Το Ελληνικό Περίπτερο που από τις 9 Μαΐου έως τις 22 Νοεμβρίου θα εκπροσωπήσει την Ελλάδα στην 61η Διεθνή Έκθεση Τέχνης – La Biennale di Venezia με το έργο «Escape Room», παρουσιάστηκε σε συνέντευξη τύπου στο Onassis Ready.
Ο εικαστικός και αρχιτέκτονας, Ανδρέας Αγγελιδάκης, θα μεταμορφώσει του καταπράσινους κήπους Τζαρντίνι της Βενετίας σε ένα σύγχρονο Πλατωνικό Σπήλαιο ενεργοποιώντας την πλατωνική αλληγορία ως ένα «εμβυθιστικό, κατοικήσιμο περιβάλλον που τοποθετείται στην εποχή της μετα-αλήθειας και της ανόδου του εθνικιστικού λαϊκισμού στο έργο του διεθνούς πορείας δημιουργού». Επιμελητής της ελληνικής συμμετοχής είναι ο Γιώργος Μπεκιράκης.
«Τα Εθνικά Περίπτερα των Giardini σχεδιάστηκαν για να επικοινωνήσουν τις πολιτικές πεποιθήσεις των κυβερνήσεων που τα ανήγειραν σε εκείνη την ιστορική συγκυρία. Σήμερα στέκουν ως Παγωμένα Φασιστικά ή και Αποικιοκρατικά Σπήλαια, παγιδευμένα σε ένα περιβάλλον που έχει ταυτιστεί με τη διερεύνηση των πολιτικών επιλογών καθώς και την ακόλουθη μετατροπή τους σε τέχνη. Κάθε Περίπτερο συνιστά έναν μηχανισμό αλήθειας – όπως ακριβώς και οι μηχανισμοί στην αλληγορία του πλατωνικού σπηλαίου – ο οποίος σήμερα θυμίζει μια Φαντασμαγορία του Παγκόσμιου Τραμπισμού: εάν αντικαταστήσουμε το Σπήλαιο με την Οθόνη, αυτό που απομένει είναι η κάθε έκφανση του MAGA (Make America Great Again) ως μια σκηνοθεσία του φασισμού εν έτει 2025», σημειώνει ο Ανδρέας Αγγελιδάκης. Και συνεχίζει:
Το Ελληνικό Περίπτερο, ως δωμάτιο απόδρασης, ενσαρκώνει μία πραγματικότητα που μοιάζει με παιχνίδι, ενώ σε συμβολικό επίπεδο φέρει το παράδοξο ενός κτιρίου που προσπαθεί να ξεφύγει από τον «εαυτό» του και άρα από την ίδια την ιστορία του.
Μέσα από μια βαθιά κατάδυση στο ίδιο του το παρελθόν, το Ελληνικό Περίπτερο συναντά μια «σέλφι τραβηγμένη στο μπάνιο», όπου ο καθρέφτης έχει κολλήσει για πάντα στο Έτος Μηδέν (1934): τη χρονιά που οι Ναζί ξεκίνησαν τους διωγμούς κατά των ομοφυλόφιλων, ο Χίτλερ και ο Μουσολίνι συναντήθηκαν για πρώτη φορά στη Βενετία στον απόηχο των σαρωτικών εκλογικών τους επικρατήσεων την ίδια χρονιά πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια του Ελληνικού και του Αυστριακού Περιπτέρου.
Ο επιμελητής του ελληνικού περιπτέρου, Γιώργος Μπεκιράκης, στο σημείωμα του επισημαίνει: «Το Περίπτερο μετατρέπεται σε μια κάψουλα όπου ιστορικές εκδοχές της ελληνικότητας τοποθετούνται δίπλα σε αστικές, βιωμένες εκφράσεις της, υπενθυμίζοντας την ένταση ανάμεσα στην πραγματικότητα και τις πολιτισμικές καθηλώσεις. Η GRECIA μετασχηματίζεται σε ένα ψυχαναλυτικό υποκείμενο· μια μεταφορά που αντανακλά το φάσμα της ελληνικότητας και την αλληλεξάρτησή της με τον αυταρχισμό. Το “queer” σώμα της αφηγείται τα επίμονα αινίγματα ανάμεσα στο παρελθόν και τις σύγχρονες εκδοχές της ευρωπαϊκής ταυτότητας. Τα γλυπτά του Αγγελιδάκη λειτουργούν ως θραυσματικά στοιχεία, ως ίχνη που υποδηλώνουν τις πολλαπλότητες που συγκροτούν μια εθνικότητα και τις ιστορίες που ποτέ δεν έγιναν επίσημη Iστορία», καταλήγει ο επιμελητής.
Το έργο «Escape Room» υλοποιείται και εκτίθεται στο Ελληνικό Περίπτερο στην 61η Διεθνή Έκθεση Τέχνης – La Biennale di Venezia με τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Πολιτισμού. Εθνικός Επίτροπος είναι ο Μητροπολιτικός Οργανισμός Μουσείων Εικαστικών Τεχνών Θεσσαλονίκης-MOMUS. Στρατηγικός υποστηρικτής είναι το Onassis Culture.
Η Γενική Διευθύντρια του Μητροπολιτικού Οργανισμού ΜουσείωνΕικαστικών Τεχνών Θεσσαλονίκης-MOMUS, Φανή Τσατσάια, σημειώνει: «Το Ελληνικό Περίπτερο στα Giardini, στην 61η Διεθνή Έκθεση Tέχνης – La Βiennale di Venezia διαθέτει μακρά και ιδιαίτερα σημαντική ιστορία, με συνεχή παρουσία από τη δεκαετία του 1930. Για περισσότερες από εννέα δεκαετίες έχει φιλοξενήσει σημαντικές στιγμές της σύγχρονης ελληνικής καλλιτεχνικής παραγωγής και σήμερα λειτουργεί ως χώρος παρουσίασης προτάσεων που συνομιλούν με τα διεθνή καλλιτεχνικά ρεύματα και τα σύγχρονα κοινωνικά, πολιτικά και πολιτισμικά ζητήματα. Για το 2026, η Ελλάδα εκπροσωπείται από τον καλλιτέχνη Ανδρέα Αγγελιδάκη με το έργο-εγκατάσταση «Escape Room», μια διαδραστική σκηνή εμπειρίας που θα παρουσιαστεί στον ειδικά διαμορφωμένο εσωτερικό χώρο του Eλληνικού Περιπτέρου, υπό την επιμέλεια του Γιώργου Μπεκιράκη. Το MOMUS υποστηρίζει ενεργά την προετοιμασία και την υλοποίηση της ελληνικής παρουσίας, ενισχύοντας τη διεθνή προβολή της σύγχρονης ελληνικής δημιουργίας».
Η Καλλιτεχνική Διευθύντρια και μέλος στο Δ.Σ. του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτη Παναγιωτάκου, αναφέρει: «Η παρουσία μας ως στρατηγικός υποστηρικτής στο “Escape Room”, αφορά στη διάρκεια της συμπόρευσής μας με τον Ανδρέα Αγγελιδάκη, έναν δημιουργό που μεταβολίζει την ελληνικότητα
και παίζει με τα στερεότυπα, δημιουργώντας έναν κόσμο όπου απουσιάζει η σοβαροφάνεια και αναδύεται η ουσία. Με το συγκεκριμένο έργο, η εθνική συμμετοχή παίζει με τον ίδιο τον ορισμό της. Τι σημαίνει εθνικό; Και πώς συμμετέχουμε εμείς σε αυτό; Ανυπομονούμε για αυτό το έργο τώρα ειδικά που ο εθνικισμός και ο λαϊκισμός σαρώνουν τις σύγχρονες δημοκρατίες».
Ποιος είναι ο Ανδρέας Αγγελιδάκης
Γεννημένος το 1968 στην Αθήνα, ο Ανδρέας Αγγελιδάκης είναι αρχιτέκτονας και καλλιτέχνης ελληνικής και νορβηγικής καταγωγής, με έδρα την Αθήνα. Σπούδασε αρχιτεκτονική στο Southern California Institute of Architecture στο Λος Άντζελες και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια της Νέας Υόρκης. Η καλλιτεχνική του πρακτική αναδύεται μέσα από ένα ευρύ φάσμα διεπιστημονικών ενδιαφερόντων, τα οποία εκτείνονται στα πεδία της αρχιτεκτονικής, των εκδόσεων, της συγγραφής, του σχεδιασμού και της επιμέλειας εκθέσεων. Τα έργα του συνήθως εκκινούν ως ψηφιακές προσομοιώσεις και συχνά επικεντρώνονται στις αλλαγές που έχει επιφέρει το διαδίκτυο στην αντίληψη και τη συμπεριφορά των χρηστών. Η καλλιτεχνική του παραγωγή διακρίνεται από τη ρητή χρήση αρχιτεκτονικών σημαινόντων, ενώ δημιουργεί περιβάλλοντα μέσα από τα οποία επαναδιαπραγματεύεται τη σχέση μεταξύ θεατή και έργου, αναδεικνύοντας την αλληλεπίδραση εξουσίας, χώρου και υποδομής. Στο έργο του, η αρχιτεκτονική λειτουργεί ως όχημα διερεύνησης της ταυτότητας, ενώ η πόλη της Αθήνας και η έννοια του ερειπίου –αρχαίου, σύγχρονου ή ψηφιακού– επανέρχονται ως καίρια και επαναλαμβανόμενα μοτίβα. Τόσο οι εγκαταστάσεις του όσο και τα κείμενά του συγκροτούν νέα αφηγηματικά περιβάλλοντα που επανεξετάζουν κριτικά τα όρια μεταξύ πραγματικού και εικονικού, ιστορικής μνήμης και μυθοπλασίας, ειλικρίνειας και χιούμορ.
Το έργο του έχει παρουσιαστεί στην Ελλάδα και διεθνώς σε σημαντικούς θεσμούς και διοργανώσεις, όπως το ΕΜΣΤ – Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Αθήνα), το Ίδρυμα Ωνάση (Αθήνα), η documenta 14 (Αθήνα και Κάσελ), το Museum of Contemporary Art (Σικάγο), η Galeria Municipal do Porto, το Espace Niemeyer (Παρίσι), η Hayward Gallery (Λονδίνο), το ETH (Ζυρίχη) και το Louisiana Museum of Modern Art (Χούμλεμπεκ).
Έργα του ανήκουν σε συλλογές διεθνώς, μεταξύ των οποίων το ΕΜΣΤ – Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Αθήνα), το Ίδρυμα Ωνάση (Αθήνα), το MOCA Toronto, το SubBrixia (Μπρέσια), το Luci d’Artista Torino, το CHAT Hong Kong, το UQ Art (Kουίνσλαντ), το Albertinum (Δρέσδη), το Palazzo Bentivoglio (Μπολόνια), η συλλογή Irene Y. Panagopoulos (Αθήνα), το Nasjonalm.
Ποιος είναι ο Γιώργος Μπεκιράκης
Ο Γιώργος Μπεκιράκης ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Σπούδασε Μουσειολογία και Σχεδιασμό Εκθέσεων και συνέχισε μεταπτυχιακές σπουδές στις Πολιτισμικές και Κινηματογραφικές Σπουδές στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Από το 2012 έως σήμερα έχει υλοποιήσει projects με την υποστήριξη πολιτιστικών φορέων όπως το Υπουργείο Πολιτισμού της Ελλάδας, το NEON Organization for Culture and Development, η Στέγη Ιδρύματος Ωνάση και η Eleusis European Capital of Culture 2023. Πέρα από το επιμελητικό του έργο συνεργάζεται τακτικά με καλλιτέχνες σε νέες εικαστικές παραγωγές και με καλλιτεχνικές πλατφόρμες όπως P.E.T. Projects, ΎΛΗ [matter]HYLE, Souzy Tros και Τ.Α.Μ.Α.
Κείμενά του έχουν δημοσιευθεί, μεταξύ άλλων, στο πλαίσιο της ατομικής έκθεσης του Θανάση Τότσικα «With Minerals and Track Threads» στη Sylvia Kouvali Gallery (2025) και στον κατάλογο της έκθεσης «Ephemeral Party» στο Carco Parking στην Αθήνα (2025). Είναι ο επιμελητής της ελληνικής
συμμετοχής στην 61η Διεθνή Έκθεση Τέχνης – La Biennale di Venezia με καλλιτέχνη τον Ανδρέα Αγγελιδάκη.
Στις πρόσφατες επιμέλειές του περιλαμβάνονται εκθέσεις όπως «Institute of Post-Epicurean Garden» (Δροσιά Αττικής, 2020–σήμερα), «Heather stays at 505» στο Perianth Hotel (2021), «Prizing Eccentric Talents I–III» στο P.E.T. Projects (2021–2024), «Performative Encounters» στην ΎΛΗ [matter]HYLE
(2021), «Oikonomia» στη The Breeder Gallery (2023), «Μυστήριο 110 Ορφέας» στο πλαίσιο της Ελευσίνας Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης (2024) και «ROOM505: LORE» στο Perianth Hotel (2025). Το επιμελητικό του έργο έχει παρουσιαστεί σε διεθνή μέσα όπως τα Artforum, Art in America,
ArtReview, NERO Editions και Artsy.
