Οκτώ είναι οι χώρες που έχουν επικράτεια στην Αρκτική, η οποία βρέθηκε στο επίκεντρο της επικαιρότητας πρόσφατα λόγω του ζητήματος που είχε θέσει ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ για τη Γροιλανδία: Οι ΗΠΑ, η Ρωσία, ο Καναδάς, η Δανία, η Νορβηγία, η Σουηδία, η Φινλανδία και η Ισλανδία.
Το Reuters παρουσιάζει μια σύνοψη των στρατιωτικών δυνάμεών τους.
ΗΠΑ και Καναδάς
Από το 1957 οι ΗΠΑ και ο Καναδάς έχουν κοινή άμυνα απέναντι στις απειλές εναντίον του μητροπολιτικού τους εδάφους, περιλαμβανομένων των πυραύλων με πυρηνικές κεφαλές, μέσω της NORAD (North American Aerospace Defense Command).
Σύμφωνα με το International Institute for Strategic Studies (IISS), η NORAD εκσυγχρονίζεται: Ο Καναδάς προμηθεύεται δύο συστήματα ραντάρ με λειτουργία πέραν του ορίζοντα («over-the-horizon»), για να καλύπτουν την Αρκτική και τον Βόρειο Πόλο, με το πρώτο να αναμένεται να τεθεί σε υπηρεσία ως το 2028. Ο πρόεδρος Τραμπ επιθυμεί να αναπτύξει ένα νέο σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας, το αποκαλούμενο «Golden Dome», για το οποίο λέει πως είναι απαραίτητο οι ΗΠΑ να έχουν τη Γροιλανδία. Η Ουάσινγκτον διατηρεί τη βάση Πίτουφικ (Pituffik Space Base) στη βόρεια Γροιλανδία, στο πλαίσιο συμφωνίας με τη Δανία. Οι υπόλοιπες αρκτικές στρατιωτικές δυνάμεις τους βρίσκονται σε οκτώ βάσεις στην Αλάσκα, και έχουν περίπου 22.000 άτομα προσωπικό, σύμφωνα με το IISS και τη US Northern Command.
Ο Καναδάς έχει πέντε βάσεις, περιλαμβανομένου του Alert- ενός σταθμού συλλογής πληροφοριών από τηλεπικοινωνίες στη νήσο Έλεσεμερ, που αποτελεί τον βορειότερο μόνιμα κατοικημένο οικισμό στον κόσμο. Νότια του Αρκτικού Κύκλου ο Καναδάς έχει μιας βάση στο Γέλοουναϊφ στις Βορειοδυτικές Περιοχές, όπου βρίσκεται δύναμη περιπολιών και μια αεροπορική βάση. Ο Καναδάς κατασκευάζει επίσης εγκαταστάσεις στη νήσο Μπάφιν για τον ανεφοδιασμό περιπολικών σκαφών, αν και έχουν υπάρξει καθυστερήσεις. Οι ΗΠΑ επίσης επεκτείνουν τις εγκαταστάσεις σε λιμάνια στο Νόουμ της Αλάσκας, σύμφωνα με το IISS.
Ρωσία
Η μισή της χερσαίας μάζας της Αρκτικής είναι ρωσικό έδαφος. Από το 2025 η Ρωσία είχε ανοίξει ξανά και ανακαινίσει δεκάδες στρατιωτικές βάσεις της σοβιετικής περιόδου, τόσο στην αρκτική ενδοχώρα της όσο και σε νησιά στα ανοιχτά των βόρειων ακτών της.
Η Ρωσία διατηρεί υψηλό βαθμό ετοιμότητας στον χώρο πυρηνικών δοκιμών στη Νόβαγια Ζέμλια (αρχιπέλαγος στην Αρκτική), αν και έχει να κάνει δοκιμή που να περιλαμβάνει πυρηνική έκρηξη από το 1990. Τον περασμένο Οκτώβριο έκανε δοκιμαστική εκτόξευση του πυρηνοκίνητου πυραύλου cruise Burevestnik από τη Νόβαγια Ζέμλια.
Στο ευρωπαϊκό αρκτικό τμήμα, η χερσόνησος Κόλα έχει περίπου τα 2/3 των ρωσικών πυρηνικών δυνατοτήτων δεύτερου πλήγματος, σύμφωνα με τον Ματιέ Μπουλέγκ, του Transatlantic Defense and Security Program στο Center for European Policy Analysis. Στην περιοχή βρίσκεται επίσης και ο βόρειος στόλος της Ρωσίας, με αρχηγείο στο Σεβερομόρσκ, που διαθέτει έξι από τα 12 εξοπλισμένα με πυρηνικά όπλα υποβρύχια της χώρας, σύμφωνα με στοιχεία από το IISS. Τα άλλα έξι τα έχει ο στόλος του Ειρηνικού, που εδρεύει στο Βλαδιβοστόκ.
Ο μόνος τρόπος να βγει ο βόρειος στόλος στον βόρειο Ατλαντικό είναι μέσω της Θάλασσας του Μπάρεντς, ανάμεσα στο νορβηγικό αρχιπέλαγος του Σβάλμπαρντ και τις βόρειες ακτές της Ευρώπης. Ως εκ τούτου είναι ζωτικής σημασίας για τη Μόσχα να μπορούν οι δυνάμεις της να περνούν ελεύθερα από εκεί.
Δανία
Η διοίκηση Αρκτικής της Δανίας, με έδρα στην πρωτεύουσα της Γροιλανδίας, Νούουκ, έχει περίπου 150 άτομα προσωπικό, στρατιωτικό και πολιτικό. Ακόμη είναι παρούσα και στην αεροπορική βάση Κανγκερλουσουάκ, όπως και σε τέσσερα μικρότερα φυλάκια στην ανατολική και τη βορειοανατολική Γροιλανδία. Ένας αξιωματικός – σύνδεσμος υπάρχει στο Πίτουφικ. Η μονάδα περιπολιών με έλκηθρα που σέρνουν σκύλοι (η οποία χλευάστηκε από τον Τραμπ) είναι μια μονάδα αναγνώρισης μακράς ακτίνας δράσεως.
Σουηδία και Φινλανδία
Η Σουηδία δεν έχει βάσεις βόρεια του Αρκτικού Κύκλου, μα έχει μια αεροπορική βάση στο Λούλεα, στη βόρεια ακτή του Κόλπου της Μπόθνια, και μια στρατιωτική βάση με δύο μονάδες στο Μπόντεν, περίπου 40 χλμ προς το εσωτερικό της ενδοχώρας. Η Φινλανδία έχει μια αεροπορική βάση στο Ροβανιέμι, στον Αρκτικό Κύκλο, και μια βάση της Ταξιαρχίας Κυνηγών (Jaeger) βορειότερα στη φινλανδική Λαπωνία. Από τότε που εντάχθηκαν στο ΝΑΤΟ οι δύο χώρες εντάσσουν τις στρατιωτικές τους δυνάμεις στις δομές της υπόλοιπης Συμμαχίας.
Νορβηγία
Η Νορβηγία επιτηρεί για το ΝΑΤΟ μια τεράστια θαλάσσια έκταση δύο εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων στον βόρειο Ατλαντικό, περιλαμβανομένης της Αρκτικής. Πολλές στρατιωτικές εγκαταστάσεις της είναι πάνω από τον Αρκτικό Κύκλο. Έχει τέσσερις αεροπορικές βάσεις, μεταξύ των οποίων και μία για τα νέα της μαχητικά F-35, δύο ναυτικές βάσεις, μια σειρά από βάσεις του στρατού και ένα κέντρο υποδοχής για συμμαχικές δυνάμεις που έρχονται ως ενισχύσεις σε περίπτωση επίθεσης. Δεν υπάρχουν στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Σβάλμπαρντ, το αρκτικό αρχιπέλαγος της Νορβηγίας.
Ισλανδία
Η Ισλανδία είναι μέλςο του ΝΑΤΟ μα δεν έχει ένοπλες δυνάμεις, μόνο μια ακτοφυλακή. Φιλοξενεί αεροσκάφη ναυτικής συνεργασίας Ρ-8Α Poseidon, που εδρεύουν στο Κεφλάβικ, κοντά στο Ρέικιαβικ. Μαχητικά του ΝΑΤΟ σταθμεύουν κατά περιόδους στο Κεφλάβικ για να διατηρούν ασφαλή τον εναέριο χώρο της Ισλανδίας. Η αποστολή τους διαρκεί κατά κανόνα δύο με τρεις εβδομάδες, τρεις φορές τον χρόνο.
