Η Ισπανία πρόκειται να απονείμει επίσημα χάρη σε μια ομάδα 53 γυναικών που βρίσκονται μεταξύ των χιλιάδων που φυλακίστηκαν από το καθεστώς του Φράνκο με την αιτιολογία ότι είχαν «εκπέσει ή κινδύνευαν να εκπέσουν».

Οι γυναίκες φυλακίστηκαν ως έφηβες από το Συμβούλιο Προστασίας των Γυναικών, ένα σύνολο ιδρυμάτων που διοικούνταν από θρησκευτικές οργανώσεις. Το συμβούλιο, που θύμιζε τα διαβόητα πλυντήρια της Μαγδαληνής στην Ιρλανδία, εποπτευόταν από την Κάρμεν Πόλο, σύζυγο του δικτάτορα στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο.

Advertisement
Advertisement

Ιδρύθηκε αρχικά το 1902 με σκοπό την εξάλειψη της πορνείας, αλλά το 1941, δύο χρόνια μετά το τέλος του ισπανικού εμφυλίου πολέμου, ο ρόλος του επεκτάθηκε στην καταστολή της συμπεριφοράς των γυναικών που παρέκκλινε από τις νόρμες που είχε θεσπίσει η Καθολική Εκκλησία. Η επιτροπή δεν καταργήθηκε παρά μόνο το 1985, δέκα χρόνια μετά το θάνατο του Φράνκο.

Σε τελετή που θα πραγματοποιηθεί την επόμενη εβδομάδα, η κυβέρνηση Σάντσεθ θα χορηγήσει χάρη στις 53 επιζώσες και θα τους αναγνωρίσει ως θύματα της φρανκικής καταστολής. Σε δήλωση του υπουργείου δημοκρατικής μνήμης αναφέρεται ότι οποιαδήποτε τιμωρία, νομική ή διοικητική, που υπέστησαν είναι άκυρη, καθώς ήταν αποτέλεσμα «της καταστολής και της βίας που άσκησε η Επιτροπή Προστασίας των Γυναικών για πολιτικούς, ιδεολογικούς λόγους ή λόγω του φύλου τους».

Το κυβερνητικό τμήμα που συστάθηκε πέρυσι για να διερευνήσει το συμβούλιο έχει λάβει μέχρι στιγμής 1.600 δηλώσεις από γυναίκες που πέρασαν από τα ιδρύματα.

Μια γυναίκα φυλακίστηκε με την υποψία ότι ήταν λεσβία – απλώς και μόνο επειδή είχε γράψει ένα γράμμα στο οποίο συζητούσε τη σεξουαλικότητα. Η Eβα Γκαρθία ντε λα Τόρε, η οποία μετά την αποφυλάκισή της το 1985 έγινε δήμαρχος μιας μικρής πόλης στη Γαλικία, ήταν η πρώτη γυναίκα που αναγνωρίστηκε επίσημα ως θύμα της επιτροπής. Πέθανε το 2022.

Μια άλλη κρατήθηκε επειδή οι αρχές την θεωρούσαν «υπερβολικά του δρόμου».

Πέρυσι, μια ομάδα που εκπροσωπούσε τα θρησκευτικά τάγματα που διεύθυναν το συμβούλιο ζήτησε δημόσια συγγνώμη «από όλες τις γυναίκες των οποίων τα δικαιώματα και η αξιοπρέπεια δεν αναγνωρίστηκαν».

Οι εκπρόσωποι των θυμάτων απέρριψαν τη συγγνώμη και ζήτησαν «αλήθεια, δικαιοσύνη και αποζημίωση».

Με πληροφορίες από Guardian