Στην Ελλάδα, το πλαίσιο για την τεχνητή διακοπή της κύησης είναι από τα πιο σαφή στην Ευρώπη, με τα χρονικά όρια να καθορίζονται από το Άρθρο 304 του Ποινικού Κώδικα. Με βάση αυτά και το αυστηρό πλαίσιο που ορίζει πως οφείλουν να πράττουν οι γιατροί – είτε σε δημόσιο, είτε σε ιδιωτικό νοσοκομείο στη χώρα μας – προκύπτουν πρακτικά ζητήματα.
Βασικό είναι να κινηθεί με σχετική ταχύτητα κάθε γυναίκα που επιθυμεί να προχωρήσει σε διακοπή κύησης και να λάβει υπόψιν ότι, πέρα από τα χρονικά όρια που θέτει ο νόμος, στα δημόσια νοσοκομεία μπορεί να υπάρξει αναμονή. Με δεδομένο ότι ισχύει ένα βασικό όριο των εβδομάδων κύησης, πέρα από το οποίο μόνο σε ειδικές περιπτώσεις επιτρέπει ο νόμος την διακοπή, είναι σημαντικό να μη χάνεται χρόνος, υπό την προϋπόθεση ότι η γυναίκα έχει λάβει την τελικής της απόφαση.
Μπορεί να πει “όχι” ένας γιατρός;
Το ερώτημα μοιάζει εως οριακό. Και όμως, ο νόμος στην Ελλάδα απαντά θετικά, αποδεχόμενος τυχόν συνειδησιακούς λόγους για τους οποίους μία ή ένας γιατρός να μην θέλει να κάνει διακοπή κύησης.
Δηλαδή, αναγνωρίζει το δικαίωμα να πει ο γιατρός “όχι”, αν δεν θέλει να κάνει την επέμβαση για άμβλωση.
Συγκεκριμένα, επιτρέπει σε γιατρούς να αρνηθούν για λόγους συνείδησης τη διενέργεια της επέμβασης για θρησκευτικούς ή ιδεολογικούς λόγους (εκτός αν κινδυνεύει η ζωή της γυναίκας). Σε αυτή την περίπτωση, το νοσοκομείο οφείλει να σε παραπέμψει σε άλλον γιατρό της ίδιας μονάδας που θα εκτελέσει την πράξη.
Τα χρονικά όρια που ισχύουν με βάση το νόμο για την διακοπή κύησης στην Ελλάδα (πίνακας Gemini/Google)
| Αιτιολογία Διακοπής | Χρονικό Όριο (Εβδομάδες Κύησης) |
| Με επιθυμία της εγκύου | Έως τη συμπλήρωση της 12ης εβδομάδας. |
| Βιασμός / Αποπλάνηση ανήλικης / Αιμομιξία | Έως τη συμπλήρωση της 19ης εβδομάδας. |
| Σοβαρές ανωμαλίες του εμβρύου | Έως τη συμπλήρωση της 24ης εβδομάδας. |
| Κίνδυνος για τη ζωή/υγεία της μητέρας | Χωρίς χρονικό περιορισμό (οποιαδήποτε στιγμή). |
Βασικές Προϋποθέσεις – Διαδικασίες
Για να πραγματοποιηθεί η διακοπή κύησης νόμιμα σε δημόσιο ή ιδιωτικό νοσοκομείο στην Ελλάδα, πρέπει να συντρέχουν τρεις προϋποθέσεις:
- ΣΑπαιτείται η έγγραφη συγκατάθεση της εγκύου. Αν η έγκυος είναι ανήλικη, απαιτείται η συναίνεση ενός εκ των γονέων ή του κηδεμόνα.
- Στις περιπτώσεις προβλημάτων υγείας (μητέρας ή εμβρύου), απαιτείται βεβαίωση από τον κατάλληλο ειδικό γιατρό.
- Η επέμβαση πρέπει να διενεργείται αποκλειστικά από γιατρό μαιευτήρα-γυναικολόγο σε οργανωμένη νοσηλευτική μονάδα.
Κάλυψη από τον ΕΟΠΥΥ
Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία και τον Ενιαίο Κανονισμό Παροχών Υγείας (ΕΚΠΥ) η γυναίκα που θα υποβληθεί σε διακοπή κύησης δεν επιβαρύνεται με το κόστος της επέμβασης ή της νοσηλείας.
Η διακοπή κύησης στα δημόσια νοσοκομεία καλύπτεται πλήρως από τα ασφαλιστικά ταμεία μέσω του ΕΟΠΥΥ. Ακόμη και αν δεν υπάρχει ασφαλιστική ικανότητα, η πρόσβαση στις δημόσιες δομές υγείας για τη συγκεκριμένη πράξη είναι δωρεάν με τη χρήση του ΑΜΚΑ, βάσει του νόμου για την υγειονομική κάλυψη ανασφάλιστων.
Αν επιλέξει μία γυναίκα ιδιωτική κλινική, ο ΕΟΠΥΥ καλύπτει μόνο ένα πολύ μικρό μέρος του κόστους (το λεγόμενο “κρατικό τιμολόγιο”), οπότε το μεγαλύτερο μέρος του κόστους επιβαρύνει την ασθενή.