Σοκαριστικές αποκαλύψεις για τις απάνθρωπες συνθήκες στις οποίες μεγάλωσαν εκατοντάδες παιδιά ξένων τζιχαντιστών στη Συρία και το Ιράκ έρχονται στο φως μέσα από τη δίκη της Γαλλίδας Βανέσα Μπεράρ στο Παρίσι. Παιδιά που στερήθηκαν την εκπαίδευση και την ασφάλεια, υπέστησαν κακοποίηση, έγιναν μάρτυρες δημόσιων εκτελέσεων και, σε ορισμένες περιπτώσεις, εκπαιδεύτηκαν στη χρήση όπλων.
Η δίκη, που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Ειδικό Εφετείο του Παρισιού, ανέδειξε την τραγική πραγματικότητα που βίωσαν οι ανήλικοι μέσα στο λεγόμενο «χαλιφάτο» του Ισλαμικού Κράτους (ISIS).
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο δικαστήριο την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου, από τα περίπου 500 έως 550 παιδιά Γάλλων τζιχαντιστών που είχαν μεταφερθεί στις περιοχές υπό τον έλεγχο της οργάνωσης, τα 153 έχασαν τη ζωή τους.
Από τη Γαλλία στη Συρία σε ηλικία μόλις πέντε ετών
Στο επίκεντρο της δικαστικής διαδικασίας βρίσκεται η συγκλονιστική ιστορία του μεγαλύτερου γιου της Βανέσα Μπεράρ, ο οποίος πλησιάζει πλέον στην ενηλικίωση.
Στα τέλη του 2013, όταν ήταν μόλις πέντε ετών, η μητέρα του τον πήρε μαζί της στη Συρία, συνοδευόμενη και από τη δίχρονη κόρη της. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, η Μπεράρ είχε υιοθετήσει ακραίες τζιχαντιστικές αντιλήψεις και επέλεξε να εγκατασταθεί σε περιοχές που βρίσκονταν υπό την επιρροή του Ισλαμικού Κράτους.
Το αγόρι παρέμεινε για χρόνια στη Συρία, βιώνοντας τον πόλεμο, τη βία και την κατάρρευση του «χαλιφάτου». Μετά την ήττα του ISIS το 2019, πέρασε περισσότερα από τρία χρόνια στους καταυλισμούς Αλ Χολ και Ροζ, όπου κρατούνταν οικογένειες ξένων μαχητών.
Τον Οκτώβριο του 2022 επαναπατρίστηκε στη Γαλλία, σε ηλικία 14 ετών. Ωστόσο, η επιστροφή του συνοδεύτηκε από μια ανείπωτη οικογενειακή τραγωδία.
Οι δύο μικρότερες αδελφές του είχαν σκοτωθεί το 2017, όταν το σπίτι στο οποίο διέμενε η οικογένεια βομβαρδίστηκε.
«Είδα κομμένα κεφάλια και ανθρώπους να τους πετούν από ταράτσες»
Η κατάθεση του νεαρού ενώπιον των γαλλικών αρχών αποκάλυψε εικόνες ακραίας βαρβαρότητας, τις οποίες είχε αντικρίσει σε πολύ μικρή ηλικία.
Όπως περιέγραψε, στους δρόμους της Ράκα έβλεπε ακρωτηριασμένα ανθρώπινα μέλη εκτεθειμένα σε δημόσια θέα, γυναίκες να μαστιγώνονται και ανθρώπους να εκτελούνται μπροστά σε συγκεντρωμένα πλήθη.
Σε μία από τις μαρτυρίες του αναφέρθηκε σε ζευγάρια που κατηγορούνταν για μοιχεία, δένονταν μεταξύ τους και ρίχνονταν από ταράτσες κτιρίων, ενώ στη συνέχεια τα σώματά τους λιθοβολούνταν.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι, ως παιδί, είχε συμμετάσχει σε τέτοιο περιστατικό πετώντας πέτρες.
Οι εικόνες αυτές, όπως εξήγησε, δεν προέρχονταν από κάποιο βίντεο ή κινηματογραφική ταινία, αλλά αποτελούσαν μέρος της καθημερινότητάς του.
Ακόμη πιο ανατριχιαστική ήταν η κατάθεση του Μοχάμεντ Σκαλάμπ, πρώτου συζύγου της Μπεράρ, ο οποίος εμφανίστηκε μέσω βιντεοσύνδεσης από τη φυλακή όπου κρατείται.
Ο ίδιος περιέγραψε ότι οι δημόσιες εκτελέσεις στη Ράκα αντιμετωπίζονταν από ορισμένες οικογένειες ως μια συνηθισμένη έξοδος, στην οποία μπορούσαν να παρευρίσκονται ακόμη και μικρά παιδιά.
Εκπαίδευση στα όπλα και απόπειρες στρατολόγησης ανηλίκων
Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσαν οι αποκαλύψεις σχετικά με την προσπάθεια στρατιωτικής εκπαίδευσης του αγοριού.
Σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στη δίκη, το φθινόπωρο του 2017 η μητέρα του το έστειλε στο Ιράκ, όπου παρέμεινε για περίπου οκτώ μήνες.
Κατά το διάστημα αυτό, ένας τζιχαντιστής τού έδειξε πώς να χρησιμοποιεί εκτοξευτήρα ρουκετών.
Οι ερευνητές δεν κατάφεραν να αποδείξουν ότι το παιδί είχε ενταχθεί επισήμως στα λεγόμενα «Λιονταράκια του Νταές», τα στρατόπεδα όπου το ISIS προχωρούσε σε ιδεολογική κατήχηση και στρατιωτική εκπαίδευση ανηλίκων.
Ωστόσο, οι συνθήκες της οκτάμηνης παραμονής του στο Ιράκ εξακολουθούν να παρουσιάζουν σημαντικά κενά.
Η εισαγγελική πλευρά υποστηρίζει ότι η Βανέσα Μπεράρ επιδίωκε να μετατρέψει τον γιο της σε μαχητή της οργάνωσης.
Η κατηγορούμενη, από την πλευρά της, ισχυρίζεται ότι τον απομάκρυνε προκειμένου να τον προστατεύσει από τον δεύτερο σύζυγό της, τον Τυνήσιο τζιχαντιστή Χάμζα Μπενταγιέμπ, ο οποίος, σύμφωνα με τις καταθέσεις, επίσης κακοποιούσε το παιδί.
Η βία συνεχιζόταν και μέσα στο οικογενειακό σπίτι
Πέρα από τις ωμότητες που εκτυλίσσονταν στους δρόμους, τα παιδιά βρίσκονταν αντιμέτωπα με κακοποίηση ακόμη και μέσα στα σπίτια τους.
Ο γιος της Μπεράρ κατέθεσε ότι ο Μοχάμεντ Σκαλάμπ ασκούσε καθημερινά σωματική βία στα μέλη της οικογένειας.
«Μας έδερνε καθημερινά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο νεαρός περιέγραψε ένα περιστατικό κατά το οποίο ο πατέρας του ξυλοκοπούσε τη μητέρα του και την τραβούσε από τα μαλλιά, ξεριζώνοντάς της μια τούφα. Όταν ο ίδιος προσπάθησε να παρέμβει για να την προστατεύσει, ο άνδρας τον πέταξε στο πάτωμα.
Τον Απρίλιο του 2015, σύμφωνα με όσα ακούστηκαν στο δικαστήριο, η Βανέσα Μπεράρ τραυμάτισε σοβαρά τον Σκαλάμπ πυροβολώντας τον με αεροβόλο όπλο.
Η ίδια πλευρά συνδέει το περιστατικό με τη βία που είχε προηγηθεί, ενώ ο Σκαλάμπ αρνείται αυτή την εκδοχή, υποστηρίζοντας ότι η επίθεση έγινε επειδή είχε αποφασίσει να εγκαταλείψει το Ισλαμικό Κράτος.
Στη δίκη αναφέρθηκε επίσης ότι, κατά τη σύντομη επιστροφή της Μπεράρ στη Γαλλία το 2014 λόγω εγκυμοσύνης, ο Σκαλάμπ κλείδωνε τα δύο μικρά παιδιά επί ώρες στην τουαλέτα.
«Η γυναίκα είναι αντικείμενο εκεί κάτω, χτυπούν τις γυναίκες καθημερινά», κατέθεσε ο νεαρός, περιγράφοντας τις συνθήκες που επικρατούσαν στις περιοχές υπό τον έλεγχο του ISIS.
Η ανατριχιαστική αντίδραση στον θάνατο της κόρης της
Ένα από τα πιο συγκλονιστικά στοιχεία της υπόθεσης αφορά τον τρόπο με τον οποίο η Βανέσα Μπεράρ φέρεται να αντιμετώπισε τον θάνατο της κόρης της.
Όταν ενημέρωσε τον πατέρα του παιδιού, ο οποίος είχε ήδη εγκαταλείψει τη Συρία, του είπε ότι η μικρή ήταν «καλύτερα εκεί που βρίσκεται», εκφράζοντας την πεποίθηση ότι στη Γαλλία θα κατέληγε να γίνει ιερόδουλη.
Η συγκεκριμένη αναφορά αποτυπώνει, σύμφωνα με τα στοιχεία που εξετάζονται στη δίκη, την ακραία ιδεολογική αντίληψη μέσα από την οποία η κατηγορούμενη αντιμετώπιζε ακόμη και την απώλεια του παιδιού της.
«Του έκλεψα την παιδική ηλικία» – Η παραδοχή της μητέρας
Κατά τη διάρκεια της απολογίας της, η Βανέσα Μπεράρ αναγνώρισε την ευθύνη της για όσα αναγκάστηκε να υποστεί ο γιος της.
«Κυριολεκτικά απέτυχα, έκλεψα την παιδική ηλικία του, είμαι ένοχη για όσα βίωσε», δήλωσε ενώπιον του δικαστηρίου.
Σύμφωνα με όσα μεταφέρθηκαν από τη δικαστική αίθουσα, η κατηγορούμενη εμφανίζεται συγκροτημένη όταν αναφέρεται στην ιδεολογική της διαδρομή, αλλά ιδιαίτερα φορτισμένη συναισθηματικά όταν η συζήτηση στρέφεται στα παιδιά της.
Η Μπεράρ αντιμετωπίζει κατηγορίες που σχετίζονται με την ένταξή της στο Ισλαμικό Κράτος, καθώς και με την απόπειρα δολοφονίας του Μοχάμεντ Σκαλάμπ.
Σε περίπτωση καταδίκης, βρίσκεται αντιμέτωπη ακόμη και με την ποινή της ισόβιας κάθειρξης.
Η υπόθεση φέρνει ξανά στο προσκήνιο μία από τις πιο σκοτεινές πτυχές της δράσης του ISIS: την τύχη εκατοντάδων παιδιών που μεγάλωσαν μέσα στον πόλεμο, την κακοποίηση και τον εξτρεμισμό, χωρίς να έχουν επιλέξει τα ίδια τις συνθήκες της ζωής τους.
Αφαίρεσε τις επαναλήψεις και συμπύκνωσε το κείμενο
