνε το δικό της μήνυμα προς το έθνος μέσω βιντεοσκοπημένης δήλωσης την Κυριακή, παρουσιάζοντας την κυβέρνηση Μακρόν ως μια εξουσία σε κατάρρευση και την ίδια ως τη μόνη ηγετική μορφή που μπορεί να αποκαταστήσει την τάξη.
France’s unrest lays bare ‘slow agony’ of Macron’s twilight months https://t.co/XT0BIuGHJH https://t.co/XT0BIuGHJH
— Reuters (@Reuters) October 20, 2026
Όταν ο Εμανουέλ Μακρόν απηύθυνε αργότερα διάγγελμα, προσέφερε ελάχιστες συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, χωρίς να φτάσει στο σημείο να κηρύξει κατάσταση εκτάκτου ανάγκης. Την ίδια ώρα, οι λεηλασίες συνεχίζονταν για δεύτερη διαδοχική νύχτα —ακόμη και σε εύπορες συνοικίες του Παρισιού— αναγκάζοντας τον πρωθυπουργό Σεμπαστιάν Λεκορνί να ανακοινώσει την επιβολή τοπικών απαγορεύσεων κυκλοφορίας τη Δευτέρα.
Τόσο οι πολιτικοί αντίπαλοι όσο και πρώην σύμμαχοι του Γάλλου προέδρου έμειναν ανικανοποίητοι από τις ανακοινώσεις. Ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ, ο οποίος προετοιμάζει τη δική του υποψηφιότητα για τις προεδρικές εκλογές, άσκησε αμείλικτη κριτική στον Μακρόν για την αδράνειά του.
«Κύριε Πρόεδρε, σας άκουσα χθες το βράδυ. Θα προτιμούσα, όπως και εκατομμύρια Γάλλοι, αποφάσεις και πρωτοβουλίες για την αποκατάσταση της τάξης. Η χώρα μας χρειάζεται ηγεσία».
Βέβαια, ο Φιλίπ δυσκολεύεται να απαλλαχθεί από την προηγούμενη σύνδεσή του με τον Μακρόν. Οι πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις δείχνουν τον ηγέτη της ακροαριστεράς, Ζαν-Λικ Μελανσόν, να τον προσπερνά οριακά στη μάχη για την πρόκριση στον δεύτερο γύρο των εκλογών. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα εγγυόταν σχεδόν τη νίκη της Λεπέν, όπως εκτιμούν οι ειδικοί.
Το «χαρτί» της ενέργειας
Η ενεργειακή κρίση αποτελεί «καυτό» θέμα συζήτησης στη γαλλική πολιτική σκηνή, με την Λεπέν και τον Μελανσόν να έχουν αναγάγει τις τιμές των καυσίμων σε κεντρικό πυλώνα της προεκλογικής τους εκστρατείας.
«Η αύξηση των τιμών των καυσίμων είναι σαφώς ένα ζήτημα που ευνοεί τη Μαρίν Λεπέν. Θεωρώ ότι είναι ένα θέμα στο οποίο έχει κυριαρχήσει εδώ και αρκετό καιρό», σημείωσε ο Τζιλς Ιβαλντί, πολιτικός επιστήμονας στο Sciences Po, ο οποίος μίλησε στο Reuters.
Από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, τα ποσοστά της Λεπέν στις δημοσκοπήσεις έχουν βελτιωθεί, ενώ του Μακρόν υποχωρούν, σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας Elabe.
Η πρόταση της Λεπέν για δραστική μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα συγκεντρώνει ευρεία λαϊκή στήριξη. Αναλυτές επισημαίνουν ότι το ζήτημα αυτό βρίσκει ισχυρή ανταπόκριση στη βασική εκλογική της βάση στις αγροτικές και ημιαστικές περιοχές, όπου η χρήση του αυτοκινήτου είναι αναγκαία.
Ανησυχία στις αγορές
Παράλληλα, έντονη είναι η ανησυχία και στις αγορές. Αναλυτές επισημαίνουν ότι τα επεισόδια προσθέτουν άλλο ένα επίπεδο πολιτικού ρίσκου, σε μια περίοδο που η Γαλλία βρίσκεται ήδη υπό αυστηρή επιτήρηση λόγω του διογκούμενου χρέους της και του ελλείμματος στον προϋπολογισμό της. Η οικονομική αδυναμία απαιτεί περιστολή δαπανών, ενώ οι διαδηλωτές ζητούν το ακριβώς αντίθετο.
Ο Μακρόν δέχτηκε πυρά για το γεγονός ότι κατά τη διάρκεια των επεισοδίων, αναχώρησε για περιοδεία στις χώρες του Κόλπου. Αν και αυτή η κίνηση μπορεί να ερμηνευτεί ως μία προσπάθεια εξασφάλισης προμηθειών καυσίμων και ελάφρυνσης των οικονομικών πιέσεων, οι πολιτικοί του αντίπαλοι κρίνουν ότι δεν έχει καμία επαφή με την πολιτική πραγματικότητα.
Οι εικόνες του Μακρόν να παρευρίσκεται σε συναυλία της Σελίν Ντιόν με τη σύζυγό του Μπριζίτ το βράδυ της Παρασκευής —λίγες μόλις ώρες πριν ξεσπάσουν οι ταραχές— προκάλεσαν δικαιολογημένα οργή.
«Δεν θέλει να παραιτηθεί, δεν είναι στον χαρακτήρα του. Αλλά αυτό είναι που θα έπρεπε να κάνει για το καλό της χώρας», αναφέρει ο Ζαν-Μπατίστ Μορώ, ο οποίος παρότρυνε τον Γάλλο πρόεδρο να αποχωρήσει από την πολιτική σκηνή.
