Νέες διαστάσεις παίρνει η υπόθεση της έντονης οσμής αερίου στο σχολικό συγκρότημα της Γκράβας, που οδήγησε στην προσωρινή αναστολή λειτουργίας του, καθώς ο πολιτικός μηχανικός του ΕΜΠ και σπηλαιολόγος Πάνος Δευτεραίος ζητά να ελεγχθούν διεξοδικά οι υπόγειες σήραγγες, οι τεχνικοί χώροι και τα γειτονικά δίκτυα αποχέτευσης. Όπως υποστηρίζει, κάτω από το συγκρότημα υπάρχουν υπόγειοι διάδρομοι και χώροι που εξυπηρετούν τις εγκαταστάσεις, ενώ δεν αποκλείει η οσμή να συνδέεται με κάποιο δίκτυο αποχέτευσης. Ωστόσο, η πραγματική πηγή της οσμής δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Η υπόθεση έχει προκαλέσει ανησυχία σε γονείς, μαθητές και εκπαιδευτικούς, καθώς οι έρευνες που πραγματοποιήθηκαν δεν έχουν οδηγήσει, σύμφωνα με το δημοσίευμα, σε οριστική απάντηση για την προέλευση του προβλήματος.
Ο Πάνος Δευτεραίος, σε συνέντευξή του στην «Απογευματινή», αναφέρθηκε σε δημοσιεύματα του 1981 για την ύπαρξη υπόγειων σηράγγων στη Γκράβα, οι οποίες φέρεται να εξυπηρετούσαν τις λειτουργικές ανάγκες των εγκαταστάσεων.
Γκράβα: Οι υπόγειες στοές και οι αναφορές για παλιές διόδους
Όπως ανέφερε ο καθηγητής του ΕΜΠ, εδώ και χρόνια κυκλοφορούν πληροφορίες μεταξύ μαθητών για προσβάσεις από διάφορα σημεία του σχολικού συγκροτήματος προς υπόγειους χώρους.
«Από συγκεχυμένες πληροφορίες που έφταναν στην ερευνητική ομάδα μας “Alter Exploring Team” κατά καιρούς συλλέγαμε υλικό για αποθηκευτικούς θαλάμους καθώς και για στοές καταφυγίων και μηχανολογικών εγκαταστάσεων», δήλωσε.
Όπως πρόσθεσε, ορισμένοι αστικοί θρύλοι υποστήριζαν ότι οι σήραγγες ενδέχεται να οδηγούσαν έξω από το συγκρότημα και να αποτελούσαν διόδους διαφυγής παλιών φυλακών. Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός, ωστόσο, δεν παρουσιάζεται ως επιβεβαιωμένο ιστορικό στοιχείο.
Ο ίδιος εκτιμά ότι η ύπαρξη σηράγγων που φιλοξενούν δίκτυα ηλεκτρολογικών, μηχανολογικών και υδραυλικών εγκαταστάσεων είναι εύλογη, καθώς τέτοιοι χώροι μπορούν να συνδέουν διαφορετικά κτίρια και εγκαταστάσεις, όπως το λεβητοστάσιο ή το κολυμβητήριο.
Σύμφωνα με τον Δευτεραίο, αντίστοιχα υπόγεια συστήματα υπάρχουν και σε άλλα μεγάλα κτιριακά συγκροτήματα της ίδιας περιόδου, όπως η Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου.
Γκράβα: Τα παλιά δημοσιεύματα και το σχέδιο των στοών
Ο πολιτικός μηχανικός αποκάλυψε ότι το 2023 ο συγγραφέας Θανάσης Βέμπος τού παραχώρησε ένα σχέδιο των υπόγειων στοών, καθώς και δύο αποκόμματα παλιών εφημερίδων, κατά τη διάρκεια συνάντησής τους στην παρουσίαση του βιβλίου του «Υπόγεια Αθήνα».
Όπως ανέφερε, στα δημοσιεύματα της δεκαετίας του 1980 υπήρχαν αναφορές για χρήση υπόγειων χώρων σε σχολικές εγκαταστάσεις από μαθητές ή άλλα άτομα, μεταξύ άλλων για κάπνισμα ή χρήση ναρκωτικών. Οι αναφορές αυτές αφορούσαν καταγγελίες που είχαν γίνει τότε από γονείς και μαθητικές κοινότητες προς το υπουργείο Παιδείας.
Τα στοιχεία αυτά, σύμφωνα με τον ίδιο, ενισχύουν την ανάγκη να εξεταστούν οι υπόγειοι χώροι και να διαπιστωθεί ποια τμήματα του δικτύου υπάρχουν σήμερα και σε ποια κατάσταση βρίσκονται.
Γιατί υπάρχει ανησυχία για τη συγκέντρωση αερίων στη Γκράβα
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει ο Δευτεραίος στους πιθανούς κινδύνους που μπορεί να παρουσιάζουν υπόγειοι χώροι με ανεπαρκή αερισμό, ειδικά εάν συνδέονται με αποχετευτικά δίκτυα ή σημεία όπου παραμένουν στάσιμα ύδατα και λύματα.
Όπως εξήγησε, σε τέτοιους χώρους ενδέχεται να συγκεντρώνονται επικίνδυνα αέρια, όπως το υδρόθειο ή το μεθάνιο. Το τελευταίο αποτελεί το κύριο συστατικό του φυσικού αερίου και είναι εύφλεκτο.
Ο ίδιος προειδοποίησε ότι η περιορισμένη ανανέωση του αέρα και η πιθανή έλλειψη οξυγόνου μπορούν να καταστήσουν ορισμένους υπόγειους χώρους επικίνδυνους. Για τον λόγο αυτό, θεωρεί αναγκαίο να διευκρινιστεί εάν οι έλεγχοι που πραγματοποιήθηκαν στη Γκράβα κάλυψαν όλες τις σήραγγες, τους βοηθητικούς χώρους και τα δίκτυα που ενδέχεται να σχετίζονται με την οσμή.
Ο καθηγητής εκτιμά ότι η πηγή μπορεί να βρίσκεται σε αποχετευτικό αγωγό, χωρίς όμως να αποκλείει άλλες πιθανές αιτίες. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει επιβεβαιωμένο στοιχείο που να συνδέει την οσμή με συγκεκριμένο υπόγειο χώρο ή δίκτυο.
Η δεύτερη επιστολή στον Δήμο Αθηναίων
Στο πλαίσιο αυτό, ο Πάνος Δευτεραίος απέστειλε δεύτερη επιστολή προς τον δήμαρχο Αθηναίων, σε συνέχεια προηγούμενης επιστολής της 12ης Οκτωβρίου 2026, ζητώντας να πραγματοποιηθεί ολοκληρωμένος έλεγχος όλων των υπόγειων χώρων του σχολικού συγκροτήματος, αλλά και των γειτονικών δικτύων.
Στην επιστολή προτείνεται να εξεταστούν οι σήραγγες και τα δίκτυα που βρίσκονται εντός και εκτός του σχολικού χώρου. Παράλληλα, γίνεται ειδική αναφορά στις οδούς Σκιάθου και Πασσώβ (Χατζηδάκη), όπου, σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχουν παλιοί υπόγειοι παντορροϊκοί αγωγοί αποχέτευσης που καταλήγουν στον κεντρικό αποχετευτικό αγωγό.
«Μπορούμε να αναλάβουμε σχετικό έλεγχο των σηράγγων και των δικτύων», αναφέρεται στην επιστολή.
Το ζητούμενο πλέον είναι να εντοπιστεί με σαφήνεια η προέλευση της οσμής και να διαπιστωθεί εάν υπάρχει κίνδυνος για μαθητές, εκπαιδευτικούς και εργαζομένους. Η διερεύνηση των υπόγειων χώρων αποτελεί πρόταση του ειδικού και μένει να φανεί εάν και με ποιον τρόπο θα ενταχθεί στους ελέγχους των αρμόδιων υπηρεσιών.
