Ο απρόβλεπτος πρόεδρος των ΗΠΑ Τράμπ έκανε πάλι δύο επιθετικές κινήσεις εναντίον του Καναδά: Πρώτον σαν παιδάκι που δεν το παίζουνε στο «γυρώ γύρω όλοι» έστειλε επιστολή ανάκλησης της πρόσκλησης για να συμμετέχει ο Καναδάς στο Συμβούλιο Ειρήνης (φαίνεται πως ο απαντοκράτορας του κόσμου πάει να καταργήσει το ΝΑΤΟ και να δημιουργήσει καινούριο συμβούλιο δυτικής συμμαχίας). Αμέσως μετά, απείλησε τον Καναδά πρωθυπουργό ότι θα επιβάλει δασμούς 100% στα καναδικά προϊόντα αν ο Καναδάς αφαιρέσει τους δασμούς των εισαγόμενων αυτοκινήτων και άλλων προϊόντων από την Κίνα.
Το θέμα του Τράμπ δεν είναι οι δασμοί στην πραγματικότητα, είναι η προσπάθεια να απομονώσει τον Καναδά από τη δυτική συμμαχία καθώς έχει βάλει στο μάτι εκτός από τη Γροιλανδία και το κομμάτι της Αρκτικής που ανήκει στον Καναδά.
Και ναι μεν οι υπαινιγμοί του δεν αφορούν κυριολεκτικά εδαφικές διεκδικήσεις, αλλά στοχεύουν σε μια πολύ πιο σύνθετη γεωπολιτική πραγματικότητα. Η ρητορική και οι κινήσεις του γύρω από τη Γροιλανδία έχουν άμεσες συνέπειες για την καναδική κυριαρχία, τις αρκτικές υποδομές και την ισορροπία ισχύος στον Βορρά. Η σύνδεση Καναδά–Γροιλανδίας δεν είναι τυχαία: αφορά στον έλεγχο θαλάσσιων διαδρομών, στρατηγικών πόρων και στρατιωτικών θέσεων που καθορίζουν το μέλλον της Αρκτικής.
Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα εκφράσει την άποψη ότι οι ΗΠΑ πρέπει να αποκτήσουν τον έλεγχο της Γροιλανδίας, την οποία θεωρεί «φυσικό» μέρος της Βόρειας Αμερικής. Η επιμονή του συνοδεύτηκε από πίεση προς το ΝΑΤΟ να μην αντιδράσει, από δηλώσεις περί «ανεπαρκούς άμυνας» της Γροιλανδίας και από ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην περιοχή. Αυτή η επιθετική στάση δεν περιορίζεται στη Δανική επικράτεια· δημιουργεί ανησυχία και στον Καναδά, ιδιαίτερα στους αυτόχθονες Inuit ηγέτες, ότι η επόμενη φάση αμερικανικής πίεσης θα μπορούσε να στραφεί προς τις καναδικές περιοχές του Inuit Nunangat. Ο εθνικός ηγέτης των Inuit, Natan Obed, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι η επιθετικότητα προς τη Γροιλανδία μπορεί να αποτελέσει προοίμιο για αμφισβήτηση και των καναδικών αρκτικών εδαφών.
Παρότι δεν υπάρχουν επίσημες αμερικανικές διεκδικήσεις προς το παρόν, η στρατηγική σημασία συγκεκριμένων περιοχών της καναδικής Αρκτικής τις καθιστά ευάλωτες σε έμμεσο αμερικανικό ενδιαφέρον. Το «Βόρειο Πέρασμα» παραμένει σημείο τριβής, καθώς οι ΗΠΑ δεν αναγνωρίζουν ότι αποτελεί μέρος των καναδικών χωρικών υδάτων.
Η απόκτηση της Γροιλανδίας θα έδινε στις ΗΠΑ μεγαλύτερο έλεγχο των ανατολικών εισόδων του περάσματος, μεταβάλλοντας την ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή. Παράλληλα, κρίσιμες καναδικές υποδομές όπως το λιμάνι του Churchill ή το υπό σχεδιασμό λιμάνι στο Qikiqtarjuaq αποκτούν νέα σημασία, καθώς ο Καναδάς αναγκάζεται να ενισχύσει την αμυντική του παρουσία και να θωρακίσει τις αρκτικές του πύλες έναντι της Κίνας, της Ρωσίας και εσχάτως και της Αμερικής.
Η Γροιλανδία αποτελεί το κλειδί για τον έλεγχο του Βόρειου Ατλαντικού, την πρόσβαση στο Βόρειο Πέρασμα και την αντιπαράθεση με Ρωσία και Κίνα στην Αρκτική. Η αμερικανική βάση Thule, ήδη εγκατεστημένη στο νησί, προσφέρει ένα στρατηγικό πλεονέκτημα που θα ενισχυόταν ακόμη περισσότερο αν οι ΗΠΑ αποκτούσαν πολιτικό έλεγχο της περιοχής. Ταυτόχρονα, Καναδάς και Γροιλανδία μοιράζονται τεράστια κοιτάσματα ορυκτών και θαλάσσιες διαδρομές που ανοίγουν λόγω της κλιματικής αλλαγής-έναν οικονομικό και στρατηγικό «θησαυρό» τον οποίο ο Τραμπ αντιμετωπίζει ως ευκαιρία για αμερικανική επέκταση.
Το αποτέλεσμα είναι μια έμμεση αλλά σαφής απειλή για την καναδική Αρκτική. Η πολιτική του Τραμπ προς τη Γροιλανδία αναγκάζει τον Καναδά να ενισχύσει την κυριαρχία του, να επενδύσει σε νέες υποδομές και να καθησυχάσει τις ανησυχίες των Inuit, οι οποίοι βλέπουν την αμερικανική επιθετικότητα να πλησιάζει επικίνδυνα προς τα δικά τους εδάφη. Η γεωπολιτική εξίσωση είναι απλή: όποιος ελέγχει τη Γροιλανδία αποκτά τεράστια επιρροή στην καναδική Αρκτική και στον έλεγχο του Βόρειου Περάσματος. Και αυτή η πραγματικότητα, ακόμη και χωρίς επίσημες διεκδικήσεις, αρκεί για να αναδιαμορφώσει την αρκτική στρατηγική του Καναδά.
Προσεχώς θα υπάρξουν εξελίξεις αν δεν οριστικοποιηθεί η στάση του Τράμπ όσον αφορά στην Γροιλανδία, η οποία αλλάζει από μέρα σε μέρα.
