Τα ευρήματα μιας νέας επιστημονικής μελέτης σχετικά με τη διατροφή και τη γήρανση του εγκεφάλου, εστιάζοντας ιδιαίτερα στη λεγόμενη δίαιτα MIND παρουσιάζει σε άρθρο του το Cnn.com. Η δίαιτα αυτή αποτελεί συνδυασμό της Μεσογειακής δίαιτας και της δίαιτας DASH, οι οποίες θεωρούνται από τις πιο υγιεινές διατροφικές προσεγγίσεις.
Ενώ και οι τρεις προαναφερθείσες δίαιτες βασίζονται κυρίως σε φυτικές τροφές, η MIND δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε συγκεκριμένα τρόφιμα που πιστεύεται ότι προστατεύουν τον εγκέφαλο, όπως τα μούρα, τα όσπρια, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα ψάρια, τα πουλερικά, τα δημητριακά ολικής άλεσης, το ελαιόλαδο και οι ξηροί καρποί, ενώ περιορίζει σημαντικά τρόφιμα με κορεσμένα λιπαρά, όπως το κόκκινο κρέας, το βούτυρο και τα τηγανητά.
Σύμφωνα με τη μελέτη, η αυστηρότερη τήρηση της δίαιτας MIND σχετίζεται με πιο αργή γήρανση του εγκεφάλου, ιδιαίτερα όσον αφορά τη φαιά ουσία, η οποία είναι υπεύθυνη για σημαντικές λειτουργίες όπως η μνήμη, η σκέψη και η λήψη αποφάσεων.
Συγκεκριμένα, μια αύξηση τριών μονάδων στην προσήλωση στη δίαιτα συνδέθηκε με 20% μικρότερη απώλεια φαιάς ουσίας, κάτι που αντιστοιχεί σε καθυστέρηση της εγκεφαλικής γήρανσης κατά περίπου 2,5 χρόνια. Τα αποτελέσματα αυτά ενισχύουν προηγούμενες έρευνες που έχουν συνδέσει τόσο τη Μεσογειακή όσο και τη MIND δίαιτα με μειωμένο κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης και νόσου Αλτσχάιμερ.
Τα συμπεράσματα της νέας μελέτης ευθυγραμμίζονται με τα προηγούμενα ευρήματα και προσθέτουν «περαιτέρω υποστήριξη για την κατανάλωση ενός μεσογειακού διατροφικού προτύπου», όπως δηλώνει ο σημαντικός ερευνητής διατροφής, δρ. Γουόλτερ Γουίλετ στο Cnn.com μέσω μέιλ.
Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, βασίστηκε σε δεδομένα από περισσότερους από 1.600 ενήλικες, με μέση ηλικία τα 60 έτη, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν για περίπου 12 χρόνια στο πλαίσιο της μελέτης Framingham. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωναν ερωτηματολόγια διατροφής, υποβάλλονταν σε ιατρικές εξετάσεις και πραγματοποιούσαν απεικονίσεις εγκεφάλου μέσω μαγνητικής τομογραφίας.
Εκτός από τη φαιά ουσία, οι ερευνητές εξέτασαν και τις κοιλίες του εγκεφάλου, οι οποίες τείνουν να μεγαλώνουν όσο συρρικνώνεται ο εγκεφαλικός ιστός με την ηλικία. Διαπιστώθηκε ότι όσοι ακολουθούσαν πιο πιστά τη δίαιτα παρουσίαζαν πιο αργή διεύρυνση των κοιλιών, γεγονός που υποδηλώνει λιγότερη εγκεφαλική ατροφία και μικρότερο κίνδυνο για Αλτσχάιμερ.
Ωστόσο, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μελέτη είναι παρατηρησιακή και δεν αποδεικνύει σχέση αιτίας-αποτελέσματος. Είναι πιθανό άτομα με ήδη καλύτερη εγκεφαλική υγεία να υιοθετούν πιο υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Παρ’ όλα αυτά, θεωρείται πιο πιθανό ότι η υγιεινή διατροφή συμβάλλει θετικά στη δομή και λειτουργία του εγκεφάλου.
Η ανάλυση των επιμέρους τροφών έδειξε ότι τα μούρα και τα πουλερικά είχαν τη μεγαλύτερη συμβολή στην επιβράδυνση της εγκεφαλικής γήρανσης, πιθανώς λόγω των αντιοξειδωτικών και της υψηλής ποιότητας πρωτεΐνης που περιέχουν. Αντίθετα, η κατανάλωση γλυκών και τηγανητών φαγητών συνδέθηκε με ταχύτερη γήρανση του εγκεφάλου, συμπεριλαμβανομένης της αύξησης των κοιλιών και της φθοράς του ιππόκαμπου, περιοχής κρίσιμης για τη μνήμη.
Παρά ορισμένα απροσδόκητα ευρήματα, όπως μια πιθανή θετική επίδραση του τυριού ή αρνητική των δημητριακών ολικής άλεσης, οι ειδικοί τονίζουν ότι δεν πρέπει να δίνεται έμφαση σε μεμονωμένα τρόφιμα. Αντίθετα, αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι το συνολικό διατροφικό πρότυπο, καθώς τα τρόφιμα καταναλώνονται σε συνδυασμό και οι συνολικές τους επιδράσεις είναι πιο καθοριστικές για την υγεία του εγκεφάλου.
Πώς έχουν «ξεχειλώσει» οι ηλικιακές φάσεις του ανθρώπου: Ερευνα τοποθετεί την εφηβεία ως τα 32
Εν τω μεταξύ, την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος ολοκληρώνει την ωρίμανσή του γύρω στα 25 έτη έχει εξετάσει σε άρθρο της η HuffPost Uk και η Amy Glover, μια άποψη που, όπως επισημαίνεται, δεν υποστηρίζεται από επαρκή επιστημονικά δεδομένα. Αντίθετα, όπως αναφέρεται στο συγκεκριμένο άρθρο, μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Nature Communications προτείνει ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης του εγκεφάλου, βασισμένο στην ανάλυση πάνω από 4.000 εγκεφαλικών απεικονίσεων ατόμων ηλικίας από 0 έως 90 ετών.
Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τη δρ Αλέξα Μούσλεϊ, εντόπισε πέντε «εποχές» στην εγκεφαλική εξέλιξη, οι οποίες χωρίζονται από τέσσερα βασικά σημεία καμπής που εμφανίζονται κατά μέσο όρο σε συγκεκριμένες ηλικίες.
Οι πέντε φάσεις είναι: η παιδική ηλικία (γέννηση έως περίπου 9 ετών), η εφηβεία (9-32 ετών), η ενήλικη περίοδος (32-66 ετών), η πρώιμη γήρανση (66-83 ετών) και η όψιμη γήρανση (83+ετών). Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα είναι ότι η μετάβαση στην πλήρη ενήλικη εγκεφαλική λειτουργία φαίνεται να συμβαίνει πολύ αργότερα απ’ ό,τι πιστευόταν—μετά τα 30, συγκεκριμένα γύρω στα 32.
Με πληροφορίες από: Cnn.com , huffingtonpost.co.uk