Σε μετάθεση για τον Σεπτέμβριο –αντί για τον Ιούνιο που ήταν ο αρχικός σχεδιασμός– οδηγείται το νέο, ενισχυμένο πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Νοικιάζω», το οποίο έρχεται με σημαντικά αυξημένα ποσά επιδότησης και πιο αυστηρές δεσμεύσεις για τους ιδιοκτήτες.
Το νέο σχήμα προβλέπει χρηματοδότηση που μπορεί να φτάσει έως και τις 36.000 ευρώ ανά κατοικία, με ποσοστά επιδότησης που αγγίζουν το 90% – 95% του κόστους ανακαίνισης, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του δικαιούχου και του ακινήτου. Πρόκειται για μια σημαντική αύξηση σε σχέση με το προηγούμενο πρόγραμμα, μετατρέποντας την επιδότηση από ένα εργαλείο «μερικής ανακαίνισης» σε ουσιαστική χρηματοδότηση πλήρους αναβάθμισης κατοικιών.
Στόχος του προγράμματος είναι η επαναφορά χιλιάδων κλειστών ακινήτων στην αγορά, αλλά και η συνολική αναβάθμιση του υφιστάμενου οικιστικού αποθέματος, σε μια περίοδο έντονης πίεσης στα ενοίκια και περιορισμένης προσφοράς κατοικιών.
Τι εξασφαλίζει – Ποιούς αφορά
Το πρόγραμμα εξασφαλίζει στους ιδιοκτήτες τη δυνατότητα να προχωρήσουν σε εκτεταμένες εργασίες ανακαίνισης –από βασικές επισκευές έως πλήρη λειτουργική και ενεργειακή αναβάθμιση– καλύπτοντας το μεγαλύτερο μέρος της δαπάνης. Παράλληλα, συνδέει την κρατική ενίσχυση με συγκεκριμένες υποχρεώσεις, επιδιώκοντας να αυξήσει την προσφορά κατοικιών και να περιορίσει την άνοδο των ενοικίων.
Αφορά ιδιοκτήτες ή επικαρπωτές ακινήτων, κυρίως παλαιών κατοικιών, που είτε παραμένουν κενές είτε χρειάζονται εκτεταμένες εργασίες για να καταστούν λειτουργικές. Σε αντίθεση με τα προηγούμενα προγράμματα, το νέο σχήμα διευρύνεται και καλύπτει –εκτός από την ενοικίαση– και περιπτώσεις ιδιοκατοίκησης, δίνοντας τη δυνατότητα σε περισσότερους ιδιοκτήτες να αξιοποιήσουν την επιδότηση.
Οι βασικές προϋποθέσεις ένταξης περιλαμβάνουν τη νόμιμη ιδιοκτησία και χρήση του ακινήτου ως κατοικία, την πραγματοποίηση επιλέξιμων δαπανών με αποδεικτικά στοιχεία και την πλήρη φορολογική και πολεοδομική τακτοποίηση. Παράλληλα, το ακίνητο θα πρέπει να πληροί συγκεκριμένα χαρακτηριστικά (όπως όρια επιφάνειας και χρήση), ενώ αποκλείονται περιπτώσεις βραχυχρόνιας μίσθωσης τύπου Airbnb, καθώς ο στόχος είναι η ενίσχυση της μακροχρόνιας στέγασης.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις υποχρεώσεις των ιδιοκτητών μετά την ένταξη. Η επιδότηση συνοδεύεται από σαφείς δεσμεύσεις, όπως η υποχρεωτική χρήση του ακινήτου ως κατοικία και η αποφυγή εμπορικής εκμετάλλευσης εκτός των όρων του προγράμματος. Στην περίπτωση της ενοικίασης, προβλέπεται και μηχανισμός συγκράτησης των τιμών, με βασικό εργαλείο το «πάγωμα» των ενοικίων για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, που εκτιμάται ότι θα φτάνει περίπου τα τρία χρόνια.
Ανακαίνιση για ενοικίαση
Όταν το ακίνητο εντάσσεται με στόχο την εκμίσθωση, ο ιδιοκτήτης υποχρεούται να το διαθέσει στην αγορά με μακροχρόνια μίσθωση για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα (τουλάχιστον τριετία). Παράλληλα, προβλέπεται πάγωμα του ενοικίου για περίπου 3 χρόνια, ενώ απαγορεύεται η μετατροπή του σε βραχυχρόνια μίσθωση. Το μέτρο στοχεύει στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών και στη συγκράτηση των τιμών.
Ιδιοκατοίκηση
Στην περίπτωση ιδιοκατοίκησης, δεν υπάρχει υποχρέωση ενοικίασης, ωστόσο το ακίνητο πρέπει να διατηρηθεί ως κύρια κατοικία για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Δεν επιτρέπεται η εμπορική αξιοποίησή του, ενώ ισχύουν περιορισμοί σε ενδεχόμενη μεταβίβαση ή αλλαγή χρήσης, ώστε να διασφαλιστεί ότι η επιδότηση εξυπηρετεί στεγαστικές ανάγκες και όχι επενδυτική εκμετάλλευση.