Ερευνητές από το Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μονάχου (TUM) παρουσιάζουν έναν νέο διαδικτυακό άτλαντα που φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε τον πλανήτη: ένας παγκόσμιος χάρτης που απεικονίζει 2,75 δισεκατομμύρια κτίρια σε τρεις διαστάσεις.
Το εγχείρημα αποτελεί ένα εντυπωσιακό τεχνολογικό άλμα. Βασίστηκε σε τεράστιους όγκους δορυφορικών εικόνων και σε προηγμένους αλγορίθμους μηχανικής μάθησης, οι οποίοι αξιοποιούν δεδομένα ύψους από ήδη μετρημένα κτίρια για να εκτιμήσουν το μέγεθος όσων δεν έχουν καταγραφεί άμεσα. Πλέον, ο άτλαντας είναι διαθέσιμος στο διαδίκτυο και οι δημιουργοί του ελπίζουν ότι θα αποτελέσει εργαλείο-κλειδί για τη λήψη αποφάσεων γύρω από την κλιματική αλλαγή, τον αστικό σχεδιασμό, τις υποδομές και την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών.
«Οι τρισδιάστατες πληροφορίες για τα κτίρια προσφέρουν μια πολύ πιο ακριβή εικόνα της αστικοποίησης και της φτώχειας σε σχέση με τους παραδοσιακούς δισδιάστατους χάρτες», τονίζει ο Xiaoxiang Zhu, επιστήμονας δεδομένων στο TUM. «Δεν βλέπουμε μόνο το αποτύπωμα ενός κτιρίου στο έδαφος, αλλά και τον όγκο του, κάτι που μας επιτρέπει να κατανοήσουμε καλύτερα τις συνθήκες διαβίωσης».
Ο νέος άτλαντας επιτρέπει τη χαρτογράφηση της πυκνότητας των κτιρίων σε παγκόσμια κλίμακα. Η ανάλυσή του βασίζεται σε πλέγμα 3 επί 3 μέτρων όχι αρκετό για αρχιτεκτονικές λεπτομέρειες, αλλά επαρκές για να αποτυπωθεί το μέγεθος και το γενικό σχήμα κάθε κατασκευής. Είναι, μάλιστα, έως και 30 φορές πιο λεπτομερής από τις υπάρχουσες βάσεις δεδομένων αποτυπωμάτων κτιρίων.
Η προσθήκη του «ύψους» αλλάζει ριζικά την εικόνα. Τα ογκομετρικά δεδομένα επιτρέπουν πιο αξιόπιστους υπολογισμούς πληθυσμιακής πυκνότητας και προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για το πώς είναι δομημένα τα αστικά κέντρα.
Καθώς ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι μετακινούνται στις πόλεις, τα Ηνωμένα Έθνη έχουν θέσει ως βασικό στόχο, στο πλαίσιο της Ατζέντας 2030, τη δημιουργία πόλεων «χωρίς αποκλεισμούς, ασφαλών, ανθεκτικών και βιώσιμων». Σύμφωνα με τους ερευνητές, ο νέος 3D χάρτης μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά προς αυτή την κατεύθυνση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εισαγωγή ενός νέου δείκτη: του όγκο κτιρίων ανά κάτοικο. Πρόκειται για μια μέτρηση που συνδέει τη συνολική κτιριακή μάζα με τον πληθυσμό, αποκαλύπτοντας κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες και βοηθώντας στον καλύτερο σχεδιασμό βασικών δημόσιων υπηρεσιών, όπως σχολεία και νοσοκομεία.
Βέβαια, η χρήση τεχνητής νοημοσύνης δεν εξασφαλίζει απόλυτη ακρίβεια παντού. Οι ερευνητές παραδέχονται ότι σε περιοχές της Αφρικής απαιτούνται περισσότερα δεδομένα για καλύτερη εκπαίδευση των μοντέλων, ενώ τα πολύ ψηλά κτίρια συχνά υποεκτιμώνται ως προς το ύψος τους.
Παρά τις αδυναμίες, πρόκειται για τον πιο ολοκληρωμένο και ακριβή παγκόσμιο χάρτη τρισδιάστατων κτιρίων που έχει δημιουργηθεί μέχρι σήμερα. Και, όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες, η βελτίωσή του βρίσκεται ήδη στα επόμενα βήματα.
«Τα κτίρια αγκυρώνουν την ανθρώπινη ζωή και διαμορφώνουν τη λειτουργία των πόλεων», σημειώνουν στη μελέτη τους. «Οι τρισδιάστατες πληροφορίες είναι κρίσιμες για τον αστικό σχεδιασμό και τη χάραξη πολιτικής, ιδιαίτερα σε περιοχές με περιορισμένους πόρους».
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Earth System Science Data.
