Συγκλονιστικά είναι τα νέα στοιχεία που έρχονται στο φως σχετικά με τη συντονισμένη ψηφιακή επίθεση που δέχεται το εμπόριο στην Ευρώπη και την Ελλάδα από αθέμιτες και σε πολλές περιπτώσεις επικίνδυνες πρακτικές μεγάλων ασιατικών πλατφορμών ηλεκτρονικού εμπορίου. Σύμφωνα με την Εθνική Συνομοσπονδία Ελληνικού Εμπορίου (ΕΣΕΕ), στο πλαίσιο του θεσμικού της ρόλου, τα στοιχεία δεν αφήνουν περιθώρια εφησυχασμού.
Σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, το οποίο επικαλείται διαθέσιμα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι εισαγωγές δεμάτων αξίας κάτω των 150 ευρώ εκτοξεύθηκαν το 2025 κατά 26% σε ετήσια βάση. Συγκεκριμένα, έφτασαν τα 5,8 δισεκατομμύρια πακέτα, έναντι 4,6 δισ. το 2024. Πρόκειται κυρίως για μικροδέματα από τρίτες χώρες, τα οποία εκμεταλλεύονται φορολογικά και τελωνειακά «παράθυρα», δημιουργώντας σοβαρή στρέβλωση στον ανταγωνισμό εις βάρος των ευρωπαϊκών και ελληνικών επιχειρήσεων, που λειτουργούν με αυστηρούς κανόνες συμμόρφωσης και κόστους.
ΕΣΕΕ: «Απειλή για την ασφάλεια των καταναλωτών»
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα αποτελέσματα μεγάλης πανευρωπαϊκής τελωνειακής επιχείρησης. Σε έλεγχο 20.000 παιχνιδιών και μικρών ηλεκτρονικών συσκευών προερχόμενων από τρίτες χώρες, διαπιστώθηκε ότι πάνω από τα μισά προϊόντα δεν πληρούσαν τα πρότυπα της Ε.Ε. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι το 84% των προϊόντων που υποβλήθηκαν σε εργαστηριακές δοκιμές κρίθηκε επικίνδυνο για την υγεία και την ασφάλεια των καταναλωτών, σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία της EU Customs Union (facts and figures). Το εύρημα αυτό αναδεικνύει ότι το ζήτημα δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά πρωτίστως ζήτημα δημόσιας ασφάλειας και προστασίας του καταναλωτή.
Ο ρόλος των social media
Στο ψηφιακό αυτό περιβάλλον, καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν πλέον τα social media. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπίστωσε προκαταρκτικά ότι η πλατφόρμα TikTok παραβιάζει τον Νόμος για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA), λόγω εθιστικού σχεδιασμού και αλγοριθμικών συστημάτων συστάσεων.
Τα ίδια συστήματα, σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά ευρήματα, λειτουργούν και ως μηχανισμοί μαζικής προώθησης προϊόντων χαμηλής αξίας, ενισχύοντας την παρορμητική κατανάλωση, μειώνοντας τη διαφάνεια και αλλοιώνοντας ουσιαστικά τους όρους του υγιούς ανταγωνισμού στο ηλεκτρονικό εμπόριο.
Τα δεδομένα αυτά συνθέτουν μια ανησυχητική εικόνα:
- Αθέμιτος ανταγωνισμός εις βάρος των νόμιμων επιχειρήσεων
- Κίνδυνοι για την ασφάλεια των καταναλωτών
- Υπονόμευση των ευρωπαϊκών κανόνων και της εμπιστοσύνης στην ψηφιακή αγορά
Η συζήτηση για το μέλλον του εμπορίου στην Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να αγνοεί τον ρόλο των μεγάλων πλατφορμών, των αλγορίθμων και των τελωνειακών «γκρίζων ζωνών». Η ανάγκη για ενίσχυση των ελέγχων, αυστηρή εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας και ίσους όρους ανταγωνισμού είναι πλέον επιτακτική, επισημαίνει η ΕΣΕΕ, όχι μόνο για τους εμπόρους, αλλά για την ίδια την ποιότητα και ασφάλεια της ευρωπαϊκής αγοράς.
