Η εμφάνιση νέων έργων του Banksy στην Ουκρανία το 2022, σε περιοχές κοντά στο Kίεβο που είχαν πληγεί από τον πόλεμο, αποτέλεσε την αφετηρία για μια εκτενή έρευνα του Reuters γύρω από την πραγματική ταυτότητα, τη δράση και το επιχειρηματικό δίκτυο του πιο διάσημου ανώνυμου street artist παγκοσμίως.
Η αποστολή στην Ουκρανία
Σύμφωνα με την έρευνα, στα τέλη του 2022 ένα ασθενοφόρο έφτασε σε βομβαρδισμένο κτίριο στη Horenka, λίγο έξω από το Κίεβο. Από το όχημα αποβιβάστηκαν τρία άτομα: δύο φορούσαν μάσκες, ενώ ο τρίτος, πιο εύκολα αναγνωρίσιμος, είχε ένα χέρι και δύο προσθετικά πόδια.
Οι δύο μασκοφόροι τοποθέτησαν χάρτινα πρότυπα πάνω σε κατεστραμμένο τοίχο και μέσα σε λίγα λεπτά δημιούργησαν έργο που απεικόνιζε έναν γενειοφόρο άνδρα μέσα σε μπανιέρα.
Η συγκεκριμένη δράση οδήγησε το Reuters να διερευνήσει πώς οργανώθηκε η παρουσία του Banksy στην Ουκρανία και ποιος πραγματικά βρίσκεται πίσω από το ψευδώνυμο. Η έρευνα βασίστηκε σε δεκάδες συνεντεύξεις, φωτογραφικό υλικό, αστυνομικούς φακέλους και δικαστικά έγγραφα που δεν είχαν δημοσιοποιηθεί στο παρελθόν.
Το όνομα που εμφανίζεται στα δικαστικά έγγραφα
Το πιο κρίσιμο στοιχείο προήλθε από αμερικανικά δικαστικά και αστυνομικά αρχεία. Σε έγγραφα που αφορούν σύλληψη στη Nέα Υόρκη το 2000 για φθορά διαφημιστικής πινακίδας, ο άνθρωπος που παραδέχθηκε χειρόγραφα την πράξη αναφέρεται επανειλημμένα ως Robin Gunningham.
Η υπόθεση αφορούσε περιστατικό στην Hudson Street του Μανχάταν, όπου ο καλλιτέχνης συνελήφθη να παρεμβαίνει σε διαφημιστική επιφάνεια. Οι αρχικές κατηγορίες κακουργηματικού χαρακτήρα μετατράπηκαν τελικά σε πλημμέλημα για διατάραξη της τάξης, με επιβολή προστίμου και πέντε ημερών κοινωνικής εργασίας.
Κατά το Reuters, τα συγκεκριμένα έγγραφα ενισχύουν καθοριστικά τη σύνδεση του Banksy με το όνομα Robin Gunningham, το οποίο είχε ήδη αναφερθεί το 2008 σε δημοσίευμα χωρίς τότε να υπάρχουν επαρκείς αποδείξεις.
Banksy's identity revealed: it's Robin Gunningham, who changed his name
After years of investigation, Reuters journalists have discovered that the street artist behind the pseudonym Banksy is Robin Gunningham, a street artist from Bristol who later changed his name to David… pic.twitter.com/KrzB16PngO— NEXTA (@nexta_tv) March 13, 2026Advertisement
Η σύνδεση με τον Robert Del Naja
Η έρευνα εξετάζει επίσης ποιοι βρίσκονταν στην Ουκρανία όταν εμφανίστηκαν τα έργα. Το Reuters διαπίστωσε ότι ο φωτογράφος Giles Duley, ο άνθρωπος με τα προσθετικά μέλη, είχε εισέλθει στη χώρα μαζί με τον Robert Del Naja, frontman των Massive Attack και γνωστό παλαιότερα στον χώρο του graffiti ως 3D.
Ο Del Naja βρισκόταν επί χρόνια στο επίκεντρο θεωριών ότι ίσως είναι ο ίδιος ο Banksy. Ωστόσο, σύμφωνα με το Reuters, τα στοιχεία δείχνουν ότι δεν πρόκειται για το ίδιο πρόσωπο, αλλά ότι πιθανότατα συμμετείχε στην ίδια αποστολή μαζί με τον πραγματικό καλλιτέχνη.
Το όνομα David Jones
Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Reuters, στις 28 Οκτωβρίου 2022 πέρασαν τα σύνορα της Ουκρανίας από την Πολωνία οι Giles Duley, Robert Del Naja και ακόμη ένας άνδρας με το όνομα David Jones.
Η ημερομηνία γέννησης του συγκεκριμένου προσώπου φέρεται να ταυτίζεται με εκείνη του Robin Gunningham.
Η αλλαγή ταυτότητας
Ένα ακόμη βασικό στοιχείο της έρευνας είναι ότι ο Robin Gunningham φαίνεται να εξαφανίζεται από τα δημόσια βρετανικά αρχεία μετά το 2008.
Ο πρώην μάνατζερ του Banksy, Steve Lazarides, ανέφερε ότι μετά τη λήξη της συνεργασίας τους οργανώθηκε νόμιμη αλλαγή ονόματος για τον καλλιτέχνη, δηλώνοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν υπάρχει πια Robin Gunningham».
Το Reuters, εξετάζοντας εταιρικές καταχωρίσεις και δημόσια έγγραφα, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το νέο όνομα που χρησιμοποιείται είναι το David Jones.
Η εταιρεία του Banksy, Pest Control Office, περιορίστηκε να δηλώσει ότι ο καλλιτέχνης έχει επιλέξει να μη σχολιάσει, ενώ ο δικηγόρος του, Mark Stephens, αμφισβήτησε μέρος των ευρημάτων χωρίς περαιτέρω διευκρινίσεις.
Η επιχειρηματική αυτοκρατορία
Η έρευνα επεκτείνεται και στη δομή του επιχειρηματικού δικτύου γύρω από τον Banksy.
Κεντρικό ρόλο έχει η Pest Control Office, που ιδρύθηκε το 2008 και λειτουργεί ως ο μοναδικός φορέας πιστοποίησης των έργων του, αλλά και ως επιχειρησιακό κέντρο των δραστηριοτήτων του.
Μητρική εταιρεία είναι η Pictures on Walls Limited.
Σύμφωνα με τα εταιρικά στοιχεία που εξετάζει το Reuters, τα περιουσιακά στοιχεία της Pest Control αυξήθηκαν από 243.019 λίρες το 2009 σε περίπου 5,7 εκατ. λίρες το 2024, ενώ η Pictures on Walls Limited εμφανίζει καθαρή αξία περίπου 2,5 εκατ. λιρών.
Παράλληλα, η δευτερογενής αγορά έργων του Banksy έχει αποφέρει περίπου 248,8 εκατ. δολάρια από το 2015, σύμφωνα με στοιχεία της ArtTactic.
Η αξία της ανωνυμίας
Για πολλούς αναλυτές της αγοράς τέχνης, η ανωνυμία του Banksy δεν αποτελεί απλώς μέσο προστασίας, αλλά βασικό κομμάτι της καλλιτεχνικής και εμπορικής του ταυτότητας.
Αρχικά, όπως αναφέρει ο Steve Lazarides, η μυστικότητα εξυπηρετούσε την αποφυγή των αρχών σε μια περίοδο όπου το graffiti αντιμετωπιζόταν αυστηρά στο Bristol.
Με τα χρόνια, όμως, εξελίχθηκε σε αναπόσπαστο στοιχείο της δημόσιας περσόνας του Banksy και της εμπορικής αξίας των έργων του.
Το παράδοξο του Banksy
Το Reuters καταλήγει ότι η περίπτωση του Banksy αποτυπώνει ένα ιδιότυπο παράδοξο: έναν καλλιτέχνη που καταγγέλλει την εξουσία και αμφισβητεί την αγορά τέχνης, ενώ ταυτόχρονα λειτουργεί μέσα από ένα αυστηρά οργανωμένο, κερδοφόρο και πλήρως ελεγχόμενο σύστημα.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, ο Banksy γεννήθηκε ως Robin Gunningham, αργότερα φέρεται να χρησιμοποίησε το όνομα David Jones και στην αποστολή της Ουκρανίας φαίνεται να είχε δίπλα του τον Robert Del Naja — ένα πρόσωπο που επί χρόνια συγκαταλεγόταν στους βασικούς υπόπτους πίσω από το πιο διάσημο ανώνυμο όνομα της σύγχρονης street art.
