Σε μια κρίσιμη εξέλιξη που εντείνει τον έλεγχο στο σύστημα κατανομής των ευρωπαϊκών και εθνικών αγροτικών επιδοτήσεων, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) δημοσιοποίησε τα αποτελέσματα των δορυφορικών ελέγχων (Monitoring – Area Monitoring System) για τις δηλώσεις ΟΣΔΕ 2025. Τα ευρήματα αυτά δείχνουν, για πρώτη φορά σε τόσο μεγάλη κλίμακα, ποια αγροτεμάχια χαρακτηρίστηκαν από το σύστημα με τον λεγόμενο κωδικό 80100 – “YELLOW” (κίτρινο) και κατά συνέπεια μπλόκαραν την πληρωμή των αντίστοιχων επιδοτήσεων στους παραγωγούς.
Τι σημαίνει «κίτρινο» αγροτεμάχιο
Ο χαρακτηρισμός “κίτρινο” δεν είναι απλώς μια χρωματική ένδειξη, δηλώνει ότι το σύστημα παρακολούθησης δορυφορικών εικόνων δεν επιβεβαίωσε την επιλεξιμότητα της δηλωμένης έκτασης με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις:
- Δεν εντοπίστηκε στο χωράφι η δηλωθείσα χρήση ή καλλιέργεια όπως είχε δηλωθεί στο ΟΣΔΕ.
- Οι εικόνες παραπέμπουν σε εγκαταλελειμμένη ή μη ενεργή γεωργική έκταση.
- Υπάρχει ετερογένεια ή λάθος σχέδιο στο αγροτεμάχιο.
- Δεν τηρήθηκε η ελάχιστη αγροτική δραστηριότητα (π.χ. άροση ή κοπή).
- Υπάρχουν μη επιλέξιμα στοιχεία σε τμήμα ή στο σύνολο του τεμαχίου.
Αυτές οι περιπτώσεις δεν πληρώνονται αυτόματα στο πλαίσιο των άμεσων ενισχύσεων, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί να βλέπουν τις επιδοτήσεις τους να μπλοκάρονται έως ότου αποδείξουν με συμπληρωματικά στοιχεία την επιλεξιμότητα της εκμετάλλευσής τους.
Το αποτέλεσμα του ελέγχου
Τα αποτελέσματα του Monitoring έχουν αναρτηθεί στο πληροφοριακό σύστημα της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΕΑΕ) και είναι πλέον διαθέσιμα για κάθε δικαιούχο. Η ΑΑΔΕ δίνει διορία έως τις 27 Φεβρουαρίου 2026 στους παραγωγούς των αγροτεμαχίων που χαρακτηρίστηκαν “κίτρινα” να υποβάλουν φωτογραφίες με γεωσήμανση (geotagged) χρησιμοποιώντας την εφαρμογή Agrisnap-GR – έναν επίσημο ψηφιακό τρόπο καταγραφής και τεκμηρίωσης της πραγματικής κατάστασης στο χωράφι.
Η διαδικασία αυτή είναι κρίσιμη, καθώς οι φωτογραφίες πρέπει να δείχνουν ξεκάθαρα τη χρήση της έκτασης και να έχουν πιστοποιημένες συντεταγμένες, καθώς αποτελούν ουσιαστικά τα αποδεικτικά στοιχεία που θα επανεξετάσουν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της ΑΑΔΕ.
Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ
Τα αποτελέσματα του monitoring έρχονται σε μια περίοδο έντονων αποκαλύψεων για την κακοδιαχείριση των αγροτικών επιδοτήσεων στη χώρα τα τελευταία χρόνια. Η υπόθεση του σκάνδαλου ΟΠΕΚΕΠΕ, που έφερε στο φως οργανωμένα δίκτυα υποβολής ψευδών δηλώσεων και έχει οδηγήσει σε ποινικές διώξεις, δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων και έρευνες από την αρμόδια Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, έχει ήδη επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην κατανομή πόρων και στη λειτουργία του συστήματος επιδοτήσεων.
Ο οργανισμός ΟΠΕΚΕΠΕ, που ήταν υπεύθυνος για τη διαχείριση των κεφαλαίων, καταργήθηκε και οι αρμοδιότητές του μεταφέρθηκαν στην ΑΑΔΕ – μια κίνηση που αποσκοπεί στην ενίσχυση του ελέγχου και στη διασφάλιση διαφάνειας.
Τι πρέπει να κάνουν οι αγρότες που θεωρούν ότι αδικούνται
Αν αντιμετωπίζετε την ένδειξη “κίτρινο” για κάποιο από τα αγροτεμάχια σας, οι βασικές ενέργειες που πρέπει άμεσα να κάνετε είναι οι εξής:
- Ελέγξτε τα αποτελέσματα στο περιβάλλον του ΕΑΕ για να δείτε ποια ακριβώς τεμάχια έχουν χαρακτηριστεί «κίτρινα» και για ποιο λόγο.
- Εγκαταστήστε και χρησιμοποιήστε την εφαρμογή Agrisnap-GR για να τραβήξετε και να υποβάλετε φωτογραφίες με γεωσήμανση που αποδεικνύουν την πραγματική χρήση και κατάσταση του χωραφιού σας.
- Συνεργαστείτε με τον λογιστή σας ή τεχνικό σύμβουλο για να εξασφαλίσετε ότι οι αποδείξεις που υποβάλλονται είναι πλήρεις, έγκυρες και συμβατές με τα κριτήρια του Monitoring.
- Αν υπάρχει επίμονο πρόβλημα ή λάθος στον χαρακτηρισμό, εξετάστε τη δυνατότητα διοικητικής αναθεώρησης ή ένστασης μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών πριν από τις καταληκτικές ημερομηνίες.
Η ενεργοποίηση του monitoring και η αυστηροποίηση των ελέγχων με δορυφορική και ψηφιακή τεκμηρίωση είναι μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας της ΑΑΔΕ να επαναφέρει αξιοπιστία στο σύστημα επιδοτήσεων, με στόχο να τιμωρήσει τις στρεβλώσεις και να ενισχύσει μόνο τους έντιμους παραγωγούς.
Σε μια στιγμή που εκκρεμούν ποινικές και διοικητικές διαδικασίες για δεκάδες υπόπτους και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη επιβάλει πρόστιμα λόγω των παλιών κακών πρακτικών, οι ελληνικές αρχές και ο αγροτικός κόσμος βρίσκονται στο σταυροδρόμι μεταξύ διαφάνειας και διεκδίκησης δικαιοσύνης.
