Στην καρδιά της Ευρώπης, μια μικρή χώρα μόλις 5,4 εκατομμυρίων ανθρώπων έχει μετατραπεί στο μεγαλύτερο εργοστάσιο αυτοκινήτων του κόσμου.
Λίγο έξω από την πόλη Ζίλινα στα βόρεια της Σλοβακίας. ένα γιγάντιο εργοστάσιο περιτριγυρισμένο από βουνά καλυμμένα με χιόνι, 690 εργαζόμενοι και πολλά ρομπότ κατασκεύαζουν 1 αυτοκίνητο κάθε λεπτό ξεπερνώντας το 1 εκατ. ετησίως. Το μόνο έθνος στον κόσμο που παράγει περισσότερα αυτοκίνητα ανά άτομο.
Η επένδυση των 2,5 δισ. ευρώ το 2006 ανήκει στην κορεατική αυτοκινητοβιομηχανία Kia, η οποία έκανε τη Σλοβακία, τη μεγαλύτερη βάση παραγωγής έξω από τη χώρα. Όμως δεν είναι η μόνη. Η Volkswagen παράγει επίσης αυτοκίνητα στη Σλοβακία, όπως και η Stellantis (πρώην Peugeot-Citroen, Fiat και Chrysler) και η Jaguar Land Rover, ενώ η Volvo ανοίγει ένα εργοστάσιο ηλεκτρικών αυτοκινήτων το 2027.
Η Σλοβακία έχει βασίσει μεγάλο μέρος του ΑΕΠ της στις αυτοκινητοβιομηχανίες στις οποίες εργάζονται ολόκληρες οικογένειες και νεαρά παιδά που μπόρεσαν να επιστρέψουν στα σπίτια τους και να βρουν δουλειά εκεί.
Ο βασικός μισθός που δίνουν οι ευρωπαικές αυτοκινητοβιομηχανίες είναι γύρω στα 1.300 ευρώ το μήνα (όταν ο κατώτατος μισθός στις χώρες τους είναι 3.417 ευρώ το μήνα) αν και στην Kia ο μέσος όρος των εργαζομένων παίρνει 2.400 ευρώ το μήνα, πολύ πάνω από τον βασικό μισθό που από το 2023 έχει φτάσει τα 1.403 ευρώ το 2023.
Σχεδόν όλοι όσοι εργάζονται στο εργοστάσιο της Kia είναι Σλοβάκοι εκτός από ορισμένα υψηλόβαθμα στελέχη που έχουν έρθει από την Κορέα και ζουν σε μια περιφραγμένη κοινότητα που έχτισαν ειδικά στα περίχωρα ενός χωριού, λίγα χιλιόμετρα μακριά.
Η Σλοβακία είναι μια χώρα με παράδοση στην κατασκευή αυτοκινήτων από την εποχή της Τσεχοσλοβακίας όπου κατασκεύαζε αυτοκίνητα για τις χώρες του πάλαι ποτέ Ανατολικού μπλοκ.
Αλλά μετά την Βελούδινη Επανάσταση του 1989, η Volkswagen άρχισε να επενδύει στην τσεχοσλοβακική αυτοκινητοβιομηχανία Skoda το 1991 και έως το 2000 κατείχε ολόκληρη την εταιρεία.
Από το 1993 πολλοι ξένοι κατασκευαστές αυτοκινήτων άρχισαν να επενδύουν στις χώρες αυτές εξαιτίας του χαμηλού εργατικού κόστους.
Στην Τσεχία (Hyundai, Toyota και VW) την Πολωνία (Toyota, Stellantis, VW) την Ουγγαρία (οι Audi, Mercedes-Benz και Suzuki) Ρουμανία, Σερβία (Ford και Renault) και Σλοβακία καθώς το κόστος εργασίας είναι από 20% – 60% χαμηλότερο από τη Γερμανία και τις άλλες χώρες της Δύσης.
Ο Prokop, επικεφαλής της Give Management Consulting, μιας επιχείρησης με έδρα το Μόναχο που συμβουλεύει πελάτες στον αυτοκινητοβιομηχανικό τομέα, προσθέτει ότι η Σλοβακία εξακολουθεί να έχει ένα σημαντικό πλεονέκτημα κόστους όπου είναι έως και 60% χαμηλότερο των δυτικών μισθών και παράλληλα έχει υψηλή παραγωγικότητα και είναι ανταγωνιστική.
Η μεγαλύτερη αγορά για τα αυτοκίνητα που παράγονται στο εργοστάσιο είναι το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου η Kia είναι πλέον η τέταρτη μάρκα με τις καλύτερες πωλήσεις μετά τις VW, BMW και Ford. Οι επόμενες μεγάλες αγορές της είναι η Ισπανία, η Ιταλία και η Γερμανία.
Ο απερχόμενος διευθύνων σύμβουλος της Kia Europe, Marc Hedrich, υποστηρίζει ότι η Σλοβακία κέρδισε το στοίχημα γιατί είναι στην καρδιά της Ευρώπης και αρκετά καλά συνδεδεμένη με τις μεγάλες αγορές. Επιπλέον, το μεγαλύτερο ποσοστό παραγωγής ενέργειας έρχεται από την υδροηλεκτρική έως την πυρηνική ενέργεια, και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας που σημαίνει ότι μπορεί να μειώσει και τις τιμές στα επιδοτούμενα ηλεκτρικά αυτοκίνητα.
Ένα άλλο σημαντικό πλεονέκτημα είναι το πυκνό δίκτυο προμηθευτών της αυτοκινητοβιομηχανίας. Περίπου 360 εταιρείες στη Σλοβακία εργάζονται πλέον ενισχυτικά στις αυτοκινητοβιομηχανίες με αποτέλεσμα περισσότεροι από 20.000 εργαζόμενοι να απασχολούνται άμεσα από την Kia και άλλες εταιρείες που συνδέονται με την Kia μέσω της παραγωγής της.
Η χώρα εκτός από τη μείωση της ανεργίας της επωφελήθηκε και από τις συμφωνίες που υπέγραψε με τις εταιρείες όπως αυτή με την Kia για φορολογική πίστωση 29 εκατομμυρίων ευρώ για τον μετασχηματισμό των σλοβακικών γραμμών παραγωγής για τα νέα ηλεκτρικά της οχήματα, το συνολικό κόστος των οποίων ήταν 108 εκατομμύρια ευρώ.
Στην πόλη Ζίλινκα λειοτυργεί πλέον και Τεχνική Σχολή με 100 μαθητές που συμμετέχουν σε ένα «διπλό πρόγραμμα» που χρηματοδοτείται από την Kia, στο οποίο εναλλάσσονται μεταξύ σπουδών και εργασίας στο εργοστάσιο ενώ στο Πανεπιστήμιο της Ζίλινα, περίπου 400 απόφοιτοί του βρίσκουν θέσεις εργασίας που σχετίζονται με την αυτοκινητοβιομηχανία κάθε χρόνο.
