Όλο και πιθανότερη φαντάζει μια αμερικανική αμφίβια επίθεση σε κάποιο από τα ιρανικά νησιά, καθώς συνεχίζεται ο πόλεμος Ισραήλ- ΗΠΑ με το Ιράν – με το νησί Χαργκ να θεωρείται ως ο πλέον πιθανός στόχος, από άποψης μεγέθους/ απαιτούμενων δυνατοτήτων και «απόδοσης» ως «χαρτί» στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Ο στόχος
Το νησί Χαργκ βρίσκεται σε απόσταση 25 χλμ από τις ακτές του Ιράν. Από εκεί περνά το 90% των εξαγωγών πετρελαϊκών προϊόντων του Ιράν και υπάρχουν αποθηκευτικές υποδομές για μέχρι και 30 εκατ. βαρέλια πετρελαίου. Σύμφωνα με ανοιχτές πηγές, έχει πληθυσμό περίπου 8.000 κατοίκων και έκταση περίπου 20 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Πώς γίνεται μια επιχείρηση κατάληψης νήσου
Όπως σημειώνουν στρατιωτικές πηγές με μακρά εμπειρία σε διακλαδικές επιχειρήσεις, για την κατάληψη ενός στόχου σαν το νησί Χαργκ (και ενός μικρού νησιού γενικότερα) , το μέγεθος του οποίου είναι αντίστοιχο της Μακρονήσου ή της Ελαφονήσου οι πρώτες προϋποθέσεις είναι ο έλεγχος του αέρα και ο θαλάσσιος έλεγχος.
Ο έλεγχος του αέρα σημαίνει πως οι αεροπορικές δυνάμεις του επιτιθέμενου χτυπούν στόχους στο νησί κατά βούληση και έχει ήδη επιτευχθεί: Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν αεροπορική κυριαρχία, που ξεπερνά κατά πολύ το «μίνιμουμ» της τοπικής αεροπορικής υπεροχής που θα χρειαζόταν για μια τέτοια επιχείρηση. Επίσης, στις 13 Μαρτίου οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν μια μεγάλης κλίμακας αεροπορική επίθεση στο νησί, με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να λέει πως οι ιρανικές στρατιωτικές θέσεις/ δυνάμεις στο νησί είχαν εξοντωθεί πλήρως και τη CENTCOM των ΗΠΑ να λέει πως χτυπήθηκαν πάνω από 90 στρατιωτικοί στόχοι, περιλαμβανομένων εγκαταστάσεων αποθήκευσης ναρκών θαλάσσης, πυραύλων και άλλων στρατιωτικών θέσεων. Ωστόσο τονιζόταν ότι δεν επλήγησαν πετρελαϊκές υποδομές.
Όσον αφορά στον θαλάσσιο έλεγχο, σημαίνει πως οι ναυτικές δυνάμεις του επιτιθέμενου έχουν απομονώσει πλήρως το νησί, ελέγχοντας απολύτως τις θαλάσσιες οδούς επικοινωνιών- δηλαδή τι μπορεί να φτάσει ή να φύγει από εκεί. Αυτό είναι κάτι που γίνεται με πολεμικά πλοία που φέρουν βλήματα επιφανείας- επιφανείας, ώστε να μπορούν να χτυπήσουν ό,τι ξεκινά από τις ακτές του Ιράν για να ενισχύσει το νησί.
Οι πρώτες «αρβύλες στο έδαφος» θα ανήκαν σε μονάδες ειδικών επιχειρήσεων, που θα κατέβαιναν στο νησί για να χτυπήσουν επιλεγμένους στόχους υψηλής αξίας. Η κύρια επίθεση θα γινόταν από πεζοναύτες, και θα ήταν πιθανότατα από θαλάσσης και αέρος – δηλαδή με αποβατικά στις ακτές και με αεροκίνητη επίθεση (με ελικόπτερα ή αεροσκάφη κεκλιμένου στροφείου- Osprey) ή/και αεραποβατική ενέργεια (με ρίψεις αλεξιπτωτιστών από μεταγωγικά αεροσκάφη σταθερών πτερύγων). Πρώτα θα καταλαμβάνονταν οι εγκαταστάσεις μέσω των οποίων θα μπορούσαν να μεταφερθούν ιρανικές ενισχύσεις στο νησί (αεροδρόμιο, λιμάνι) και κάθε εστία αντίστασης θα εξοντωνόταν με τη συνδρομή των αεροπορικών δυνάμεων.
Παράλληλα, εξαιρετικά σημαντικό είναι να εξασφαλιστεί πως, εφόσον αποκτηθεί ο έλεγχος του νησιού, θα μπορεί να διατηρηθεί αποτελεσματικά: Αυτό σημαίνει πως, πέραν του να καταστεί αδύνατη μια ενέργεια ανάκτησης του νησιού από τις ιρανικές δυνάμεις, θα περιοριστεί δραστικά η δυνατότητα του Ιράν να χτυπά το νησί από απόσταση, με πυροβολικό, πυραύλους και drones. Για να επιτευχθεί αυτό απαιτείται η καταστροφή των ιρανικών δυνάμεων που μπορούν να απειλήσουν τις δυνάμεις στο Χαργκ (εκτοξευτές πυραύλων, μονάδες πυροβολικού κ.α.) σε αρκετά μεγάλο βάθος/ απόσταση από τις ιρανικές ακτές.
Οι δυνάμεις
Οι ΗΠΑ έχουν συγκεντρώσει χιλιάδες στρατιώτες στην ευρύτερη περιοχή, και συνεχίζουν να ενισχύουν τις δυνάμεις τους, περιλαμβάνοντας μονάδες πεζοναυτών που ειδικεύονται σε αμφίβιες επιχειρήσεις (MEU- Marine Expeditionary Units) και αερομεταφερόμενους της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας. Πηγές του Reuters έλεγαν μέσα στην εβδομάδα πως το Πεντάγωνο σχεδίαζε να στείλει 3.000 με 4.000 επιπλέον στρατιώτες στην περιοχή, όπου είχαν σταλεί από πριν χιλιάδες πεζοναύτες (δύο MEU, σύμφωνα με δημοσιεύματα) και ναύτες με πλοία αμφίβιας επίθεσης. Σημειώνεται πως πριν τις επιπλέον δυνάμεις, οι ΗΠΑ διατηρούσαν στην ευρύτερη περιοχή ήδη 50.000 στρατιωτικούς. Όσον αφορά στις αεροναυτικές δυνάμεις, η υπεροχή ΗΠΑ- Ισραήλ είναι συντριπτική.
Για μια επιχείρηση τέτοιου είδους απαιτείται αναλογία δυνάμεων από 3 προς 1 μέχρι 5 προς 1 υπέρ του επιτιθέμενου. Αν θεωρηθεί πως οι αμερικανικές δυνάμεις που θα αναλάμβαναν μια τέτοια επιχείρηση θα κυμαίνονταν μεταξύ 5.000 και 10.000 στρατιωτών, και το ότι οι ιρανικές δυνάμεις στο Χαργκ έχουν χτυπηθεί ήδη (και θα χτυπηθούν ξανά πολύ σκληρά από αέρος σε περίπτωση μιας επιχείρησης), εκτιμάται πως υπάρχει υπερ-επάρκεια δυνάμεων για να καταληφθεί το νησί.
Το στρατηγικό όφελος
Αν οι ΗΠΑ πάρουν το νησί, θα έχουν ένα πολύ σημαντικό διαπραγματευτικό «χαρτί» στις όποιες συνομιλίες ακολουθήσουν, «τορπιλίζοντας» παράλληλα οποιοδήποτε ιρανικό αφήγημα περί «νίκης» – δεδομένου ότι η ιρανική ηγεσία επιδιώκει να παρουσιάσει ως «νίκη» το να αντέξει στα πλήγματα των ΗΠΑ και των Ισραήλ περισσότερο από ό,τι μπορεί να αντέξει η άλλη πλευρά την πίεση που προκαλείται στις αγορές πετρελαίου, τα χρηματιστήρια και τη διεθνή οικονομία εν γένει από την παρεμπόδιση της κίνησης στα Στενά του Ορμούζ. Κοινώς, η Τεχεράνη θα δυσκολευόταν πολύ να «πείσει» οποιονδήποτε, εντός ή εκτός των συνόρων, ότι «νίκησε», έχοντας χάσει εδάφη. Παράλληλα το Ιράν θα δυσκολευόταν πάρα πολύ να εξάγει το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου του, με την οικονομική πίεση σε βάρος του να αυξάνεται δραματικά.
Οι κίνδυνοι μιας τέτοιας επιχείρησης
Ωστόσο μια τέτοια επιχείρηση δεν θα ήταν χωρίς κινδύνους για τις ΗΠΑ: Παρά τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς, θα ήταν λάθος να θεωρηθεί πως το νησί παραμένει ανυπεράσπιστο. Οι ενισχύσεις που το Ιράν φέρεται να έχει στείλει στο νησί τις τελευταίες εβδομάδες εκτιμάται πως περιλαμβάνουν μεγάλο αριθμό φορητών αντιαεροπορικών πυραύλων (MANPADS), ενώ θεωρείται βέβαιο ότι έχουν στηθεί πολλές παγίδες με εκρηκτικά/ ναρκοπέδια (ειδικά στις πιθανές ακτές απόβασης), ώστε να γίνει όσο το δυνατόν μεγαλύτερο το κόστος της κατάληψης του νησιού, με όσο το δυνατόν περισσότερες αμερικανικές απώλειες. Επίσης, όπως προαναφέρθηκε, δεν αρκεί να καταληφθεί μόνο το νησί, αλλά πρέπει και να κρατηθεί χωρίς απώλειες – οπότε πρέπει να εξαλειφθεί, ή, έστω, να περιοριστεί δραστικά η απειλή των ιρανικών επιθέσεων με πυραύλους και drones εναντίον του. Ένα από τα χειρότερα σενάρια θα ήταν να εμπλακούν οι αμερικανικές δυνάμεις στο νησί σε έναν πόλεμο φθοράς με drones όπως στην Ουκρανία.
Ακόμη, μια μεγάλη ανησυχία είναι το σενάριο της «αυτοκαταστροφής» – δηλαδή οι ιρανικές δυνάμεις να πάνε να καταστρέψουν οι ίδιες τις πετρελαϊκές υποδομές εκεί, προκαλώντας ακόμα μεγαλύτερη «θύελλα» στις αγορές πετρελαίου. Για να αποφευχθεί κάτι τέτοιο, μια αμερικανική επιχείρηση θα έπρεπε να είναι πραγματικά κεραυνοβόλα, καταλαμβάνοντας το νησί και τις υποδομές του χωρίς σημαντικές ζημιές στις υποδομές.
Άλλοι στόχοι
Το Ιράν έχει και αρκετά άλλα νησιά- αν και συγκριτικά το ισοζύγιο δυσκολίας επιχείρησης/ στρατηγικού οφέλους φαίνεται να είναι υπέρ του Χαργκ. Άλλοι πιθανοί στόχοι θα μπορούσαν να είναι τα νησιά Αμπού Μούσα και Μεγάλο και Μικρό Τουνμπ. Πρόκειται για τρία μικρά νησιά που έχουν αποτελέσει λόγους έντασης μεταξύ του Ιράν και συμμάχων των ΗΠΑ στον Κόλπο. Από τα τρία τo Αμπού Μούσα θα αποτελούσε πιο δελεαστικό στόχο, λόγω της μεγαλύτερης στρατηγικής του σημασίας και του μεγαλύτερου μεγέθους του.
Ένας άλλος στόχος μιας ενδεχόμενης αμερικανικής επιχείρησης θα μπορούσε να είναι το νησί Κεσμ: Πρόκειται για το μεγαλύτερο νησί στον Περσικό Κόλπο, στα ανοιχτά των νοτίων ακτών του Ιράν, και πρόκειται για ένα νησί πολύ υψηλής στρατηγικής αξίας – αλλά παράλληλα είναι πολύ πιο δύσκολος στόχος, καθώς είναι πολύ κοντά στις ακτές του Ιράν (απόσταση λίγων χιλιομέτρων), πολύ μεγαλύτερο (1.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα), με πολύ μεγαλύτερο πληθυσμό (περίπου 150.000 κατοίκους) και βαριά οχυρωμένο ώστε να εξυπηρετεί τη στρατηγική του Ιράν όσον αφορά στην παρεμπόδιση της κίνησης στα Στενά του Ορμούζ – με πληροφορίες για μεγάλα αποθέματα πυραύλων, drones, ναρκών κλπ. Ωστόσο, αν και μια επιχείρηση κατάληψής του θα ήταν σίγουρα πιο δύσκολη από ό,τι μια στο Χαργκ, δεν είναι απαραίτητο ότι θα χρειαζόταν να γίνει κάτι τέτοιο, αν οι ΗΠΑ μπορούσαν με κάποιον τρόπο να στερήσουν από το Ιράν τη δυνατότητα χρήσης των δυνατοτήτων του, καταλαμβάνοντας ή εξουδετερώνοντας κάποιες υψηλής στρατηγικής σημασίας θέσεις.
Κλείνοντας, ένα τελευταίο σενάριο θα ήταν μια επιχείρηση με σκοπό την κατάσχεση των 400 κιλών ουρανίου υψηλού ποσοστού εμπλουτισμού που θεωρείται ότι διαθέτει το Ιράν- αλλά για να γίνει πραγματικότητα κάτι τέτοιο, θα έπρεπε να εντοπιστεί συγκεντρωμένη αρκετά μεγάλη ποσότητα ώστε μια τέτοια αποστολή να αξίζει τον κόπο.
