Μέσα σε λίγες ώρες, ένα βίντεο που αναρτήθηκε στο Χ από τον λογαριασμό «Emily Thompson / @EmilyTanalyst» έβαλε φωτιά στο πολιτικό σκηνικό της Κύπρου. Το περιεχόμενό του, με ισχυρισμούς για «σκιώδη» χρηματοδότηση προεκλογικής εκστρατείας, πρόσβαση επιχειρηματιών στο προεδρικό περιβάλλον και υπαινιγμούς για συναλλαγές, αμφισβητείται από την κυβέρνηση ως «κακόβουλο προϊόν μοντάζ», ενώ την ίδια στιγμή τα κόμματα απαιτούν απαντήσεις και οι αρχές καλούνται να ξεχωρίσουν τι είναι αλήθεια, τι είναι κοπτοραπτική και τι είναι επιχείρηση επιρροής.
Η χρονική συγκυρία φορτίζει ακόμη περισσότερο την υπόθεση: Η Κύπρος ασκεί την εκ περιτροπής Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ από 1 Ιανουαρίου έως 30 Ιουνίου 2026 και το υλικό εμφανίστηκε ακριβώς πάνω στο ξεκίνημα αυτού του εξαμήνου.
Στο επίμαχο υλικό εμφανίζονται/ακούγονται, σύμφωνα με σειρά δημοσιευμάτων, πρόσωπα που συνδέονται με το προεδρικό περιβάλλον και τον επιχειρηματικό κόσμο. Μεταξύ άλλων ο Γιώργος Λακκοτρύπης, ο Χαράλαμπος Χαραλάμπους (διευθυντής του Γραφείου του Προέδρου) και ο επιχειρηματίας Γιώργος Χρυσοχόος (Cyfield). Οι διάλογοι αποδίδονται ως συζητήσεις για μετρητά, πλαφόν εκλογικών δαπανών, «οδούς πρόσβασης» και δωρεές/εισφορές που θα μπορούσαν να λειτουργούν ως «κλειδιά».
Κρίσιμο σημείο: Ούτε η προέλευση, ούτε η πλήρης, αμοντάριστη μορφή του υλικού έχουν παρουσιαστεί δημόσια, ενώ μέρος της δημόσιας συζήτησης περιστρέφεται ακριβώς γύρω από το τι δεν βλέπουμε.
Η κυβέρνηση πέρασε άμεσα στην αντεπίθεση. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης δήλωσε ότι το βίντεο, «στη βάση πρώτης αξιολόγησης αρμόδιας υπηρεσίας», είναι προϊόν μοντάζ και ότι εξετάζεται υπόθεση «υβριδικής δραστηριότητας» κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας, με ενημέρωση Γενικού Εισαγγελέα και Αρχηγού Αστυνομίας. Παράλληλα:
Ο Γιώργος Λακκοτρύπης προσέφυγε στις αρχές, υποστηρίζοντας συρραφή/αλλοίωση δηλώσεων ώστε να εξυπηρετείται «συγκεκριμένο αφήγημα».
Ο Γιώργος Χρυσοχόος, σύμφωνα με ρεπορτάζ, απορρίπτει αποσπασματική χρήση και σημειώνει πως στο υλικό έχουν «ραφτεί» άσχετες συζητήσεις.
Η προεδρία απαντά και για ισχυρισμούς που αφορούν τον Φορέα Κοινωνικής Στήριξης υπό την Πρώτη Κυρία, απορρίπτοντας ανταλλάγματα/αδιαφάνεια.
Είναι deepfake; Η αξιολόγηση που περιπλέκει τα πράγματα
Στο πεδίο της τεχνικής αξιολόγησης, ενδιαφέρον έχει το εύρημα ότι δεν προκύπτουν «καθαρά» ίχνη ΑΙ/deepfake, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το υλικό δεν μπορεί να είναι κομμένο, επιλεγμένο ή παρουσιασμένο εκτός πλαισίου. Με άλλα λόγια: Μπορεί να μην είναι «ψεύτικο» με την έννοια του ψηφιακά κατασκευασμένου προσώπου/φωνής, αλλά να είναι παραπλανητικό με την έννοια της μονταρισμένης αφήγησης.
Γιατί η χρονική στιγμή μετράει και γιατί δεν αποδεικνύει τίποτα από μόνη της
Η Κύπρος βρίσκεται στην Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ για το α’ εξάμηνο του 2026. Αυτό, αντικειμενικά, ανεβάζει το «διακύβευμα» για την εικόνα της χώρας. Μια υπόθεση διαφάνειας, ακόμη κι αν αφορά υποψίες, γίνεται πιο εύφλεκτη όταν η Λευκωσία βρίσκεται στο ευρωπαϊκό προσκήνιο. Όμως η χρονική σύμπτωση δεν είναι απόδειξη. Είναι ένδειξη που εξηγεί γιατί η κυβέρνηση μιλά για στοχοποίηση της χώρας, η αντιπολίτευση πιέζει για άμεση διερεύνηση και το κοινό διαβάζει το γεγονός είτε ως «χτύπημα έξωθεν» είτε ως «ξεκαθάρισμα λογαριασμών εντός».
Τα 3 σενάρια που συζητούνται (και τι «στέκει» σε καθένα)
1) «Ρωσικό δάχτυλο» / γεωπολιτική επιχείρηση
Κυκλοφορεί στον δημόσιο λόγο (και σε ρεπορτάζ) η εκδοχή ότι πίσω από τη διαρροή υπάρχει ρωσική εμπλοκή, στο πλαίσιο υβριδικών επιχειρήσεων που επιδιώκουν πλήγμα σε χώρα-προεδρεύουσα της ΕΕ ή θόλωση γύρω από κυρώσεις/ολιγάρχες. Δημοσιεύματα αναφέρουν ότι πηγές κοντά στην κυβέρνηση μιλούν για «ρωσικό αποτύπωμα».
Τι θα ενίσχυε αυτό το σενάριο: τεχνικά ίχνη (υποδομές/servers), διαδρομές διάχυσης, συντονισμένα δίκτυα αναπαραγωγής, ή στοιχεία από ευρωπαϊκή συνεργασία (Europol κ.λπ.) που να “δένουν” επιχειρησιακά.
Τι το αποδυναμώνει: μέχρι στιγμής, δημόσια, δεν υπάρχει τεκμηρίωση — μόνο εκτιμήσεις/διαρροές και πολιτική ανάγνωση.
2) «Τουρκικό ίχνος» / επιχείρηση παραπλάνησης με ψηφιακά σημάδια
Εδώ μπαίνει ένα πιο «χειροπιαστό» αλλά και πιο διφορούμενο στοιχείο: ειδικοί εντόπισαν στο συνοδευτικό κείμενο και σε on-screen στοιχεία χαρακτήρες όπως “ı” (i χωρίς τελεία) και “ş”, που παραπέμπουν σε τουρκικό πληκτρολόγιο. Οι ίδιοι, ωστόσο, τονίζουν ότι αυτό δεν είναι απόδειξη ταυτότητας. Μπορεί να είναι σκόπιμη «υπογραφή» για αποπροσανατολισμό.
Τι θα ενίσχυε αυτό το σενάριο: διασταύρωση του ψηφιακού αποτυπώματος με λογαριασμούς/δίκτυα προέλευσης και τρόπο διάχυσης.
Τι το αποδυναμώνει: ακριβώς η δυνατότητα «σκηνοθετημένων ιχνών» (false flags) σε υλικό που έχει περάσει από χέρια τρίτων.
3) «Εσωτερικό δάχτυλο» / κυπριακό πολιτικό και επιχειρηματικό ξεκαθάρισμα
Το τρίτο σενάριο λέει κάτι πιο πεζό, αλλά καθόλου απίθανο: Ότι πρόκειται για εσωτερική σύγκρουση είτε πολιτική (ενόψει του 2028) είτε επιχειρηματική είτε θεσμική. Η βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ειρήνη Χαραλαμπίδου, απορρίπτει ρητά τα σενάρια ξένων «δακτύλων» και ρίχνει το βάρος στην ουσία: Αν δεν υπήρχαν πράξεις/πρακτικές διαφθοράς, δεν θα υπήρχε «υλικό» να καταγραφεί.
Τι θα ενίσχυε αυτό το σενάριο: διαδρομή καταγραφής/πρόσβασης (ποιος είχε δυνατότητα να στήσει συνάντηση, να τραβήξει υλικό, να το “φυλάξει”), χρονική στοχοποίηση συγκεκριμένων προσώπων και όχι γενικής γεωπολιτικής σύγκρουσης.
Τι το αποδυναμώνει: αν προκύψουν σαφή τεχνικά/επιχειρησιακά στοιχεία ότι η ανάρτηση και η διάχυση εντάσσονται σε οργανωμένη εξωτερική επιχείρηση.
Ο «ουκρανικός» συμβολισμός και ο λογαριασμός: στοιχείο ή σκηνικό;
Μέρος της συζήτησης αφορά και το ποιος ανέβασε το υλικό. Ελληνικά ΜΜΕ περιγράφουν την ανάρτηση ως προερχόμενη από «ανεξάρτητη Ουκρανή ερευνήτρια», ενώ άλλες έρευνες σημειώνουν ότι η ταυτότητα πίσω από το προφίλ δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Αυτό είναι κομβικό: Σε επιχειρήσεις επιρροής, το «περιτύλιγμα» (σήματα, σημαίες, βιογραφικά, αυτοπαρουσίαση) μπορεί να είναι είτε πραγματικό είτε εργαλείο αξιοπιστίας ή και καπνός για να κρυφτεί ο πραγματικός πομπός.
Το μάθημα από τις «Χρυσές Βίζες»: όταν το βίντεο αλλάζει πολιτική ατζέντα
Η Κύπρος έχει ήδη ζήσει μια υπόθεση όπου οπτικοακουστικό υλικό και αποκαλύψεις προκάλεσαν ισχυρούς τριγμούς. Η έρευνα του Al Jazeera Investigative Unit για τα «χρυσά διαβατήρια» συνέβαλε σε πολιτική κρίση και στην απόφαση τερματισμού του προγράμματος (τότε).
Η διαφορά εδώ είναι ότι τώρα βρισκόμαστε σε γκρίζα ζώνη αυθεντικότητας/πλαισίου: άλλος βαθμός τεκμηρίωσης, άλλη αφετηρία, άλλη προέλευση υλικού.
Για να φύγει η υπόθεση από τη σφαίρα της σκανδαλολογίας και να μπει στη σφαίρα των αποδείξεων, χρειάζονται συγκεκριμένα βήματα:
Ανάλυση πρωτογενούς υλικού (αν υπάρχει) από ανεξάρτητους πραγματογνώμονες και τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Chain of custody: ποιος κατέγραψε, πότε, πού, πώς έφτασε στον λογαριασμό που το δημοσίευσε.
Πλήρες πλαίσιο: τι λείπει πριν/μετά από κάθε απόσπασμα.
Θεσμική διερεύνηση του περιεχομένου (όχι μόνο του “ποιος διέρρευσε”), όπως ζητούν κόμματα της αντιπολίτευσης.
Γιατί, στο τέλος, το πραγματικό ερώτημα για μια δημοκρατία δεν είναι μόνο αν το βίντεο είναι μοντάζ. Είναι και αν υπάρχει, πίσω από τη δημόσια εικόνα, ένα σύστημα που αφήνει χώρο σε «σκιώδεις» διαδρομές χρήματος ή αν κάποιοι ποντάρουν ακριβώς στη σύγχυση για να πλήξουν πρόσωπα και θεσμούς.
