Οι Ηνωμένες Πολιτείες απήγγειλαν κατηγορίες για φόνο σε βάρος του πρώην προέδρου της Κούβας Ραούλ Κάστρο, σε μια σημαντική κλιμάκωση της εκστρατείας πίεσης της Ουάσινγκτον κατά της κομμουνιστικής κυβέρνησης του νησιωτικού κράτους.
Το κατηγορητήριο σηματοδοτεί μια νέα κρίση στις σχέσεις μεταξύ των μακροχρόνιων αντιπάλων, από τη περιόδο του Ψυχρού Πολέμου, και έρχεται καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ πιέζει για αλλαγή καθεστώτος στην Κούβα, όπου οι κομμουνιστές του Κάστρο βρίσκονται στην εξουσία από τότε που ο εκλιπών αδελφός του Φιντέλ Κάστρο ηγήθηκε της επανάστασης το 1959.
Οι κατηγορίες εναντίον του Κάστρο και πέντε πιλότων μαχητικών στον κουβανικό στρατό αφορούν ένα περιστατικό του 1996, κατά το οποίο κουβανικά αεροσκάφη κατέρριψαν αεροπλάνα που χειριζόταν μια ομάδα Κουβανών εξόριστων.
Σε βάρος του Ραούλ Κάστρο, 94 ετών, απαγγέλθηκε κατηγορία για συνωμοσία με σκοπό τη δολοφονία Αμερικανών υπηκόων, τέσσερις κατηγορίες ανθρωποκτονίας και δύο κατηγορίες καταστροφής αεροσκαφών.
Εμφανίστηκε δημόσια στην Κούβα νωρίτερα αυτόν τον μήνα και δεν υπάρχουν στοιχεία ότι έχει εγκαταλείψει το νησί ή ότι θα εκδοθεί.
Είναι σπάνιο για τις ΗΠΑ να απαγγέλλουν ποινικές κατηγορίες εναντίον ξένων ηγετών.
Το κατηγορητήριο είναι το τελευταίο παράδειγμα των επιθετικών προσπαθειών της κυβέρνησης Τραμπ να επεκτείνει την επιρροή των ΗΠΑ στο Δυτικό Ημισφαίριο. «Από τις ακτές της Αβάνας μέχρι τις όχθες της Διώρυγας του Παναμά, θα εκδιώξουμε τις δυνάμεις της ανομίας, του εγκλήματος και της ξένης καταπάτησης», δήλωσε ο Τραμπ σε εκδήλωση της Ακαδημίας Ακτοφυλακής στο Νιου Λόντον του Κονέκτικατ, νωρίτερα την Τετάρτη.
Μιλώντας σε τελετή στο Μαϊάμι προς τιμήν των θυμάτων του περιστατικού του 1996, ο υπηρεσιακός Γενικός Εισαγγελέας Τοντ Μπλανς δεν απάντησε άμεσα σε ερωτήσεις σχετικά με το αν ο αμερικανικός στρατός θα συλλάβει τον Κάστρο. Ο Μπλανς είπε ότι αναμένει ότι ο Κάστρο θα αντιμετωπίσει κάποια μέρα τις κατηγορίες.
«Εκδόθηκε ένταλμα σύλληψής του, επομένως αναμένουμε ότι θα εμφανιστεί εδώ με τη θέλησή του ή με άλλο τρόπο», δήλωσε ο Μπλανς υπό χειροκροτήματα σε μια κατάμεστη αίθουσα κυβερνητικών αξιωματούχων και Κουβανοαμερικανών.
Σε μια ανάρτηση στο X, ο Πρόεδρος Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ δήλωσε ότι η Κούβα ενήργησε νόμιμα για να υπερασπιστεί το έδαφός της καταρρίπτοντας τα αεροπλάνα. Είπε ότι το κατηγορητήριο φαίνεται να έχει σκοπό να δικαιολογήσει στρατιωτική δράση κατά της Κούβας, κάτι που, όπως είπε, θα ήταν λάθος. «Είναι ένας πολιτικός ελιγμός, στερούμενος οποιασδήποτε νομικής βάσης», δήλωσε ο Ντίας-Κανέλ.
Οι κατηγορίες έρχονται μήνες μετά τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο από τις ΗΠΑ στις 3 Ιανουαρίου για να αντιμετωπίσει κατηγορίες για διακίνηση ναρκωτικών στη Νέα Υόρκη. Ο Μαδούρο, ένας σοσιαλιστής που συνδέεται με την Αβάνα, δήλωσε αθώος.
Ο Τραμπ εντείνει την πίεση στην Λατινική Αμερική
Ο πιο δυναμικός ρόλος της Ουάσινγκτον στη Λατινική Αμερική, που συνοψίζεται στη σύλληψη του Μαδούρο, διαμορφώνεται ως ένα σημαντικό μέρος της κληρονομιάς του Υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, γιου Κουβανών μεταναστών, ο οποίος θεωρείται πιθανός υποψήφιος για το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών για την προεδρία το 2028.
Ο κύριος Ρεπουμπλικάνος αντίπαλός του για να διαδεχθεί τον Τραμπ, ο αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς, είναι ένας πρώην πεζοναύτης που εδώ και καιρό υποστηρίζει την εμπλοκή των ΗΠΑ σε ξένους πολέμους.
Υπό τον Τραμπ, οι ΗΠΑ έχουν ουσιαστικά επιβάλει αποκλεισμό στην Κούβα απειλώντας με κυρώσεις τις χώρες που την προμηθεύουν με καύσιμα, προκαλώντας διακοπές ρεύματος και επιδεινώνοντας τη χειρότερη κρίση της εδώ και δεκαετίες.
Ο Ρούμπιο νωρίτερα την Τετάρτη προσέφερε στην Κούβα 100 εκατομμύρια δολάρια σε βοήθεια και κατηγόρησε τους ηγέτες της Κούβας για ελλείψεις ηλεκτρικής ενέργειας, τροφίμων και καυσίμων. Ο Υπουργός Εξωτερικών της Κούβας Μπρούνο Ροντρίγκεζ χαρακτήρισε την προσφορά αυτή κυνική, επικαλούμενος το «καταστροφικό αποτέλεσμα» του οικονομικού αποκλεισμού.
Η Κούβα υπερασπίζεται την απόφαση κατάρριψης των αεροσκαφών
Γεννημένος το 1931, ο Ραούλ Κάστρο ήταν μια βασική προσωπικότητα μαζί με τον μεγαλύτερο αδελφό του στον ανταρτοπόλεμο που ανέτρεψε τον υποστηριζόμενο από τις ΗΠΑ δικτάτορα Φουλχένσιο Μπατίστα. Μετά την ανάληψη της εξουσίας, ο Φιντέλ Κάστρο σύναψε συμμαχία με τη Σοβιετική Ένωση και στη συνέχεια κατέσχεσε επιχειρήσεις και περιουσίες που ανήκαν στις ΗΠΑ.
Οι ΗΠΑ έκτοτε διατηρούν οικονομικό εμπάργκο στην χώρα των περίπου 10 εκατομμυρίων κατοίκων.
Ο Ραούλ Κάστρο βοήθησε στην ήττα της οργανωμένης από τις ΗΠΑ εισβολής στον Κόλπο των Χοίρων το 1961 και διετέλεσε υπουργός Άμυνας για δεκαετίες. Διαδέχθηκε τον αδελφό του ως πρόεδρος το 2008 και παραιτήθηκε το 2018, αλλά παραμένει μια ισχυρή προσωπικότητα στα παρασκήνια της κουβανικής πολιτικής.
Ήταν υπουργός Άμυνας την εποχή του περιστατικού του 1996, κατά το οποίο καταρρίφθηκαν δύο μικρά αεροπλάνα που λειτουργούσαν από την κουβανική εξόριστη ομάδα Brothers to the Rescue με έδρα το Μαϊάμι, σκοτώνοντας τους επιβαίνοντες. Η ομάδα δήλωσε ότι η αποστολή της ήταν να αναζητήσει κουβανικά σκάφη που εγκατέλειπαν το νησί.
Ο Φιντέλ Κάστρο δήλωσε ότι ο στρατός της Κούβας ενήργησε βάσει «μόνιμων εντολών» για την κατάρριψη αεροπλάνων που εισέρχονταν στον κουβανικό εναέριο χώρο. Είπε ότι ο Ραούλ Κάστρο δεν έδωσε συγκεκριμένη εντολή για την κατάρριψη των αεροπλάνων.
Ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας κατέληξε αργότερα στο συμπέρασμα ότι η κατάρριψη έλαβε χώρα πάνω από διεθνή ύδατα.
Πορτρέτα των τεσσάρων ανδρών που σκοτώθηκαν – Κάρλος Κόστα, Αρμάντο Αλεχάντρε Τζούνιορ, Μάριο ντε λα Πένια και Πάμπλο Μοράλες – εκτέθηκαν στην τελετή, καθώς μιλούσαν ο Μπλανς και άλλοι αξιωματούχοι.
Κουβανοαμερικανοί συγκεντρώθηκαν έξω από τον Πύργο της Ελευθερίας στο Μαϊάμι, ο οποίος χρησίμευε ως κέντρο προσφύγων για Κουβανούς τη δεκαετία του 1960, πριν από την έναρξη της τελετής.
«Όλοι ελπίζαμε για πολύ καιρό, για πολλά χρόνια ότι αυτό θα συνέβαινε», δήλωσε ο Μπόμπι Ραμίρεζ, ένας 62χρονος μουσικός που έφυγε από την Κούβα το 1971 όταν ήταν επτά ετών.
