Το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου ανακοίνωσε το καλλιτεχνικό πρόγραμμα του Ηρωδείου για τον Ιούνιο.
Οι «Εορτές Αποχαιρετισμού», όπως χαρακτηρίζει τις εκδηλώσεις ο καλλιτεχνικός διευθυντής Μιχαήλ Μαρμαρινός, καθώς τον Ιούλιο το περίφημο Ρωμαϊκό Ωδείο κλείνει τις πύλες του για τρία χρόνια προκειμένου το μνημείο να υποβληθεί σε εργασίες συντήρησης, αποκατάστασης και αναβάθμισης, περιλαμβάνει από συναυλίες του Σταύρου Ξαρχάκου και αφιέρωμα στον Μάνο Χατζιδάκι, μέχρι την εμφάνιση του πιανίστα Βίκινγκουρ Όλαφσον και της Lykke Li, «Εκάβη» αλλά και «Λυσιστράτη».
Το πρόγραμμα ανοίγει στις 3 Ιουνίου με τον Ισλανδό πιανίστα Βίκινγκουρ Όλαφσον, στην πρώτη εμφάνιση του στην Ελλάδα, με ένα πρόγραμμα που περιλαμβάνει έργα Μπαχ, Μπετόβεν και Σούμπερτ.
Στις 4 Ιουνίου, το final cut της ταινίας «Blade Runner» προβάλλεται σε μια μνημειακών διαστάσεων HD οθόνη, ενώ η εμβληματική μουσική του Vangelis εκτελείται ζωντανά από το ενδεκαμελές The Avex Ensemble, σε απόλυτο συγχρονισμό με την ταινία.
Στις 5 και 6 Ιουνίου, ο Σταύρος Ξαρχάκος, πάντα «Στο παρόν», συναντά στη σκηνή του Ηρωδείου τρεις γενιές. Ερμηνεύουν Δημήτρης Μπάσης, Ηρώ Σαΐα, συμμετέχουν 10μελής ορχήστρα και παιδιά από τη σχολή της Σύρου «Εν Χορδαίς και Οργάνοις».
Όταν ο Αυτοκράτωρ Αδριανός ανέβηκε στον θρόνο το 117 μ.Χ., ένας νεαρός τραυλός σπουδαστής της ρητορικής παρουσιάστηκε στο στρατόπεδο του, στον Δούναβη, να τον χαιρετήσει. Το δεκαεπτάχρονο αυτό αγόρι επρόκειτο να γίνει όχι μόνο ένας από τους μεγαλύτερους ρήτορες και τους πλουσιότερους άνδρες της εποχής του, αλλά και ένας γενναιόδωρος χορηγός καλλιτεχνικών και κοινωφελών έργων.
Το πρώτο πολύτιμο δώρο του στην πόλη των Αθηνών υπήρξε η εκ θεμελίων ανοικοδόμηση του Παναθηναϊκού Σταδίου η οποία ολοκληρώθηκε το 143 μ.Χ.. Κατόπιν, ανάμεσα σε πολλά και ποικίλα μεγάλα έργα σε διάφορες Ελληνικές πόλεις, το 161 μ.Χ. προσφέρει στην Αθήνα ένα επιστεγασμένο θέατρο –Ωδείον– για 5000 άτομα, κτισμένο στη νότια πλευρά του λόφου της Ακρόπολης.Το αγόρι αυτό ήταν ο Ηρώδης ο Αττικός. Λέγεται ότι η στέγη του θεάτρου ήταν από ξύλο κέδρου.
Στις 9 Ιουνίου ακολουθεί ένα αφιέρωμα στην Ήπειρο, μια μουσική συνάντηση μνήμης και συνέχειας, αφιερωμένη στη βαθιά παράδοση της ηπειρώτικης μουσικής. Στο κέντρο της παράστασης βρίσκεται η παρακαταθήκη του αείμνηστου Πετρολούκα Χαλκιά.
Στις 10 Ιουνίου, η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών υπό τη διεύθυνση του Λουκά Καρυτινού, παρουσιάζουν την Αμερική του Μάνου Χ – Μέρος Α΄, τιμώντας τη συμπλήρωση ενός αιώνα από τη γέννηση του Μάνου Χατζιδάκι. Ο συνθέτης βρίσκεται σε μια εποχή ωριμότητας και καταξίωσης – έχει κερδίσει το βραβείο Όσκαρ (1961) για το Ποτέ την Κυριακή και, κυρίως, έχει πετύχει να μιλήσει απευθείας στην ψυχή του ελληνικού (και όχι μόνο) κοινού, συνταιριάζοντας το λόγιο με το λαϊκό με τρόπο πρωτόγνωρα φυσικό, βαθύ και ειλικρινή. Και ανοίγει τα φτερά του για τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου ζει για κάποια χρόνια, αποτραβηγμένος συνειδητά από μια σκοτεινή ελληνική πραγματικότητα αλλά συνάμα μακριά και από τις ρίζες του σε ήχους, εικόνες και ανθρώπους. Στην Αμερική, «χορεύοντας με τη σκιά του», βιώνει με έναν διαφορετικό τρόπο την οικουμενικότητα της ελληνικής μουσικής και ανακαλύπτει νέες πτυχές των ριζωμένων βιωμάτων του. Υπογράφει έτσι το συγκλονιστικό Τo Χαμόγελο της Τζοκόντας (1965), που θα γίνει έργο οριακό για τις αναζητήσεις της εποχής και το σύνολο της νέας ελληνικής μουσικής. Τρία χρόνια αργότερα (1968), συνθέτει τη μουσική για την κινηματογραφική ταινία γουέστερν Blue (ή Βρώμικα παλικάρια, όπως έχει αποδοθεί στα ελληνικά) του Καναδού Silvio Narizzano. Και παρά την αποτυχία της ταινίας, η μουσική του Χατζιδάκι ξεχωρίζει και χάρη στην αξία της διατηρεί μια αυτοτελή πορεία ως μία από τις πλέον εκλεκτές σελίδες του ορχηστρικού του έργου.
Στις 12 και 13 Ιουνίου έρχεται η «Λυσιστράτη». Ο Σταμάτης Κραουνάκης στήνει μια πολυφωνική οπερέτα που φιλοξενεί ισότιμα μουσική και λόγο, όλα κουρδισμένα στο κλειδί της ανελέητης σάτιρας του ποιητή. Πότε λυρική, πότε λαϊκή, πότε σαρκαστικό καμπαρέ, η μουσική γίνεται αγωγός της δράσης, ενώ ο αδόμενος λόγος συμπληρώνει ιδανικά αυτήν την αριστοφανική μέθεξη, απελευθερώνοντας νύξεις στο σήμερα και τροφοδοτώντας ακόμα περισσότερο την ξέχειλη θεατρικότητα του δρώμενου. Παράλληλα, ο διεθνώς αναγνωρισμένος σκηνογράφος Takis ντύνει την παράσταση με μια απολύτως σύγχρονη αισθητική που κουμπώνει με το ιστορικό πλαίσιο του έργου, καταλήγοντας σε μια ακαταμάχητη εικαστική πανδαισία. Στη σκηνή του θεάτρου, συναντιούνται τριάντα σημαντικοί ερμηνευτές και μουσικοί, με ξεχωριστή την παρουσία της Δήμητρας Γαλάνη στον ρόλο της θεάς Αθηνάς.
Στις 15 Ιουνίου, η Estonian Philharmonic Chamber Choir και η Tallinn Chamber Orchestra
υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Tõnu Kaljuste παρουσιάζουν μία συναυλία – αφιέρωμα στον Εσθονό Άρβο Περτ, έναν από τους σημαντικότερους συνθέτες κλασικής και θρησκευτικής μουσικής.
Στα μέσα του εικοστού αιώνα, νιώθοντας παγιδευμένος ανάμεσα στα κυρίαρχα πλην όμως άκαμπτα ρεύματα της άβαντ-γκαρντ, ο Περτ αποσύρθηκε από τη σύνθεση και διάλεξε τη σιωπή, αναζητώντας μια άλλη μουσική γλώσσα, ασκητικής ουσίας και διαφανούς αλήθειας. Αφιερώνει εαυτόν σε μια εντατική μελέτη του Γρηγοριανού άσματος και του Ορθόδοξου μέλους, καθώς και της πρώιμης πολυφωνίας της Αναγέννησης. Το 1972, προσχωρεί στη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία, με την πίστη του να καθοδηγεί έκτοτε την αποστολή του: την ανάδειξη ενός θρησκευτικού-πνευματικού κάλλους που αποζητά την έκφρασή του μέσω της αισθητικής οδού.
Στις 17 Ιουνίου, ο Γιώργος-Εμμανουήλ Λαζαρίδης και οι Raining Pleasure παρουσιάζουν το αφιέρωμα Η Αμερική του Μάνου Χ – Μέρος B΄ . Οι Raining Pleasure –34 χρόνια μετά την κυκλοφορία του περίφημου δίσκου– έγιναν η αντανάκλαση του συγκροτήματος που βρέθηκε αναπάντεχα στην τροχιά του πλανήτη Χατζιδάκι, προσφέροντας τη δική τους ερμηνεία στη μουσική του Reflections και, μαζί, ένα ακόμα αντιφέγγισμα της ιδιοφυίας του συνθέτη. Η βραδιά θα ανοίξει με την παρουσίαση ενός άλλου έργου από τις αμερικανικές μέρες του Μάνου Χατζιδάκι. Γεννημένη στο Λονδίνο το καλοκαίρι του 1969 και ηχογραφημένη στη Νέα Υόρκη τον Δεκέμβριο του 1971, η Ρυθμολογία συγκεντρώνει έξι ζεύγη κομματιών για σόλο πιάνο που αποκαλύπτουν μια βαθιά και εκλεκτική εργασία πάνω στο αρχέτυπο του ρεμπέτικου τραγουδιού.
Στις 18 Ιουνίου, οι Einstürzende Neubauten υπόσχονται μια Ωδή στην Avant Garde. Το γερμανικό σύνολο έχει διασχίσει μισό αιώνα μουσικής ιστορίας. Πειραματικοί αλλά απόλυτα πειθαρχημένοι, οι EN αρνήθηκαν πεισματικά να ακολουθήσουν τους παραδεδομένους τρόπους σύνθεσης και εκτέλεσης και επέστρεψαν σε ένα ιερό μηδέν, γνωρίζοντας ότι για να κατακτήσεις την αγνή μουσική πρέπει να αναπροσαρμόσεις όλη τη διανοητική σου εργαλειοθήκη.
Στις 19 Ιουνίου, ο άγνωστος κόσμος των ποιητριών της αρχαιότητας έρχεται στο φως με μια παράσταση που αντλεί τα υλικά της από το ομώνυμο βιβλίο του Θάνου Τσακνάκη, Των Σιωπηλών Σπαράγματα, σε μουσική της Λένας Πλάτωνος και ερμηνεία της Μαρίας Φαραντούρη. Η προεξάρχουσα και ‘μητέρα’ όλων Σαπφώ, η Κόριννα, η Τελέσιλλα, η Ανύτη, η Πράξιλλα, η Μοιρώ, η Νοσσίς, η Διοφίλη, η Ήριννα, οι ξεματιάστρες, αλλά και άλλες ποιήτριες του αρχαιοελληνικού σύμπαντος, Σιωπηλές, που σώζεται μονάχα τ’ όνομά τους, πρωταγωνιστούν στα λυρικά και τρυφερά σπαράγματα της παράστασης σαν ένα τραγούδι τωρινό και παντοτινό – όπως άλλωστε τους αξίζει. Η παράσταση ολοκληρώνεται με μια επίσκεψη στο οριακό έργο της Πλάτωνος Σαμποτάζ, που κυκλοφόρησε το 1981 και θεμελίωσε τον ηλεκτρονικό ήχο στην Ελλάδα. Τρία συνταρακτικά τραγούδια από το άλμπουμ («Χίλιες και μία νύχτες», «Σαμποτάζ» και «Στον αστερισμό του Πιγκουΐνου») θα παρουσιαστούν ως μετεγγραφές για φλάουτο, ερμηνευμένα από τον Στάθη Καραπάνο.
Στις 21 Ιουνίου, όπως κάθε χρόνο, η Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής γιορτάζεται με την καθιερωμένη συναυλία της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της ΕΡΤ.
Στις 22 Ιουνίου, για πρώτη φορά στην Ελλάδα η Lykke Li, η ανεξίτηλη φωνή πίσω από το «I Follow Rivers» και κομμάτια όπως τα «No Rest for the Wicked» και «I Never Learn», για να συναντήσει τους πολυάριθμους ακροατές της και να σβήσει έτσι ένα συναυλιακό απωθημένο ετών. Με καινούργιο υλικό στον ορίζοντα και νέο άλμπουμ που αναμένεται εντός 2026, η Lykke Li συνεχίζει να επαναπροσδιορίζει τι σημαίνει σύγχρονη ποπ, με ακατανίκητο στυλ, ένστικτο και απόλυτο έλεγχο της ατμόσφαιρας.
Στις 25 και 26 Ιουνίου, στο πλαίσιο του εορτασμού των 100 χρόνων της Ακαδημίας Αθηνών (1926-2026), ο Στάθης Λιβαθινός παρουσιάζει την ευριπίδεια «Εκάβη» σε συνομιλία με την πλατωνική Πολιτεία. Αν και ανήκουν σε διαφορετικά είδη και απέχουν χρονικά, τα έργα αυτά τέμνονται σε έναν κοινό πυρήνα προβληματισμού: Τι είναι το δίκαιο, η αλήθεια και η παιδεία; Ποια είναι τα όρια της ανθρώπινης ηθικής; Στο επίκεντρο της σκηνοθεσίας δεσπόζει η άλλοτε κραταιά και αγαθή Εκάβη, ως εμβληματική μορφή μιας ηθικής και πολιτικής κατάρρευσης. Συντετριμμένη από την απώλεια και εκτεθειμένη στην ιστορική βία, έρχεται αντιμέτωπη με τη διάλυση κάθε σταθερού σημείου του κόσμου της. Βασίλισσα, μητέρα, αιχμάλωτη, φέρει πάνω στο σώμα της τα ίχνη του πολέμου και της ανθρώπινης ωμότητας ενώ, μέσα στην αποσάθρωση κάθε έννοιας δικαίου, οδηγείται σταδιακά σε μια οριακή κατάσταση όπου ο πόνος, η εκδίκηση, η ηθική και η δικαιοσύνη απλώς συγχέονται.
Απέναντι σε αυτήν τη συντριβή της, τα πλατωνικά αποσπάσματα εισάγουν ένα διαφορετικό πεδίο αναφοράς. Το δίκαιο, ως εφαρμοσμένη ιδέα που αποβλέπει στην αρμονική συμβίωση του συνόλου, καθώς και η αναζήτηση της αλήθειας καθ’ υπέρβασιν των φαινομένων και της περιορισμένης οπτικής του μεμονωμένου ατόμου, συγκροτούν ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο η Εκάβη εγγράφεται εκ νέου, χαράσσοντας τις συντεταγμένες ενός νοητικού ορίζοντα από τον οποίο τα ευριπίδεια πρόσωπα έχουν απομακρυνθεί. Τα αποσπάσματα από την Πολιτεία, έτσι, διευρύνουν το τραγικό τοπίο της Εκάβης, όπου, εκτός από τους νεκρούς –που είναι μόνο οι πολύ νέοι και αθώοι– κανείς δεν μένει ηθικά αλώβητος.
Στις 29 Ιουνίου, η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών παρουσιάζει την Όγδοη Συμφωνία του Γκούσταφ Μάλερ. Ο διεθνούς φήμης Πολωνός αρχιμουσικός Μιχάλ Νεστερόβιτς ηγείται της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, μιας πλειάδας εκλεκτών λυρικών τραγουδιστών και εκτεταμένων χορωδιακών δυνάμεων που συμμετέχουν, προσφέροντας στο κοινό του Φεστιβάλ μια από τις σπάνιες ευκαιρίες να απολαύσει ζωντανά το επικό αυτό αριστούργημα.
.
