Οι αγορές δεν έχουν συναισθήματα. Έχουν αντανακλαστικά! Και σε κάθε γεωπολιτική κρίση, το ίδιο έργο επαναλαμβάνεται: πρώτα ο πανικός, μετά η εκτόνωση, στο τέλος το παιχνίδι των γρήγορων.
Χθες, Τρίτη, οι βασικοί ευρωπαϊκοί δείκτες κατέγραψαν ισχυρές απώλειες. Ο DAX, ο CAC 40, ο FTSE 100 και ο πανευρωπαϊκός STOXX Europe 600 βρέθηκαν υπό πίεση, με τους επενδυτές να μειώνουν ρίσκο μπροστά στον φόβο κλιμάκωσης της σύγκρουσης και απειλής για τα Στενά του Ορμούζ.
Το σενάριο ήταν απλό, αν διαταραχθεί η ροή ενέργειας, το πετρέλαιο εκτινάσσεται, ο πληθωρισμός επιστρέφει και οι κεντρικές τράπεζες αναγκάζονται να «σφίξουν» ξανά τη νομισματική πολιτική.
Έτσι, η πρώτη αντίδραση ήταν μαζική φυγή. Σε τέτοιες στιγμές, όπως επισημαίνει στη HuffPost έμπειρος χρηματιστής, τα χαρτοφυλάκια λειτουργούν αμυντικά: Πουλούν μετοχές. Μετακινούνται σε ασφαλή καταφύγια. Μειώνουν έκθεση σε ρίσκο. Οι απώλειες έφτασαν σε επίπεδα που παρέπεμπαν σε σοβαρή διόρθωση. Η εικόνα θύμιζε σκηνικό «risk-off», όπου το βασικό ζητούμενο δεν είναι το κέρδος, αλλά η προστασία.
Το ράλι της ανακούφισης…
Σήμερα Τετάρτη, η εικόνα άλλαξε. Οι ίδιοι δείκτες που κατρακύλησαν, αντέδρασαν με άνοδο που σε ορισμένες περιπτώσεις πλησίασε το 3%. Γιατί; Τι άλλαξε; Διότι το χειρότερο σενάριο — τουλάχιστον προς το παρόν — δεν επιβεβαιώθηκε. Το Ορμούζ δεν έκλεισε ολοκληρωτικά και ο πρόεδρος Τραμπ ανακοίωσε ότι θα προσφέρει ασφαλιστική κάλυψη και προστασία με πολεμικά πλοία, ώστε το εμπόριο να μην διαταραχθεί καθοριστικά. Και εκεί ακριβώς ξεκινά το παιχνίδι…
Ποιοι κερδίζουν μέσα στο χάος
Η μεταβλητότητα είναι ο καλύτερος σύμμαχος της κερδοσκοπίας. Οι βραχυπρόθεσμοι traders, τα hedge funds και τα αλγοριθμικά συστήματα δεν επενδύουν στο «πού θα πάει η οικονομία σε έναν χρόνο». Επενδύουν στο «τι θα συμβεί στην επόμενη ώρα». Πουλούν στο πρώτο κύμα πανικού. Αγοράζουν όταν η πτώση κορυφώνεται. Ποντάρουν σε ενεργειακές και αμυντικές μετοχές. Εκμεταλλεύονται τις διακυμάνσεις 2%–4% μέσα σε μία συνεδρίαση.
Σε ένα περιβάλλον όπου οι δείκτες κάνουν κινήσεις – ασανσέρ, το χάος μετατρέπεται σε πεδίο ταχείας απόδοσης. Για τους μακροπρόθεσμους επενδυτές, αυτή είναι περίοδος αβεβαιότητας. Για τους κερδοσκόπους, είναι περίοδος δραστηριότητας.
Η άλλη όψη
Το «αίμα» στις αγορές δεν είναι μεταφορικό σχήμα. Είναι πραγματικές απώλειες για χαρτοφυλάκια, συνταξιοδοτικά ταμεία, μικροεπενδυτές που παρασύρονται από τον φόβο. Και όμως, στο ίδιο σκηνικό, κάποιοι καταγράφουν σημαντικά κέρδη. Δεν δημιουργούν την κρίση, αλλά ξέρουν να κινούνται μέσα σε αυτήν.
Προφανώς και το σημερινό ράλι στα χρηματιστήρια δεν σημαίνει ότι η κρίση τελείωσε. Σημαίνει ότι η αγορά προσαρμόζεται… Γιατί στις αγορές, όπως και στην ιστορία, το κενό δεν μένει ποτέ ακάλυπτο. Κάποιοι το φοβούνται. Κάποιοι το περιμένουν. Και κάποιοι το εκμεταλλεύονται…
