Υπάρχουν βίντεο με γάτες. Υπάρχουν βίντεο με πιάνο. Και μετά υπάρχουν τα βίντεο της Mariana Koval και του Dimcho Velichkov, όπου τα δύο αυτά σύμπαντα συναντιούνται με έναν τρόπο σχεδόν κινηματογραφικό: οι πιανίστες παίζουν, οι γάτες πλησιάζουν, ξαπλώνουν, κουρνιάζουν, ακούνε. Και κάπως έτσι, η πρόβα γίνεται μικρή σκηνή τρυφερότητας.
Η Mariana Koval δεν είναι μια ακόμη μουσικός που απλώς ανεβάζει χαριτωμένα βίντεο με κατοικίδια. Είναι πιανίστρια με κλασική παιδεία, γεννημένη στις 10 Φεβρουαρίου 1995 στο Perehinske της περιφέρειας Ivano-Frankivsk στην Ουκρανία. Ξεκίνησε πιάνο σε ηλικία 9 ετών, σπούδασε στο Precarpathian National University “Vasyl Stefanyk” και συνέχισε την εκπαίδευσή της με μαθήματα και masterclasses στην Ουκρανία, στη Γερμανία και στη Βιέννη. Από το 2018 έως το 2019 φοίτησε στο Franz Schubert Conservatory στη Βιέννη, όπου απέκτησε πτυχίο ως concert pianist στην τάξη του Dimcho Velichkov. Οι δυο τους παντρεύτηκαν το 2019, δημιούργησαν πιανιστικό ντουέτο και έδωσαν την πρώτη τους συναυλία στη Βιέννη το 2020.
Κι έπειτα μπήκαν οι γάτες. Ή, ακριβέστερα, δεν «μπήκαν». Ήταν ήδη εκεί. Στο σπίτι, στην καθημερινότητα, στον ήχο. Η πιο γνωστή από αυτές είναι ο Zlatko, ένας γάτος που φαίνεται να έχει αποφασίσει πως το πιάνο δεν είναι απλώς έπιπλο ή μουσικό όργανο, αλλά το φυσικό του βασίλειο.
Σύμφωνα με το The Dodo, στο σπίτι υπάρχουν 10 γάτες, όμως ο Zlatko είναι εκείνος που επιμένει να συμμετέχει περισσότερο στις πρόβες: τρέχει όταν ακούει τη Mariana ή τον Dimcho να κάθονται στο πιάνο, ανεβαίνει στην αγκαλιά τους, ακουμπά τα μπροστινά του πόδια στα πλήκτρα ή ξαπλώνει επάνω στο πιάνο ενώ η μουσική συνεχίζεται γύρω του.
Το αποτέλεσμα είναι παράξενα υπνωτικό. Όχι επειδή οι γάτες κάνουν κάτι εντυπωσιακό με την κλασική έννοια του όρου. Δεν «παίζουν» πιάνο ως θέαμα τσίρκου. Δεν υπακούν σε εντολές. Δεν παρουσιάζονται ως viral κόλπο. Αντιθέτως, αυτό που συγκινεί είναι ότι μοιάζουν να υπάρχουν μέσα στη μουσική με τον πιο φυσικό τρόπο: άλλοτε σαν ακροατές, άλλοτε σαν αυστηροί κριτές, άλλοτε σαν μικροί συγκάτοικοι που θέλουν απλώς να είναι κοντά στους ανθρώπους τους.
Η ίδια η Koval έχει γράψει, σύμφωνα με το The Dodo, ότι ο Zlatko αγαπά τον Chopin. Και πράγματι, στα βίντεο η εικόνα ενός γάτου που χαλαρώνει δίπλα σε κλασικά κομμάτια λειτουργεί σχεδόν σαν αντίδοτο στην ταχύτητα των social media: για λίγα δευτερόλεπτα, όλα χαμηλώνουν. Το πιάνο ακούγεται, τα δάχτυλα κινούνται, μια γάτα κλείνει τα μάτια.
Σε άλλο δημοσίευμα, το Laughing Squid γράφει πως ο Zlatko πέφτει για ύπνο ανάσκελα, πολλές φορές με το αγαπημένο του λούτρινο, όταν οι δύο πιανίστες παίζουν κλασική μουσική. Το ζευγάρι, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, βλέπει τη μουσική σχεδόν σαν θεραπεία για εκείνον: κάτι που τον ηρεμεί, τον νανουρίζει και τον κάνει να επιστρέφει ξανά και ξανά στον χώρο της πρόβας.
Δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί αυτά τα βίντεο κυκλοφορούν τόσο πολύ. Σε μια εποχή όπου το viral συχνά είναι θορυβώδες, εδώ το viral είναι ήσυχο. Δεν βασίζεται σε υπερβολή, αλλά σε οικειότητα. Ένα ζευγάρι πιανιστών, ένα σπίτι, ένα πιάνο, γάτες με ονόματα όπως Zlatko, Bambi, Anya, Sasha και Sylvester, και η αίσθηση ότι η μουσική δεν παίζεται μόνο για ανθρώπους.
Στο YouTube, το κανάλι Mariana Koval & Dimcho Velichkov εμφανίζεται με 70 βίντεο συνολικά και περιγράφεται ως το επίσημο κανάλι των δύο πιανιστών, «καθώς και του Zlatko the cat». Στα δημόσια αποτελέσματα εμφανίζονται αρκετά γατο-πιανιστικά στιγμιότυπα, μεταξύ των οποίων βίντεο με τους Sylvester, Bambi και Zlatko, αλλά και ξεχωριστά clips με τον Zlatko ή την Bambi στο πιάνο.
Η μεγαλύτερη επιτυχία τους, όμως, ίσως δεν είναι τα views. Είναι ότι κατάφεραν να δείξουν κάτι που οι άνθρωποι που ζουν με ζώα γνωρίζουν καλά: τα κατοικίδια δεν είναι απλώς παρόντα στο σπίτι.
Συμμετέχουν στις συνήθειες, στις εμμονές, στις σιωπές και στις χαρές μας. Μερικές φορές, ακόμη και στην πρόβα για Chopin
Και στην περίπτωση της Mariana Koval και του Dimcho Velichkov, οι γάτες δεν είναι διακοπή της μουσικής. Είναι μέρος της.
