Οι συνεχείς αναφορές του Ντόναλντ Τραμπ στην Κούβα και το ενδεχόμενο Αμερικανικής εισβολής στο νησί, στα πρότυπα της Βενεζουέλας, εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο που η αμερικανική κυβέρνηση μεθοδεύει την επέμβασή της.
Μετά τις απειλές Τραμπ, που πάντα προηγούνται, την Τετάρτη το Αμερικανικό Υπουργείο Δικαιοσύνης κατηγόρησε τον πρώην πρόεδρο της Κούβας Ραούλ Κάστρο, για δολοφονία στην κατάρριψη δύο αεροσκαφών το 1996. Ο Ραούλ Κάστρο, ήταν υπουργός Άμυνας της χώρας στην κυβέρνηση του αδερφού του και ιστορικούθ ηγέτη της Κούβας Φιντέλ.
Η κίνηση, η οποία έγινε στις 20 Μαΐου – μια συμβολική ημερομηνία καθώς είναι η επίσημη γέννηση της Δημοκρατίας της Κούβας – σηματοδότησε μια από τις πιο έντονες συγκρούσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Αβάνας.
Ο διευθυντής του FBI, Κας Πατέλ, χαρακτήρισε την απαγγελία κατηγοριών σε βάρος του Κάστρο και άλλων πέντε κουβανών ως «ένα σημαντικό βήμα προς την λογοδοσία».
Από την πλευρά του ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προειδοποίησε χθες, ότι οι ΗΠΑ είναι «αποφασισμένες» να επιβάλουν την αλλαγή στο νησί.
«Το οικονομικό τους σύστημα δεν λειτουργεί. Είναι ελλαττωματικό και δεν μπορεί να διορθωθεί με το τρέχον πολιτικό σύστημα», δήλωσε ο Ρούμπιο ο οποίος έχει καταγωγή από την Κούβα.
«Αυτό στο οποίο έχουν συνηθίσει όλα αυτά τα χρόνια είναι απλώς να κερδίζουν χρόνο και να περιμένουν να κουραστούμε», πρόσθεσε ο Ρούμπιο λέγοντας ότι «δεν θα μπορούν πια να καθυστερούν ή να κερδίζουν χρόνο. Είμαστε πολύ σοβαροί, πολύ αποφασισμένοι».
Οι ΗΠΑ κυνηγάνε πάντα έναν… Κάστρο
Η απαγγελία κατηγοριών από την αμερικανική δικαιοσύνης εις βάρος του πρώην προέδρου της Κούβας Ραούλ Κάστρο έχει πυροδοτήσει εικασίες ότι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσε να την χρησιμοποιήσει ως πρόσχημα για να επιτεθεί στο νησί και να τον συλλάβει, όπως έκανε με τον πρόεδρο της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο ο οποίος αιχμαλωτίστηκε από τις αμερικανικές δυνάμεις τον Ιανουάριο και πλέον κρατείται στις ΗΠΑ.
Ο Ρούμπιο επιβεβαίωσε επίσης ότι η Κούβα είχε αποδεχθεί βοήθεια 100 εκατομμυρίων δολαρίων, υπό όρους. Ωστόσο, τόνισε ότι αυτή η βοήθεια δεν πρέπει να πέσει στα χέρια του στρατιωτικοοικονομικού ομίλου Gaesa, ο οποίος ελέγχει ένα μεγάλο μέρος της οικονομίας της Κούβας.
Μετά την αυστηροποίηση των οικονομικών κυρώσεων που περιλαμβάνει τον πετρελαϊκό αποκλεισμό από τον Ιανουάριο του 2026, στο γενικό πλαίσιο των κυρώσεων που έχουν επιβάλλει οι ΗΠΑ εδώ και δεκαετίες στο νησί, η κυβέρνηση Τραμπ έχει προκαλέσει οικονομική κρίση και έχει αφήσει την Κούβα αντιμέτωπη με τη μεγαλύτερη δοκιμασία της από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.
Ο Υπουργός Ενέργειας της Κούβας, Βισέντε ντε λα Ο’ Λέβι, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το νησί είχε ξεμείνει από πετρέλαιο και ντίζελ, περιγράφοντας την κατάσταση της χώρας ως «εξαιρετικά τεταμένη», προκαλώντας τεράστια ανθρωπιστική κρίση.
Η αντίσταση της Κούβας εδώ και δεκαετίες απάναντι στα Αμερικανικά σχέδια για «προσάρτηση» του νησιού περνά σε μια νέα φάση με τον Τραμπ να προετοιμάζει το έδαφος για μια πολτική μετάβαση παρόμοια με αυτή της Βενεζουέλας.
Όμως η Κούβα δεδν είναι Βενεζουέλα και η Ρωσία έδειξε ξεκάθαρα την πρόθεσή της να υπερασπιστει το νησί, προκαλώντας ανησυχίες για ένα νέο μέτωπο πολέμου αυτή τη φορά πολύ κοντά στις ΗΠΑ.
Η Κούβα δεν είναι Βενεζουέλα
Σύμφωνα με το CNBC, Αμερικανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι η Κούβα φέρεται να έχει προμηθευτεί περισσότερα από 300 στρατιωτικά drones από τη Ρωσία και το Ιράν για να τα χρησιμοποιήσει εναντίον αμερικανικών στόχων σε περίπτωση εισβολής, ενώ Αμερικανικά αεροσκάφη πετούν στα ανοικτά των ακτών της Κούβας συλέγοντας πληροφορίες. Πρόκειται για το ίδιο μοτίβο που ακολούθησαν οι ΗΠΑ πριν από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις σε Βενεζουέλα και Ιράν.
Αν και κανείς δεν ξέρει τι πραγματικά σκοπεύει να κάνει ο Τραμπ, η Κούβα, ανέκαθεν έπαιρνε σοβαρά την όποια στρατιωτική απειλή και ήταν προετοιμασμένο γι’ αυτήν, δήλωσε ο Kapcia στο CNBC.
«Το Πεντάγωνο εδώ και καιρό υποστηρίζει ότι μια ενδεχόμενη στρατιωτική επίθεση στην Κούβα θα είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο πολλών Αμερικανών στρατιωτών. Και αυτός φαίνεται να είναι ο βασικός λόγος που οι ΗΠΑ δεν έχουν επιχειρήσει μέχρι σήμερα μια επέμβαση», υποστηρίζει ο Kapcia.
«Μέχρι στιγμής, [ο Τραμπ] έχει μιλήσει ανοιχτά για τη συνέχιση της χρήσης οικονομικών μέτρων για να στραγγαλίσει το σύστημα, και αυτό σίγουρα κάνει – είναι φθηνότερο από τον πόλεμο και σίγουρα κάνει [τη ζωή] ακόμη πιο δύσκολη για τους απλούς Κουβανούς», πρόσθεσε.
Πως αντιδρά η Αβάνα
Ο Κουβανός πρόεδρος Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ απέρριψε την Τετάρτη το κατηγορητήριο κατά του Κάστρο, λέγοντας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι πρόκειται για «έναν πολιτικό ελιγμό, στερούμενο οποιασδήποτε νομικής βάσης, που στοχεύει αποκλειστικά στο να συμπληρώσει τον κατασκευασμένο φάκελο που χρησιμοποιούν οι ΗΠΑ για να δικαιολογήσουν την ανοησία μιας στρατιωτικής επιθετικότητας εναντίον της Κούβας».
Μέσα στην εβδομάδα, ο Ντίας-Κανέλ δήλωσε ότι οι απειλές των ΗΠΑ για στρατιωτική επίθεση κατά της Αβάνας είναι γνωστές, λέγοντας ωστόσο ότι εάν υλοποιηθούν, «θα πυροδοτήσουν ένα λουτρό αίματος με ανυπολόγιστες συνέπειες».
Ο Τραμπ έχει μιλήσει στο παρελθόν για την προοπτική μιας «φιλικής κατάληψης» με την Κούβα και έχει δηλώσει ότι ο Λευκός Οίκος θα μπορούσε να στρέψει το βλέμμα του στην Αβάνα μετά τον πόλεμο στο Ιράν. Μάλιστα, δεν έλειψαν και οι γνωστές προκλητικές δηλώσεις ότι «θα μπορούσε να κάνει ό,τι θέλει με τη χώρα», καθώς θα είχε την «τιμή» να «καταλάβει το νησί».
Πόσο πιθανή όμως είναι η αλλαγή καθεστώτος στην Κούβα τους επόμενους μήνες:
Ο Χόρχε Μας του CANF και ο Ρόμπερτ Μανκς, επικεφαλής της εταιρείας πληροφοριών Verisk Maplecroft για την έρευνα στην Αμερική, εκτιμούν ότι ενώ οι ακριβείς προθέσεις της κυβέρνησης Τραμπ παραμένουν αδιαφανείς, η Ουάσιγκτον δείχνει ότι θα επικεντρωθεί στην πίεση που ασκεί στη χώρα περιμένοντας να κάνει τη δουλειά.
Ο μεγαλύτερος υπαρξιακός κίνδυνος της Κούβας άλλωστε δεν είναι μια ξένη παρέμβαση «αλλά το αν το κράτος μπορεί να κρατήσει τους πολίτες ενωμένους στο πλευρό του», δήλωσε ο Munks.
«Παρόλο που οι δυνάμεις ασφαλείας είναι πιθανό να περιορίσουν τις αναταραχές βραχυπρόθεσμα, υπάρχει πιθανότητα σοβαρής πολιτικής αστάθειας καθώς περαιτέρω διακοπές ρεύματος θα οδηγήσουν σε ακόμη μεγαλύτερες ελλείψεις τροφίμων και νερού», δήλωσε ο Munks.
Η κλιμακούμενη ανθρωπιστική κρίση στην Κούβα θα μπορούσε να προκαλέσει το μεγαλύτερο πρόβλημα παρά τη βοήθεα που δέχεται η Αβάνα από γειτονικές χώρες όπως το Μεξικό και η Ουρουγουάη.
Ο σκληρός αποκλεισμός των ΗΠΑ, τον οποίο η διεθνής κοινότητα δεν καταδικάζει, θα μπορύσε να κάνει τα πράγματα πολύ δύσκολα για τους κουβανούς οι οποίοι ίσως άναγκαστούν να επιλέξουν να ζήσουν κάτω από την Αμερικανική ηγεμονία από το να πεθάνουν από την πείνα.