Η Κύπρος προσέρχεται την Κυριακή 24 Μαΐου 2026 σε βουλευτικές εκλογές που μοιάζουν λιγότερο με μια συνηθισμένη κοινοβουλευτική αναμέτρηση και περισσότερο με τεστ αντοχής για ολόκληρο το πολιτικό σύστημα. Το ρεκόρ υποψηφίων, η εμφάνιση νέων κομμάτων, η άνοδος αντισυστημικών και μικρότερων σχηματισμών, αλλά και η φθορά των παραδοσιακών κομμάτων δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο η επόμενη Βουλή ενδέχεται να είναι πιο πολυκερματισμένη, πιο απρόβλεπτη και δυσκολότερη στη διαχείριση για την κυβέρνηση Νίκου Χριστοδουλίδη.
Οι αριθμοί από μόνοι τους λένε πολλά. Σύμφωνα με τον Γενικό Έφορο Εκλογών, δικαίωμα ψήφου έχουν 569.182 πολίτες, ενώ οι εκλογείς θα ψηφίσουν σε 1.217 εκλογικά κέντρα, από τα οποία 1.204 στην Κύπρο και 13 στο εξωτερικό. Στο εξωτερικό θα λειτουργήσουν πέντε κέντρα στην Αθήνα, τρία στη Θεσσαλονίκη, τέσσερα στο Λονδίνο και ένα στις Βρυξέλλες.
Τις 56 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων διεκδικούν συνολικά 752 υποψήφιοι, μετά την απόσυρση μίας από τις αρχικά 753 υποψηφιότητες. Είναι ο μεγαλύτερος αριθμός υποψηφίων που έχει καταγραφεί σε βουλευτικές εκλογές στην Κύπρο. Από αυτούς, 743 κατέρχονται με κομματικούς συνδυασμούς και 9 ως ανεξάρτητοι μεμονωμένοι υποψήφιοι, ενώ οι γυναίκες υποψήφιες ανέρχονται σε 224, δηλαδή περίπου στο 29,8%.
Η ψηφοφορία θα διεξαχθεί από τις 7 το πρωί έως τις 6 το απόγευμα, με διάλειμμα από τις 12 έως τη 1. Στο Ηνωμένο Βασίλειο και στο Βέλγιο οι κάλπες θα λειτουργήσουν με προσαρμοσμένο ωράριο, ώστε να κλείσουν την ίδια ώρα με την Κύπρο. Τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται από τα μικρά εκλογικά κέντρα μεταξύ 6.30 μ.μ. και 7 μ.μ., ενώ μέχρι τις 9.30 μ.μ. εκτιμάται ότι θα έχει ξεκαθαρίσει η εικόνα των ποσοστών και των εδρών ανά συνδυασμό. Οι σταυροί προτίμησης και τα ονόματα των εκλεγέντων αναμένεται να γίνουν γνωστά μετά τη 1.30 τα ξημερώματα της Δευτέρας.
Οι 19 συνδυασμοί: Οι «παλιοί», οι νέοι και οι σχηματισμοί που δοκιμάζουν τις αντοχές του συστήματος
Στις φετινές εκλογές συμμετέχουν 19 πολιτικοί συνδυασμοί. Πρόκειται για αριθμό-ρεκόρ, καθώς στις βουλευτικές του 2021 είχαν κατέλθει 15 κόμματα, κινήματα ή συνδυασμοί.
Οι 19 συνδυασμοί είναι οι εξής:
Αγρονόμος Αγροτικό Εργατικό Κόμμα, ΑΚΕΛ – Ανορθωτικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού – Αριστερά – Κοινωνική Συμμαχία, Ακροαριστερή Αντίσταση Κομμουνισμός, Άλμα – Πολίτες για την Κύπρο, Άμεση Δημοκρατία Κύπρου, Βολτ Κύπρου, Δημοκρατική Αλλαγή, Δημοκρατική Παράταξη – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων, Δημοκρατικό Εθνικό Κίνημα – ΔΕΚ, Δημοκρατικό Κόμμα, Δημοκρατικός Συναγερμός, ΕΔΕΚ – Σοσιαλιστικό Κόμμα, Εθνικό Λαϊκό Μέτωπο – ΕΛΑΜ, Ενεργοί Πολίτες – Κίνημα Ενωμένων Κυπρίων Κυνηγών, Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών, Λαϊκός Αγώνας Ελευθερία, Πατριωτικό Μέτωπο Λακεδαιμόνιοι, Σήκου Πάνω και Πράσινο Κόμμα της Κύπρου.
Στους «παλιούς» κοινοβουλευτικούς παίκτες ανήκουν ο Δημοκρατικός Συναγερμός, το ΑΚΕΛ, το Δημοκρατικό Κόμμα, το ΕΛΑΜ, η ΕΔΕΚ, η Δημοκρατική Παράταξη και το Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών. Αυτά ήταν και τα επτά κόμματα που συγκρότησαν τη Βουλή μετά τις εκλογές του 2021. Τότε ο ΔΗΣΥ είχε λάβει 17 έδρες, το ΑΚΕΛ 15, το ΔΗΚΟ 9, το ΕΛΑΜ 4, η ΕΔΕΚ 4, η ΔΗΠΑ 4 και οι Οικολόγοι 3.
Υπάρχουν επίσης σχηματισμοί που δεν είναι κοινοβουλευτικοί αλλά έχουν προηγούμενη εκλογική παρουσία, όπως οι Ενεργοί Πολίτες – Κίνημα Ενωμένων Κυπρίων Κυνηγών, οι οποίοι είχαν συμμετάσχει και στις βουλευτικές του 2021, λαμβάνοντας 3,27%, χωρίς να εξασφαλίσουν έδρα.
Στους νέους ή νεότερους παίκτες που αλλάζουν την προεκλογική εξίσωση ξεχωρίζουν το Άλμα του πρώην Γενικού Ελεγκτή Οδυσσέα Μιχαηλίδη, η Άμεση Δημοκρατία Κύπρου, το Βολτ Κύπρου, αλλά και μικρότεροι σχηματισμοί όπως ο Αγρονόμος, το Πράσινο Κόμμα της Κύπρου, το ΔΕΚ, το Σήκου Πάνω, οι Λακεδαιμόνιοι και άλλες επιλογές διαμαρτυρίας ή θεματικής ψήφου. Το Πράσινο Κόμμα της Κύπρου αυτοπροσδιορίζεται ως νέο κόμμα και δηλώνει ότι δεν σχετίζεται με το Κίνημα Οικολόγων.
Αυτός ο κατακερματισμός είναι ίσως το πιο κρίσιμο στοιχείο των εκλογών. Δεν πρόκειται απλώς για περισσότερα ψηφοδέλτια. Πρόκειται για μια κάλπη στην οποία η ψήφος διαμαρτυρίας, η ψήφος απογοήτευσης, η ψήφος ανανέωσης και η παραδοσιακή κομματική ταύτιση θα αναμετρηθούν ταυτόχρονα.
Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις
Οι τελευταίες τάσεις του PolitPro, με ενημέρωση στις 22 Μαΐου 2026, δίνουν προβάδισμα στον Δημοκρατικό Συναγερμό με 22%, ενώ ακολουθούν το ΑΚΕΛ με 20,4%, το ΕΛΑΜ με 14%, το ΔΗΚΟ με 9,2%, το Άλμα με 8,9%, η Άμεση Δημοκρατία με 8,2%, το Volt με 4,6%, η ΕΔΕΚ με 3%, η ΔΗΠΑ με 2,3%, οι Οικολόγοι με 2,3% και το Κίνημα Ενωμένων Κυπρίων Κυνηγών με 2,1%.
Η εικόνα αυτή, εφόσον επιβεβαιωθεί στην κάλπη, δείχνει τρεις μεγάλες μετατοπίσεις.
Πρώτον, ο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ παραμένουν οι δύο βασικοί πόλοι, αλλά με μικρότερη απόσταση μεταξύ τους και χωρίς τη δυναμική απόλυτης κυριαρχίας προηγούμενων δεκαετιών.
Δεύτερον, το ΕΛΑΜ φαίνεται να παγιώνεται ως τρίτη δύναμη, στοιχείο που αλλάζει την πολιτική γεωγραφία της Βουλής και αυξάνει την πίεση στα παραδοσιακά κόμματα του κέντρου.
Τρίτον, το Άλμα, η Άμεση Δημοκρατία και το Volt διεκδικούν ρόλο όχι απλώς συμπληρωματικό, αλλά ενδεχομένως καθοριστικό για την επόμενη κοινοβουλευτική αριθμητική.
Σύμφωνα με την ίδια αποτύπωση, η εκτίμηση εδρών δίνει 14 έδρες στον ΔΗΣΥ, 13 στο ΑΚΕΛ, 9 στο ΕΛΑΜ, 6 στο ΔΗΚΟ, 6 στο Άλμα, 5 στην Άμεση Δημοκρατία και 3 στο Volt. Με αυτό το σενάριο, στη Βουλή θα εισέρχονταν επτά κόμματα, ενώ η πλειοψηφία θα απαιτούσε 29 έδρες.
Το Reuters, σε ανάλυσή του για τις κυπριακές εκλογές, σημείωσε ότι η αναμέτρηση λειτουργεί ως δοκιμασία για το πολιτικό κατεστημένο, με την απογοήτευση για τη διαφθορά, το κόστος ζωής και τις καθυστερήσεις σε μεγάλα έργα να τροφοδοτούν τη στήριξη προς νέους σχηματισμούς, όπως το Άλμα και το Volt.
Πώς λειτουργεί το εκλογικό σύστημα
Η Κύπρος εκλέγει 56 βουλευτές της ελληνοκυπριακής κοινότητας, οι οποίοι κατανέμονται σε έξι εκλογικές περιφέρειες: Λευκωσία, Λεμεσό, Αμμόχωστο, Λάρνακα, Πάφο και Κερύνεια. Οι 24 έδρες της τουρκοκυπριακής κοινότητας παραμένουν κενές από το 1964.
Το εκλογικό σύστημα βασίζεται στην αναλογική, αλλά με στάδια κατανομής. Η πρώτη κατανομή γίνεται με απλή αναλογική ανά εκλογική περιφέρεια. Στη συνέχεια, στις δύο φάσεις της δεύτερης κατανομής εφαρμόζεται ενισχυμένη αναλογική, με κρίσιμα όρια το 3,6% και το 7,2%.
Με απλά λόγια, για να μπει ένας συνδυασμός ουσιαστικά στο παιχνίδι της κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης χρειάζεται να περάσει το όριο του 3,6% σε παγκύπριο επίπεδο. Το όριο του 7,2% είναι ιδιαίτερα κρίσιμο για την επόμενη φάση της κατανομής και μπορεί να επηρεάσει αποφασιστικά τον τελικό αριθμό εδρών που θα πάρουν τα κόμματα.
Ο εκλογέας δεν μπορεί να επιλέξει υποψηφίους από διαφορετικούς συνδυασμούς. Ψηφίζει έναν συνδυασμό ή έναν ανεξάρτητο υποψήφιο. Αν επιλέξει συνδυασμό, μπορεί να βάλει σταυρούς προτίμησης στους υποψηφίους του ίδιου συνδυασμού: έως πέντε στη Λευκωσία, έως τρεις σε Λεμεσό και Αμμόχωστο, έως δύο σε Λάρνακα και Πάφο και έναν στην Κερύνεια.
Το φετινό ψηφοδέλτιο έχει και μια ιδιαιτερότητα: λόγω του μεγάλου αριθμού συνδυασμών, για πρώτη φορά αρκετά ψηφοδέλτια είναι δύο όψεων.
Το ερώτημα Χριστοδουλίδη: Μπορεί να σχηματιστεί πλειοψηφία υπέρ της κυβέρνησης;
Εδώ βρίσκεται το πιο πολιτικό ερώτημα της κάλπης. Οι βουλευτικές εκλογές στην Κύπρο δεν αναδεικνύουν κυβέρνηση, αφού το πολίτευμα είναι προεδρικό και ο Πρόεδρος έχει ήδη εκλεγεί. Όμως η Βουλή μπορεί να διευκολύνει ή να δυσκολέψει αποφασιστικά την προώθηση του κυβερνητικού έργου.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης εξελέγη το 2023 με τη στήριξη κυρίως κομμάτων του κέντρου, δηλαδή του ΔΗΚΟ, της ΔΗΠΑ και της ΕΔΕΚ. Το πρόβλημα για την κυβέρνηση είναι ότι, δημοσκοπικά, αυτά τα κόμματα δεν φαίνεται να αρκούν για να συγκροτήσουν ένα καθαρό κοινοβουλευτικό μπλοκ πλειοψηφίας. Το PolitPro υπολογίζει ότι ο σημερινός κυβερνητικός χώρος βρίσκεται πολύ μακριά από πλειοψηφία, ενώ ειδικά η ΔΗΠΑ και η ΕΔΕΚ κινούνται κοντά ή κάτω από κρίσιμα όρια.
Άρα, ο κίνδυνος για τον Πρόεδρο δεν είναι ότι θα χάσει την εξουσία. Αυτό δεν συμβαίνει σε βουλευτικές εκλογές. Ο κίνδυνος είναι να βρεθεί μπροστά σε μια Βουλή όπου κάθε νομοσχέδιο θα απαιτεί ξεχωριστές διαπραγματεύσεις, διαφορετικές συμμαχίες και συνεχείς συμβιβασμούς.
Θεωρητικά, ένα φιλοκυβερνητικό ή λειτουργικά συνεργάσιμο σχήμα θα μπορούσε να προκύψει μόνο αν τα κόμματα του κέντρου αντέξουν και αν νέοι παίκτες, όπως το Άλμα, η Άμεση Δημοκρατία ή το Volt, επιλέξουν κατά περίπτωση να στηρίζουν συγκεκριμένες κυβερνητικές πρωτοβουλίες. Όμως αυτό δεν ισοδυναμεί με σταθερή πλειοψηφία. Περισσότερο παραπέμπει σε Βουλή μεταβλητών ισορροπιών.
Από την άλλη πλευρά, αν οι δημοσκοπικές τάσεις επιβεβαιωθούν και το ΕΛΑΜ ενισχυθεί σημαντικά, ενώ τα παραδοσιακά κεντρώα κόμματα υποχωρήσουν, ο Χριστοδουλίδης θα βρεθεί απέναντι σε μια Βουλή πιο δύσκολη, πιο απαιτητική και πιθανώς πιο πρόθυμη να μπλοκάρει ή να αναδιαμορφώνει κυβερνητικές πολιτικές.
Η ουσία είναι ότι η κάλπη της 24ης Μαΐου δεν θα απαντήσει μόνο στο ποιος θα είναι πρώτο κόμμα. Θα απαντήσει κυρίως στο ποιος θα μπορεί να επηρεάζει την επόμενη μέρα.
Μια κάλπη με μήνυμα δυσπιστίας
Οι φετινές εκλογές διεξάγονται σε κλίμα κόπωσης απέναντι στα παραδοσιακά κόμματα. Η διαφθορά, το κόστος ζωής, η ενέργεια, η στεγαστική πίεση και η δυσπιστία προς τους θεσμούς αποτελούν το πραγματικό υπόστρωμα της αναμέτρησης.
Το γεγονός ότι 11.733 πολίτες ψηφίζουν για πρώτη φορά σε γενικές εκλογές προσθέτει ακόμη ένα στοιχείο αβεβαιότητας. Το νεανικό σώμα, μικρό ως ποσοστό αλλά πολιτικά ευαίσθητο, μπορεί να ενισχύσει κόμματα που εμφανίζονται ως αντισυστημικά, μεταρρυθμιστικά ή «έξω από το παλιό παιχνίδι».
Σε αυτό το περιβάλλον, το ρεκόρ των 19 συνδυασμών δεν είναι απλώς τεχνική λεπτομέρεια. Είναι πολιτικό σύμπτωμα. Δείχνει ότι ένα κομμάτι της κοινωνίας ψάχνει άλλες επιλογές, είτε προς το κέντρο, είτε προς τη ριζοσπαστική διαμαρτυρία, είτε προς νέες μορφές πολιτικής εκπροσώπησης.
Η επόμενη μέρα
Το βράδυ της Κυριακής, η πρώτη εικόνα θα είναι αριθμητική: ποσοστά, έδρες, ποιοι μπαίνουν και ποιοι μένουν εκτός. Η πραγματική εικόνα, όμως, θα είναι πολιτική.
Αν η νέα Βουλή βγει πιο κατακερματισμένη, η Κύπρος θα εισέλθει σε μια περίοδο όπου η διακυβέρνηση θα απαιτεί λεπτούς χειρισμούς. Αν οι κυβερνητικοί εταίροι αντέξουν, ο Χριστοδουλίδης θα έχει περιθώρια να αναζητήσει ευρύτερες συναινέσεις. Αν υποχωρήσουν, τότε το Προεδρικό θα χρειαστεί να χτίζει πλειοψηφίες σχεδόν νομοσχέδιο με νομοσχέδιο.
Και αν οι νέοι σχηματισμοί καταγράψουν ισχυρή είσοδο, τότε η Βουλή της επόμενης πενταετίας δεν θα μοιάζει απλώς διαφορετική. Θα είναι, ενδεχομένως, η πιο καθαρή απόδειξη ότι η κυπριακή κοινωνία δεν ψηφίζει μόνο για εκπροσώπηση. Ψηφίζει και για να στείλει μήνυμα.
