Κύματα καύσωνα το 2003 προκάλεσαν αναταράξεις σε ολόκληρο τον υποπολικό Βόρειο Ατλαντικό, με επιπτώσεις που γίνονται αισθητές ακόμα και σήμερα. Οι ερευνητές που μελέτησαν το φαινόμενο δημοσίευσαν τα ευρήματά τους στο Science Advances, δείχνοντας πώς ακραία γεγονότα μπορούν να αλλάξουν ριζικά τα οικοσυστήματα και τις τροφικές αλυσίδες.
«Ένα τέτοιο γεγονός επηρεάζει ακόμη και εμάς τους ανθρώπους», λέει ο Δρ. Karl-Michael Werner από το Thünen Institute of Sea Fisheries. «Αλλάζει την κατανομή των ψαριών που ψαρεύουμε και καταναλώνουμε για δεκαετίες».
Ο «τέλειος τυφώνας» του Ατλαντικού
Το 2003, ασυνήθιστα χαμηλές ποσότητες παγωμένου νερού από την ανατολική ακτή της Γροιλανδίας συναντήθηκαν με θερμά υποτροπικά νερά που εισέβαλαν μεταξύ Ισλανδίας και Σκωτίας, ενώ οι ατμοσφαιρικές θερμοκρασίες πάνω από τον Βόρειο Ατλαντικό έφτασαν σε ρεκόρ. Το αποτέλεσμα ήταν ένα «τέλειο τυφώνα» με δραματικές συνέπειες για όλους τους ωκεανούς: από τα μονοκύτταρα άλγη έως τις φάλαινες.
Το ψάρι capelin, βασικό είδος τροφής στον υποπολικό Βόρειο Ατλαντικό, υποχώρησε βορειότερα, ενώ θερμόφιλα είδη όπως ο μπακαλιάρος και το haddock επεκτάθηκαν προς βορρά. Τα αυγά και οι προνύμφες μεταφέρθηκαν σε δυσμενείς περιοχές, μειώνοντας την επιβίωσή τους, ενώ οι φάλαινες humpback βρήκαν νέο φαγητό και πλέον εμφανίζονται πιο τακτικά στη νοτιοανατολική Γροιλανδία.
Αλυσιδωτές αντιδράσεις χιλιομέτρων μακριά
Η θερμή ανωμαλία έφτασε στο Fram Strait μεταξύ Σβάλμπαρντ και Γροιλανδίας περίπου δύο χρόνια αργότερα, μεταφέροντας νέα είδη και υποστηρίζοντας τα τοπικά βόρεια είδη. Η αλλαγή ήταν τόσο μεγάλη που μεταμόρφωσε ολόκληρο το οικοσύστημα, από την επιφάνεια μέχρι τον βυθό. Η αυξημένη βιομάζα κατέβαινε στον βυθό, παρέχοντας τροφή για οργανισμούς όπως αστερίες και νηματοειδή, αλλά η ποιότητα της τροφής μειώθηκε ταυτόχρονα.
«Τα απρόβλεπτα ακραία γεγονότα μπορούν να προκαλέσουν οικολογικούς καταρράκτες που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει», σημειώνει ο Werner. Οι επιπτώσεις της αύξησης της θερμοκρασίας στους ωκεανούς παραμένουν αβέβαιες: ακόμη και αν ένας οργανισμός προσαρμοστεί στον ζεστό καιρό, η ζωή στον νέο χώρο μπορεί να αποδειχθεί δυσχερής.
Το μόνο είδος που φαίνεται να επωφελείται από τις αλλαγές στον υποπολικό Βόρειο Ατλαντικό είναι ο Ατλαντικός μπακαλιάρος, ένας ευκαιριακός θηρευτής που τρώει ό,τι βρει, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέπουν.
Με πληροφορίες από το Phys.org
