Μια ασυνήθιστη εικόνα που εμφανίστηκε στο Google Maps πάνω από το Μιζούρι τράβηξε πρόσφατα την προσοχή χρηστών του διαδικτύου. Στον ουρανό διακρινόταν μια θολή, πολύχρωμη μορφή, χωρίς εμφανή σκιά ή διάδρομο απογείωσης, γεγονός που αρχικά οδήγησε αρκετούς στο συμπέρασμα ότι επρόκειτο για σφάλμα της πλατφόρμας.
Ωστόσο, μετά από προσεκτικότερη εξέταση, διαπιστώθηκε ότι η εικόνα απεικόνιζε ένα από τα σπανιότερα στρατιωτικά αεροσκάφη στον κόσμο: το βομβαρδιστικό Northrop Grumman B-2 Spirit.
Έχουν κατασκευαστεί μόλις περίπου 20 αεροσκάφη B-2, με τα περισσότερα να σταθμεύουν στην Αεροπορική Βάση Whiteman στο Μιζούρι, μία από τις πλέον ασφαλείς στρατιωτικές εγκαταστάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών. Το B-2 έχει σχεδιαστεί ώστε να αποφεύγει τον εντοπισμό από ραντάρ και αντιαεροπορικά συστήματα, αποτελώντας βασικό στοιχείο της στρατηγικής αποτροπής της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με ειδικούς, η εμφάνιση του αεροσκάφους στο Google Maps δεν οφείλεται σε αποτυχία της τεχνολογίας stealth. Αντίθετα, εξηγείται από τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η δορυφορική απεικόνιση. Οι δορυφόροι δεν καταγράφουν τις εικόνες σε ένα και μόνο στιγμιότυπο, αλλά σε διαδοχικές λήψεις για τα βασικά χρώματα (κόκκινο, πράσινο και μπλε). Όταν ένα αντικείμενο κινείται με μεγάλη ταχύτητα, κάθε χρωματικό κανάλι μπορεί να το αποτυπώσει σε διαφορετική θέση, δημιουργώντας ένα «φασματικό» ίχνος.
Με άλλα λόγια, το αεροσκάφος βρισκόταν σε κίνηση κατά τη διάρκεια της λήψης, με αποτέλεσμα την παραμόρφωση της εικόνας.
Η συγκεκριμένη απεικόνιση αντικαταστάθηκε σε μεταγενέστερη ενημέρωση της πλατφόρμας. Παρ’ όλα αυτά, στιγμιότυπα της εικόνας είχαν ήδη διαδοθεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ειδικοί στην αεροπορία επιβεβαίωσαν ότι το σχήμα, η τοποθεσία και η πιθανή πορεία πτήσης συνάδουν με B-2 Spirit που επιχειρεί από τη βάση Whiteman.
Το περιστατικό αναδεικνύει τις προκλήσεις της μυστικότητας στη σύγχρονη εποχή. Σε έναν κόσμο όπου η παρατήρηση από δορυφόρους και ψηφιακά συστήματα είναι συνεχής, ακόμη και τα πλέον απόρρητα στρατιωτικά μέσα μπορεί να καταγραφούν όχι λόγω τεχνικής αστοχίας, αλλά εξαιτίας της πανταχού παρούσας τεχνολογικής επιτήρησης.
Για λίγα μόνο δευτερόλεπτα, ένα από τα πιο «αόρατα» αεροσκάφη στον κόσμο έγινε ορατό στο ευρύ κοινό. Στη συνέχεια, εξαφανίστηκε ξανά από τον ψηφιακό χάρτη.
B-2 Spirit: το αόρατο βομβαρδιστικό που σημάδεψε την αμερικανική αεροπορική ισχύ
Το Northrop Grumman B-2 Spirit αποτελεί ένα από τα πιο εμβληματικά και αμφιλεγόμενα αεροσκάφη στην ιστορία της σύγχρονης στρατιωτικής αεροπορίας. Γνωστό παγκοσμίως ως «Stealth Bomber», το αμερικανικό στρατηγικό βομβαρδιστικό σχεδιάστηκε για να επιχειρεί εκεί όπου ελάχιστα άλλα αεροσκάφη μπορούν: βαθιά μέσα σε περιοχές με πυκνή και εξελιγμένη αντιαεροπορική άμυνα, παραμένοντας σχεδόν αόρατο στα εχθρικά ραντάρ.
Η χαρακτηριστική σχεδίαση τύπου «ιπτάμενης πτέρυγας» δεν είναι απλώς αισθητική επιλογή, αλλά βασικό στοιχείο της τεχνολογίας χαμηλής παρατηρησιμότητας. Σε συνδυασμό με ειδικά υλικά απορρόφησης ραντάρ και προηγμένα ηλεκτρονικά συστήματα, το B-2 μπορεί να διεισδύει σε εχθρικό εναέριο χώρο χωρίς να γίνεται εύκολα αντιληπτό. Το πλήρωμά του αποτελείται από δύο πιλότους, ενώ η ευελιξία στον οπλισμό του του επιτρέπει να μεταφέρει τόσο συμβατικά όσο και πυρηνικά όπλα, ενισχύοντας τον ρόλο του ως βασικό στοιχείο της αμερικανικής στρατηγικής αποτροπής.
Η ανάπτυξη του B-2 ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του 1970 στο πλαίσιο του προγράμματος Advanced Technology Bomber, όμως συνοδεύτηκε από τεράστιο οικονομικό κόστος. Με τιμή που ξεπέρασε τα 2 δισεκατομμύρια δολάρια ανά αεροσκάφος (σε τιμές 1997), το πρόγραμμα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στο Κογκρέσο των ΗΠΑ, ιδιαίτερα μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, όταν η αρχική απειλή που δικαιολογούσε την ύπαρξή του είχε σε μεγάλο βαθμό εκλείψει. Τελικά, από τα 132 βομβαρδιστικά που είχαν αρχικά σχεδιαστεί, κατασκευάστηκαν μόλις 21.
Παρά το περιορισμένο μέγεθος του στόλου, το B-2 απέδειξε την επιχειρησιακή του αξία. Η πρώτη του πολεμική χρήση πραγματοποιήθηκε το 1999 στον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου, ενώ στη συνέχεια συμμετείχε σε αποστολές στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, εκτελώντας πλήγματα μεγάλης ακρίβειας από αποστάσεις χιλιάδων χιλιομέτρων.
Σήμερα, περίπου 20 B-2 παραμέννουν σε ενεργό υπηρεσία με την Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ. Ωστόσο, η εποχή τους πλησιάζει σταδιακά στο τέλος της. Η Northrop Grumman έχει ήδη παρουσιάσει τον διάδοχό τους, το B-21 Raider, ένα νέο stealth βομβαρδιστικό που φιλοδοξεί να συνεχίσει —με χαμηλότερο κόστος και μεγαλύτερη ευελιξία— την κληρονομιά ενός από τα πιο μυστηριώδη αεροσκάφη που πέταξαν ποτέ.
